Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Киев пещерская лаврасы (Києво Печерська лавра; Киево Печерская лавра), Киев үңгірлер монастыры деп те аталады, Киевте орналасқан қаланың бір ауданына атын берген тарихи шығыс православиелік христиан монастыры. 1051 жылы үңгір монастыры ретінде негірленген Лавра, Шығыс Еуропадағы шығыс православие христиандығының ең маңызды орталығы болып табылады.
Historic Eastern Orthodox Christian monastery in Kyiv
Kyiv Pechersk Lavra or Kyievo Pecherska Lavra (Києво Печерська лавра; Киево Печерская лавра), also known as the Kyiv Monastery of the Caves, is a historic Eastern Orthodox Christian monastery which gave its name to one of the city districts where it is located in Kyiv. Since its foundation as the cave monastery in 1051, the Lavra has been a preeminent center of Eastern Orthodox Christianity in Eastern Europe.
Этимологиясы және басқа атаулары
Украин тілінде "печера" сөзі (украин кириллицасымен печера) – үңгір дегенді білдіреді, ал ол өзі Proto Slavic *реktera сөзінен шыққан, ол да үңгірді білдіреді. "Лавра" сөзі Шығыс православие шіркеуінің монахтарына арналған жоғары дәрежелі ерлер монастырларын сипаттау үшін қолданылады. Сондықтан монастырь атауы "Киев үңгір монастыры", "Киев үңгірлер монастыры" немесе "Киев үңгірлер монастыры (на печерах)" деп аударылады.
In Ukrainian, the word pechera (in Ukrainian Cyrillic печера) means cave which itself came from Proto Slavic *реktera that means cave as well. The word lavra is used to describe high ranking male monasteries for monks of the Eastern Orthodox Church. Therefore, the name of the monastery is also translated as Kyiv Cave Monastery, Kyiv Caves Monastery or the Kyiv Monastery of the Caves (на печерах).
Құрылтай және ерте тарихы
Ілгі хроникаға сәйкес, XI ғасырдың басында Афон тауындағы Есфигменон монастырының христиан монахы Антоний, бастапқыда Чернигов княздығының Любеч қаласынан, Русқа оралып, Киев Русіне монахтық дәстүрді таратушы миссионер ретінде Киевке қоныстанды. Ол Днепр өзенін қарап тұратын Берестов тауындағы бір үңгірді таңдады, және көп ұзамай оның шәкірттерінен қауым құрылды. Киев князі Изиаслав I бүкіл тауды Антоний монахтарына, яғни Константинополь сәулетшілерімен салынған монастырды негіздеу үшін берді.
According to the Primary Chronicle, in the early 11th century, Anthony, a Christian monk from Esphigmenon monastery on Mount Athos, originally from Liubech of the Principality of Chernigov, returned to Rus' and settled in Kyiv as a missionary of monastic tradition to Kyivan Rus'. He chose a cave at the Berestov Mount that overlooked the Dnieper River and a community of disciples soon grew. Prince Iziaslav I of Kyiv ceded the whole mount to the Anthonite monks who founded a monastery built by architects from Constantinople.
Қазіргі тарих
Киелі София соборымен бірге, Киев Печерск лаврасы 1990 жылдан бері ЮНЕСКО-ның Дүниежүзілік мұра тізіміне енгізілген. 2010 жылдың соңында ЮНЕСКО-ның мониторингтік миссиясы Киев Печерск лаврасының жағдайын тексеру үшін сапар шекті. Ол кезде Мәдениет министрі Михайло Кулыняк тарихи сайтқа және Киелі София соборына ұйымның "қара тізімі" қауіп төндірмейді деп мәлімдеді. ЮНЕСКО-ның Дүниежүзілік мұра комитеті 2013 жылдың маусым айында Киев Печерск лаврасы, Киелі София соборы және оған байланысты монастырлық ғимараттар Дүниежүзілік мұра тізімінде қалады деп шешті. Лавра қаланың басқа бөлігінде ғана емес, сонымен қатар Киелі София соборынан басқа ұлттық ғибадатхананың бір бөлігі болып табылады. Мәдениеттің көрікті жері болған монастырь тағы да белсенді, онда 100-ден астам монах тұрады. 2007 жылы 21 тамызда Украинаның жеті кереметіне айналды. 2022 жылдың соңына дейін бұл жердің юрисдикциясы мемлекеттік мұражай, Ұлттық Киев Печерск тарихи-мәдени қорығы және Украина Православ шіркеуі (Мәскеу патриархаты) (УПЦ МП) арасында бөлінген болатын. Бұл шіркеудің бас монастыры және Киев және Бүкіл Украина митрополиті Онуфрийдің резиденциясы болды. 2023 жылдың қаңтарында украин үкіметі УПЦ МП-ның Успенский соборы мен Трапезник шіркеуінің (Трапезна шіркеуі деп те аталады) жалға беру шартын тоқтатып, бұл мүлікті тікелей мемлекеттік бақылауға қайтарып берді. Сонымен қатар, ол Украинаның Православ шіркеуіне (ОПУ) 2023 жылғы 7 қаңтарда Ескі Күн тәртібі бойынша Рождестволық ғибадатханада Рождестволық қызмет өткізуге рұқсат берілгенін хабарлады.
Together with the Saint Sophia Cathedral, the Kyiv Pechersk Lavra has been inscribed as a UNESCO World Heritage Site since 1990.#tag:ref|Late 2010 a monitoring mission of UNESCO was visiting the Kyiv Pechersk Lavra to check on situation of the site. At the time the Minister of Culture Mykhailo Kulynyak stated the historic site along with the Saint Sophia Cathedral was not threatened by the "black list" of the organisation. The World Heritage Committee of UNESCO decided in June 2013 that Kyiv Pechersk Lavra, and St. Sofia Cathedral and related monastery buildings would remain on the World Heritage List. The Lavra is not only located in another part of the city, but is part of a different national sanctuary than Saint Sophia Cathedral. While being a cultural attraction, the monastery is once again active, with over 100 monks in residence. It was named one of the Seven Wonders of Ukraine on 21 August 2007. Until the end of 2022, jurisdiction over the site had been divided between the state museum, National Kyiv Pechersk Historic Cultural Preserve, and the Ukrainian Orthodox Church (Moscow Patriarchate) (UOC MP) as the site of the chief monastery of that Church and the residence of its leader, Onufrius, Metropolitan of Kyiv and All Ukraine. In January 2023, the Ukrainian government terminated the UOC MP's lease of the Dormition Cathedral and the Refectory Church (also known as the Trapezna Church), returning those properties to direct state control. It also announced that the Orthodox Church of Ukraine (OCU) had been granted permission to celebrate a Christmas service in the Dormition Cathedral, on 7 January 2023, Orthodox Christmas by the Old Calendar,
2023 жылғы 10 наурызда Ұлттық Киев Печерск тарихи-мәдени қорығы 2013 жылғы шіркеулерді тегін пайдалану туралы келісімнің УПЦ МП-мен тарихи сайтқа өзгерістер енгізу арқылы олардың жалға алу шартын бұзғаны және басқа да техникалық бұзушылықтар негізінде тоқтатылатынын мәлімдеді. УПЦ МП 2023 жылғы 29 наурыздан кейін Киев Печерск лаврасынан толықтай шықпады.
On 10 March 2023, the National Kyiv Pechersk Historic Cultural Preserve announced that the 2013 agreement on the free use of churches by the UOC MP would be terminated on the grounds that the church had violated their lease by making alterations to the historic site, and other technical infractions. The UOC MP did not fully leave Kyiv Pechersk Lavra following 29 March 2023.
Гегумендер
Киев Печерск лаврасының игумендері төменде тізілген. Жылдар Атаулар Ескертпелер 1051–1062 Антоний 1062–1063 Варлаам 1063–1074 Теодосий (Студит бауырластығына қосылды) 1074–1077 Стефан I Болгарин 1077–1088 Ұлы Никон (схима Иларионға дейін) 1088–1103 Иоанн 1096 жылы хан Боняк бастаған кимақтар Киевке және Үңгір монастырына шабуыл жасады. 1108–1112 Теоктист, Чернигов епископы болды 1112–1125 Прохор 1125–1131 Тимофей / Акиндин 1132–1141 Пимэн әнші 1142–1156 Теодосий 1156–1164 Акиндин 1159 жылы монастырь ставропигиялық мәртебе алды және содан бері лавра деп аталды. Архимандриттер: 1165–1182 Поликарп Печерский – алғашқы архимандрит 1182–1197 Василий ~ 1274 Серапион ~ 1289 Агапит ~ 1377 Давид ~ 1434 Никифор ~ 1446 Николай ~ 1470 Иоанн ~ 1486 Теодосий ~ 1500 Филарет 1506–1508 Вассиан ~ 1509 Иона ~ 1514 Протасий 1522–1525 Игнатий 1524–1528 Антоний ~ 1538 Иоаким 1540–1541 Софроний ~ 1540-жылдар Вассиан ~ 1551 Иларион Песочинский ~ 1555 Иосиф 1556–1572 Иларион Песочинский ~ 1573 Иона Деспотович 1574–1590 Милетиус Хребтович Богуринский 1593–1599 Никифор Тур 1599–1605 Ипатий Поцей 1605–1624 Елисей Плетенецкий 1624–1627 Захарий Копыстенский 1627–1646 Петр Могила 1656–1684 Иннокентий (Гизель) 1684–1690 Варлаам Ясинский 1691–1697 Милетиус Вуячевич Высочинский 1697–1708 Иоасаф Кроковский 1709 Иларион 1710–1714 Афанасий Мыславский 1715–1729 Иоанникий Сенютович 1730–1736 Роман Копа 1737–1740 Иларион Негребецкий 1740–1748 Тимофей Щербацкий 1748–1751 Иосиф Оранский 1752–1761 Лука Белоусович 1762–1786 Зосима Валкевич 1786–1792 Киев митрополиттері 1792–1795 Феофилакт Слонецкий 1815–1826 Антоний Смирницкий 1826–1834 Авксентий Галицкий 1844–1852 Лаврентий Макаров 1852–1862 Иоанн Петин 1878–1884 Иларион Юшенков 1884–1892 Ювеналий Половцов 1893–1896 Сергий Ланин 1909–1918 Амвросий Булгаков 1926–1931 Гермоген Голубев
The hegumens of Kyiv Pechersk Lavra are listed below. Years Names Notes 1051–1062 Antoniy 1062–1063 Varlaam 1063–1074 Theodosius (joined the Studite Brethren) 1074–1077 Stefan I Bolharyn 1077–1088 Nikon the Great (before schima Hilarion) 1088–1103 Ioann In 1096 Cumans led by khan Boniak attacked Kyiv and the Cave Monastery. 1108–1112 Theoktistos, became a bishop of Chernihiv 1112–1125 Prokhor 1125–1131 Timothy / Akindin 1132–1141 Pimen the Singer 1142–1156 Theodosiy 1156–1164 Akindin In 1159 the monastery received stauropegic status and since then was known as lavra. Archimandrites: 1165–1182 Polikarp Pechersky the first archimandrite 1182–1197 Vasiliy ~ 1274 Serapion ~ 1289 Agapit ~ 1377 David ~ 1434 Nikifor ~ 1446 Nicholas ~ 1470 Ioann ~ 1486 Theodosiy ~ 1500 Philaret 1506–1508 Vassian ~ 1509 Jonas ~ 1514 Protasiy 1522–1525 Ignatius 1524–1528 Antoniy ~ 1538 Joachim 1540–1541 Sofroniy ~ 1540s Vassian ~ 1551 Hilarion Pesoczynski ~ 1555 Joseph 1556–1572 Hilarion Pesoczynski ~ 1573 Jonas Despotowicz 1574–1590 Miletieus Chrebtowicz Bohurnski 1593–1599 Nykifor Tur 1599–1605 Hipatius Pociej 1605–1624 Yelisei Pletenecki 1624–1627 Zakhariy Kopystenski 1627–1646 Peter Mogila 1656–1684 Innocent (Giesel) 1684–1690 Varlaam Yasinski 1691–1697 Miletieus Vujachewicz Vysoczinski 1697–1708 Joasaph Krokowski 1709 Hilarion 1710–1714 Afanasiy Myslawski 1715–1729 Ioanikiy Seniutovich 1730–1736 Roman Kopa 1737–1740 Hilarion Negrebecki 1740–1748 Timothy Szczerbacki 1748–1751 Joseph Oranski 1752–1761 Luka Belousowicz 1762–1786 Zosima Walkewicz 1786–1792 Metropolitan bishops of Kyiv 1792–1795 Theofilakt Slonecki 1815–1826 Antoniy Smyrnicki 1826–1834 Avksentiy Halicki 1844–1852 Lavrentius Makarov 1852–1862 Ioann Petin 1878–1884 Hilarion Yushenov 1884–1892 Yuvenaliy Polovtsev 1893–1896 Sergiy Lanin 1909–1918 Amvrosiy Bulhakov 1926–1931 Hermohen Golubev
Ғимараттар мен құрылыстар
Киев Печерск лаврасында қоңырау мұнараларынан бастап соборларға дейін, үңгір жүйелері мен мықты тас қорған қабырғалары сияқты көптеген сәулет ескерткіштері бар. Лавраның ең басты тартымды орындары – Ұлы Лавра қоңырау мұнарасы және Екінші дүниежүзілік соғыста немістермен болған шайқаста қиратылып, Кеңес Одағы құлағаннан кейін Украинаның күшімен 1990 жылдары толыққандай қалпына келтірілген Успен соборы. Лавраның басқа шіркеулері мен соборларына: асхана шіркеуі, Барлық Әулиелер шіркеуі, Берестоводегі Құтқарушы шіркеуі, Кресттің Көтерілу шіркеуі, Трица шіркеуі, Құдай ананың тууы шіркеуі, Әйелі Аннаның тұжырымы шіркеуі және Өмірлік Көктем шіркеуі кіреді. Лаврада сонымен қатар көптеген басқа да құрылыстар бар, олардың ішінде: Киев теологиялық академиясы мен семинариясы, Дебоскет қабырғасы және Киевтің Николаев монастыры.
The Kyiv Pechersk Lavra contains numerous architectural monuments, ranging from bell towers to cathedrals to cave systems and to strong stone fortification walls. The main attractions of the Lavra include the Great Lavra Belltower, and the Dormition Cathedral, destroyed in fighting the Germans World War II, and fully reconstructed in the 1990s after the fall of Soviet Union by Ukraine. Other churches and cathedrals of the Lavra include: the Refectory Church, the Church of All Saints, the Church of the Saviour at Berestove, the Church of the Exaltation of Cross, the Church of the Trinity, the Church of the Nativity of the Virgin, the Church of the Conception of St. Anne, and the Church of the Life Giving Spring. The Lavra also contains many other constructions, including: the St. Nicholas Monastery, the Kyiv Theological Academy and Seminary, and the Debosquette Wall.
Ұлы лавраның қоңырау шалу мұнарасы
Ұлы Лавраның қоңырау мұнарасы Киев көкжиегінің ең танымал нысандарының бірі және Лавраның басты тартымды орындарының бірі. 1731–1745 жылдары салынған кезде 96,5 метр биіктігімен ол тұрған уақыттағы ең биік жеке тұрған қоңырау мұнарасы болды және оны архитектор Иоганн Готтфрид Шэдль жобалаған. Бұл классикалық стильдегі құрылыс, ол қабаттардан тұрады және алтын жалатылған күмбезбен аяқталады.
The Great Lavra Belltower is one of the most notable features of the Kyiv skyline and among the main attractions of the Lavra. 96.5 meters in height, it was the tallest free standing belltower at the time of its construction in 1731–1745, and was designed by the architect Johann Gottfried Schädel. It is a Classical style construction and consists of tiers, surmounted by a gilded dome.
Успенский соборы
11 ғасырда салынған монастырьдың басты шіркеуі Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде, нацистік Германия әскерлері Киев қаласын басып алғаннан кейін бірнеше ай өткен соң қиратылды. Осыдан бұрын Совет Одағы 1941 жылы даулы Хрещатик жарылыстарын жасаған еді. Шегінетін совет әскерлері «жартылай жерді өртеу» тактикасын қолданып, Днепр өзені арқылы Киевтегі барлық көпірлерді, сондай-ақ басты Хрещатик көшесі мен Киев Печерск лаврасын жарылтып жіберді. Собордың қирауы – бұл Совет Одағының мәдени мұраға немқұрайлы қарауының көрінісі еді, себебі олар 1930 жылдары жақын жердегі ежелгі Михайловский алтын күмбезді монастырын да жарылтып тастаған болатын. 1928 жылы Совет билігі монастырьды діни ескерткіштер паркіне айналдырды және олар қайтып келгеннен кейін шіркеуді қайта жаңартуға ешқандай күш жұмсалмады. Ғибадатхана Украина тәуелсіздік алғаннан кейін 1995 жылы қайта жаңартылды, ал құрылысы екі жылда аяқталды. Жаңа Успен шіркеуі 2000 жылы қасиеттендірілді, соның арқасында Киев Печерск лаврасы туралы ақпарат тарады.
Built in the 11th century, the main church of the monastery was destroyed during the World War II, a couple of months after the Nazi Germany troops occupied the city of Kyiv, during which the Soviet Union conducted the controversial 1941 Khreshchatyk explosions. Withdrawing Soviet troops practiced the tactics of scorched earth and blew up all the Kyiv bridges over Dnieper as well as the main Khreshchatyk street and Kyiv Pechersk Lavra. The destruction of the cathedral followed a pattern of Soviet disregard for cultural heritage, as they previously blew up the ancient St. Michael's Golden Domed Monastery nearby in the 1930s. In 1928, the monastery was converted into an anti religious museum park by the Soviet authorities and after their return no efforts were provided to restore the church. The temple was finally restored in 1995 after Ukraine obtained its independence and the construction was accomplished in two years. The new Dormition Church was consecrated in 2000. spreading awareness of the Kyiv Pechersk Lavra.