Кіріспе

Британдық саясаткер Брюс Бернард Уэзерилл, Уэзерилл бароны (25 қараша 1920 – 6 мамыр 2007) – британдық Консервативтік партиясының саясаткері. Ол 1983 жылдан 1992 жылға дейін Парламент палатасының спикері қызметін атқарды.

Өмірбаян

1920 жылы Саннингдейлде дүниеге келген ол Энни Гертруд пен Бернард Брюс Уэзериллдің ұлы еді. Анасының кеңесімен, ол тігіншілік кәсібінің бастауын және қанша биікке көтерілгеніне қарамастан, қарапайымдылықты еске түсіру үшін тігін сырғанағын әрқашан қалтасында алып жүрген. Ол қабір тасына "Ол әрқашан сөзін орындады" деп жазуды қалағанын айтты. Ол Лондон қаласының үш ливер компаниясының мүшесі болды: Саудагер тігіншілердің құрметті компаниясы, Қосқыштардың құрметті компаниясы және Алтын мен күміс сым тартқыштардың құрметті компаниясы. 1949 жылы Лондон қаласының, ал 1983 жылы Лондонның Кройдон ауданының құрметті азаматы атанды.

Британдық әскер

Уэзерилл Екінші дүниежүзілік соғыс басталғаннан кейін бірнеше күн өткен соң Ұлыбритания армиясының Оксфордшир және Букингемшир жеңіл жаяу әскеріне қарапайым сарбаз ретінде қабылданып, қызметке кірді. 1941 жылдың мамыр айында 4-ші/7-ші драгун гвардиясына офицер болып тағайындалып, 1943 жылы капитан шеніне жетті. Бирмаға жіберілгеннен кейін ол Үндістан армиясының 19-шы Георг V-нің жеке лансерлеріне бекітілді. Қызмет барысында Уэзерилл Бенгалияда болды, онда жергілікті мәдениетке бейімделіп, урду тілін үйреніп, медитациямен шұғылданды. 1943 жылғы Бенгалия ашаршылығын көргеннен кейін, ол өсімдікпен қоректенуге көшті. Уэзерилл жеті жыл қызметтен кейін 1946 жылы әскерден босатылды.

Парламент мүшесі

Ол 1964 жылғы 15 қазанда Кройдон Солтүстік-Шығысы округінен Консервативті партиядан Парламент мүшесі болып сайланды. Оның ойынша, пікірсайыстардың өзінен де қызықты болды. Уэзерилл спикерлік қызметке тағайындалғанға дейін үкіметте қызмет атқарған соңғы спикер; оның ізбасарларының барлығы ұзақ жылдар бойы депутаттар болып келді. 1979 жылы Уэзерилл Лейбористтік үкіметтің сенімсіздік дауысында жеңіліске ұшырауына елеулі үлес қосты. Дауыс беруге дейін Лейбористтік партияның бас қамшысының орынбасары Уолтер Харрисон Уэзериллге үкіметтен науқас депутат дауыс бере алмаса, оппозициядан депутат дауыс беруден бас тартатын конвенцияны (немесе "бір-біріне келісім" деп аталатын келісімді) сақтауды сұрады. Лейбористтік партияның депутаты Альфред Броутон өлім төсегінде жатқандықтан дауыс бере алмады, бұл үкімет бір дауыспен жеңілуіне әкеп соқты. Уэзерилл бұл конвенцияның үкіметтің тағдырына шешулі осындай маңызды дауыс беру үшін емес екенін, сондай-ақ консерватор депутатты дауыс беруден бас тартуға көндіру мүмкін емес екенін айтты. Бірақ ойланып, ол Харрисонға берген сөзін бұзу арсыздық болар деген себеппен өзі дауыс беруден бас тартатынын ұсынды. Харрисон Уэзериллдің бұл ұсынысына (ол оның саяси мансабын аяқтауы мүмкін еді) қатты таң қалды және Уэзериллді міндеттемесінен босатты, нәтижесінде үкімет бір дауыспен құлады. 1980 жылғы 8 қаңтарда ол Тайлық кеңесінің мүшесі болып тағайындалды.

Төменгі палатаның спикері

Ол 1983 жылдан 1992 жылға дейін Төменгі палатаның спикері болды. Телевизиялық камераларға Төменгі палата отырыстарын түсіруге алғаш рет рұқсат берілген кезде спикер ретінде ол Премьер-министр сағатының тікелей эфирі арқылы кеңінен танымал болды. Робин Ли Холл салған оның портреті Порткуллис үйінде ілінген.

Өмір бойына

1992 жылы қызметтен шеттесіп, 1992 жылдың 15 шілдесінде өмір бойына барон атанды, атағы – Лондон қаласының Кройдон ауданындағы Солтүстік-Шығыс Кройдон бароны Уэзерилл. Бұрынғы спикерлерге қатысты дәстүр бойынша, үкімет Палатаға Королеваға жолдау жасап, Уэзериллді "патшалық инаяттың" белгісі ретінде теңдестіруді сұрады. Монарх және Жоғарғы палатаға қатысты конституциялық мәселелерді талқылаудың сирек мүмкіндігін пайдаланып, парламенттің солшыл мүшелері осы өтінішті талқылауға ұйытты. Ол Лордтар палатасында бұрынғы спикерлердің қағидасы бойынша, партиялық белгілілігіне қарамастан, кроссбенчер ретінде отырды. 1993 жылы ол Crossbench Peers-тің балама төрағасы болып сайланды, ал 1995 жылдан 1999 жылға дейін төрағалық етті. Лордтар палатасында ол 1999 жылғы Лордтар палатасы заңына маңызды үлес қосты, шектеулі сандағы мұрагерлік теңдердің мүшелікте қалуына мүмкіндік берген келісімді жасауға көмектесті. 2006 жылы ол Ұлыбританияның Еуропалық Одақтан шығуын жақтаған Better Off Out науқанының демеушісі болды.

Кейінгі өмірі

1989 жылы ол Лорд Блейктің орнын басып, Вестминстер аббаттығының Бас күзетшісі және Иелік іздеушісі болды. Ол 1998 жылдың соңында декан мен капелланың органшыны жұмыстан босату тәсіліне наразылық білдіріп, осы екі лауазымнан қатар кетті. Оның орнын Сэр Рой Стронг басты. Ол 1983 жылдан 2000 жылға дейін Ұлыбританияның қайырымдылыққа бағытталған Сент-Джон орденінің вице-канцлері болды және 1992 жылдан бастап орденнің рыцары атанды. 1993 жылы Пакистан үкіметі оны «Хилал-и Пакистан» (Пакистанның екінші дәрежелі Ай ордені) орденімен марапаттады. 1994 жылы Кенттің орынбасар лейтенанты болып тағайындалды. Ол Еуропалық реформалар форумының мүшесі болды. Уэзерилл вегетариандыққа жақтас болды және 1990 жылы Хайд-парктегі алғашқы вегетариандық митингісіне Тони Беннмен бірге қатысты. Ол бірде: «Өмір бойы вегетариан болғандықтан, адам өмір сыйлай алмайтындықтан, оны алуға моральдық құқығы жоқ деп санаймын» деді. 2005 жылы ол простата қатерлі ісігінен зардап шегіп жатқанын хабарлады. 2007 жылдың 6 мамырында 86 жасында Суррейдегі Катерхамдағы Мэри Кюри қоғамдық хосписінде қатерлі ісіктен көз жұмды. Кройдондағы кеңес кеңсесі – Бернард Уэзерилл үйі оның құрметіне аталды.