Кіріспе

Хексам аббаттығы – Англияның солтүстік-шығысындағы Нортумберленд қаласындағы Хексам қаласында орналасқан, Әулие Андрейге арналған I дәрежелі шіркеу. Алғаш рет 674 жылы салынған аббаттық 12 ғасырда қазіргі түріне дейін қайта жаңартылып, 20 ғасырдың басында кеңейтілген. 1537 жылы монастырлар таратылғаннан бері аббаттық Хексамның қалалық шіркеуі болып табылады. 2014 жылы аббаттық Хексам магистрат соты ретінде пайдаланылған бұрынғы монастырь ғимараттарының иелігін қайта алып, оларды аббаттықтың тарихын баяндайтын тұрақты көрме және келушілер орталығына айналдырды.

Тарих

Бұл жерде 1300 жылдан бері шіркеу бар, себебі Нортумбрия королевасы Этельдреда 674 жылы Йорк епископы Сент Уилфридке жер сыйға берген. Вильфридтің бенедиктиндік аббаттығы, ол жақын маңдағы римдік қираған орындардан құралған материалдардан салынған, саксон крипті әлі де сақталған; сондай-ақ VII-VIII ғасырлардағы фрит орындығы, яғни кафедра немесе тақ бар. Біраз уақыт бұл жер епископтықтың орталығы болды. 875 жылы даниялық Halfdan Ragnarsson бүкіл Тайнсайдты шапты, Хексам шіркеуі тоналып, толығымен өртенді. 1050 жыл шамасында Эйлаф Хексамға басшылыққа тағайындалды, бірақ Дурхамның қазынашысы болғандықтан, ол онда болмаған болуы мүмкін. Эйлафқа Хексам шіркеуін қайта құру тапсырылды, ол сол кезде толығымен қираған еді. Оның ұлы Эйлаф II жұмысты аяқтады, бәлкім, нормандық стильде салған. Аббаттық 1898 жылы Хексамға келген және 1919 жылға дейін қызмет еткен Edwin Sidney Savage каноны кезінде кеңінен қайта салынды. Бұл ауқымды жобаға бұрынғы шіркеудің бөліктерін қамтитын нефті қайта құру және хорды қалпына келтіру кірді. Неф 1908 жылдың 8 тамызында қайта освященді. 1951 жылы шіркеу І санатқа енгізілді.

Сырғанақ

Крипта – төрт камерадан тұратын қарапайым құрылым. Бұл жерде Уилфрид шіркеуінің маңызды бөлігі болған қасиетті заттар қойылған. Ол батыс жағындағы кіріспе бөлмесі бар ғибадатханадан, кеңейтілген вестибюльдері бар екі қанаттан және үш баспалдақтан тұрады. Ғибадатхана мен кіріспе бөлмесі күмбезбен жабылған. Қолданылған тастардың бәрі римдіктердің өнеркәсібінен жасалған, және олардың көптегені өрнектелген немесе жазулары бар.

Хексам қоры

1833 жылы Солтүстік трансептіге жақын Кампей төбесінде қабір қазғанда шамамен 8000 стикадан тұратын қазына табылды. Хексам қазынасы шамамен 850 жылы жасырылған. Ол Эанред, Этельред II және Редульф патшалықтарының монеталарынан, сондай-ақ Эанбальд және Вигмунд архиепископтарының монеталарынан құралған. 1905 жылы Норман мен Беард Вестминстер аббаттығының сэр Фредерик Бридж ақылшысы ретінде оны қайта жаңартты. 1974 жылы Пенсильваниялық Лоренс Фелпс жасаған жаңа аспап орнатылды. Бұл екі мануалды, 34 тоқталатын механикалық құрал.

Хорлар

Хексем Аббаттығының ұлдар хоры ұлдар мен ерлердің дауыстарынан тұрады және айдың екінші және төртінші жексенбісіндегі таңғы және кешкі құлшылықтармен қатар, сейсенбі күндері хор кештерінде ән айтады. Хор соңғы жылдары екі CD шығарды және 2007 жылы Парижге, 2009 жылы Римге, 2011 жылы Ганноверге, 2012 жылы Берлинге, 2014 жылы Антверпенге және 2015 жылы Таллинге гастрольде болды, сондай-ақ Ұлыбритания ішінде бірнеше тур жасады. Хордың бірнеше бұрынғы мүшелері Оксфорд пен Кембридж колледждерінде хор/орган стипендияларын жеңіп алды. Хор BBC-нің "Songs of Praise" бағдарламасында пайда болды. Хексем Аббаттығының қыздар хоры қыздар мен ерлерден тұрады және айдың үшінші жексенбісінде шіркеулік Евхаристия мен хор кешінде ән салады. Қыздар айдың төртінші жексенбісінде ұлдармен бірге әндейді, ал қыздар дауыстары бейсенбі күндері кешкі ән айтуға қатысады. Хор 2001 жылдың қыркүйегінде құрылған және 7–18 жас аралығындағы кіші және үлкен хористерге бөлінген. Хор 2007 жылы Дублинге, 2009 жылы Парижге, 2011 жылы Ганноверге, 2012 жылы Берлинге және басқа да бірнеше қалаларға турнеде болды. Хексем Аббаттығының камералық хоры толығымен ересектерден тұрады. Олар айдың бірінші жексенбісінде және басқа Аббаттық хорлар қолжетімсіз болған кезде кешкі ән айтады. Олар BBC Radio 4 Sunday Worship бағдарламасында тікелей эфирде көрсетілді.