Гүндерик: Вандалдар мен Алан тайпаларын батыс Рим империясына шапқындар ретінде бастап келген король. Тарих, шабуылдар, және тайпалар көші-қоны туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Толедо архиепископы Гундерик (Gundericus; 379–428), Хасдинг вандалдарының патшасы (407–418), содан кейін вандалдар мен аландардың патшасы (418–428) болды. Ол бастапқыда Одер өзені маңында қоныстанған герман тайпасы – Хасдинг вандалдарын бесінші ғасырда Батыс Рим империясына жасалған варварлар шапқыншылығына қатысуға басшылық етті.
the Archbishop of Toledo
Gunderic (Gundericus; 379–428), King of Hasding Vandals (407 418), then King of Vandals and Alans (418–428), led the Hasding Vandals, a Germanic tribe originally residing near the Oder River, to take part in the barbarian invasions of the Western Roman Empire in the fifth century.
Тарих
Ол патша Годигисельдің ұлы болды, Хасдинги вандалдарының патшасы, оның халқы 406 жылдың соңғы күні империяның Рейн өзенінің шекарасын бұзғанда. Сол жылы вандалдар римдіктердің одақтастары ретінде орналасқан франктармен соғысқа қатысты, олар вандалдарды тоқтатуға тырысты. Годигизель шайқаста қаза тауып, Гундерик оның орнын басты. Гундерик және оның халқы 409 жылдың қазан айында Пиреней тауларын кесіп өтіп, Иберия түбегіне енді. Вандалдардың Хасдинги бөлігімен ол Рим провинциясы Галекияда (Иберияның солтүстік-батысында) патшалық құрды. 418 жылы римдіктердің бұйрығымен вестготтар оларды қуып шықты (вестготтар Аквитаниядағы қызметтері үшін сыйақы ретінде қайта шақырылып, орналастырылды). 418 жылы Алан патшасы Аттасис Испанияда, Римнің одақтастары болған вестготтармен шайқаста қаза тапты. Аланның қалғандары Гундерикке жүгінді, ол олардың өтінішін қабылдап, вандалдар мен аландардың патшасы болды. 420 жылы Comes Hispaniarum Галесиядағы суэвтермен соғысқа шыққан вандалдарға шабуыл жасады, онда рулар 418 жылы вестготтардың ауыр жеңілісінен кейін шектелген еді. Императорлық викарий (епархия басшысы) 420-421 жылдары бұрынғы узурпатор Геронтийдің ұлы Максимды жеңді, бірақ бұл вандалдардың оңтүстікке, Бетикаға қарай жылжуына себеп болды. Суэбтермен болған қақтығыстар оны Испанияның оңтүстігіндегі Бетикаға жеткізді, онда ол вандалдардың қалған Силинги бөлігімен қосылды. Вандалдар 420-421 жылдары оңтүстікке, Бетикаға көшті. Олар 422 жылы Кордоба қаласының сыртында магистр милитум Кастиннің басшылығындағы римдік әскерді жеңді. Вандалдар Мавритания Тингитанаға, Балеар аралдарына шабуыл жасап, 425 жылы Картахена мен Севильяны тонады. Олар бұл қалаларда тұрақтап қалмады. Гундерик 428 жылы қаланы қайта басып алды. Вандалдар 429 жылы Испанияны тастап кетті, ал Рим Испаниясы 10 жыл бойы Суэвтер бақылауындағы Галициядан басқа, бұзылмаған күйде қалды. Гидатий 428 жылы Гундерик "осы қаланың шіркеуіне қол сұғып, Құдайдың еркімен жынға ие болып, қайтыс болды" деп жазды. Гундериктің қалай өлгені белгісіз, бірақ Гидатийдің жазуы Гундериктің католик шіркеуін ариан шіркеуіне айналдыруға жасаған әрекетіне қатысты болуы мүмкін. Бұл әрекет ұзаққа созылмады: Гиспалистегі шіркеуді басып алуға тырысқаннан кейін көп ұзамай ол күтпеген жерден қайтыс болды. 428 жылдың басында Гундерик қайтыс болғаннан кейін вандалдар оның жартылай бауыры Гензерикті өзінің мұрагері етіп сайлады, ал Гензерик Рим Африкасына басып кіру үшін Иберияны вестготтарға қалдырды.
He was a son of King Godigisel, the Hasdingi's Vandal king when his people breached the Rhine river frontier of the Empire on the last day of 406. During that year, the Vandals had become heavily involved in a war with the Franks, who were already settled as allies of the Romans, and who attempted to keep the Vandals out. Godigisel was killed in the fighting and Gunderic succeeded him. Gunderic and his people ultimately crossed the Pyrenees into the Iberian Peninsula in October 409. With the Hasdingi portion of the Vandals he established the Kingdom in the Roman province of Gallaecia (north western Iberia). They were driven out by the Visigoths in 418 on the orders of the Romans (the Visigoths were recalled and settled as a reward for their service in Aquitania). In 418 Attaces, the king of the Alans, fell in battle against the Visigoths, who at the time were allies of Rome, in Hispania, and most of the surviving Alans appealed to Gunderic who accepted their request and thus became King of the Vandals and Alans. In 420 Comes Hispaniarum attacked the Vandals who had gone to war with the Sueves in Galicia where the tribes were confined after the Visigoths had severely defeated them in 418. The imperial vicar (head of a diocese) defeated Maximus, son of earlier usurper Gerontius (409), in 420–421, but it resulted in the Vandals moving south to Baetica. Conflicts with the Suebi drove him into Baetica in the south of Hispania, where he joined the surviving Silingi portion of the Vandals. The Vandals moved south to Baetica in 420–1. They defeated a Roman army, led by magister militum Castinus, outside the walls of Cordoba in 422. The Vandals attacked Mauretania Tingitana, the Balearics, and sacked Cartagena and Seville in 425. They did not remain in these cities. Gunderic re took the city in 428. The Vandals departed Spain in 429 and for 10 years Roman Spain was intact except for Galicia under the control of the Sueves. Hydatius writes that in 428 Gunderic laid "hands on the church of that very city, by the will of God he was seized by a demon and died." It is unclear how Gunderic died, however it is theorized that Hydatius' writing was in reference to Gunderic's attempt to convert a Catholic church to an Arian church. The attempt was short lived: not long after his attempt to seize the church in Hispalis, he unexpectedly died. After Gunderic died early in 428, the Vandals elected his half brother Genseric as his successor, and Genseric left Iberia to the Visigoths in favor of invading Roman Africa.