Кіріспе

Сицилиядан жасалған күшейтілген шарап, Италия.

Марсала – Италиядағы Сицилия аймағындағы Марсала қаласының төңірегінде өндірілетін құрғақ немесе тәтті күшейтілген шарап. Марсала алғаш рет 1969 жылы Denominazione di Origine Controllata (DOC) статусын алды. Еуропалық Одақ Марсалаға қорғалған атау тегі (PDO) статусын берді, ал көптеген елдер Марсала терминін тек Марсала аймағынан шыққан өнімдерге ғана қолдануға шектеу қояды. Марсала аймағында күшейтілмеген шарап та өндіріледі, бірақ ол Марсала DOC статусына ие бола алмайды.

Тарих

Марсала нығайтылған шарабын Сицилиядан тыс жерлерде алғаш рет Ливерпуль саудагері Джон Вудхаус таныстырған болуы мүмкін. 1773 жылы ол Марсала портына келіп, аймақта ағаш бочкаларда сақталатын және Англияда танымал болған испан және португал шараптарына ұқсас дәмді жергілікті шарапты тапты. Нығайтылған Марсала «мәңгілік» деп аталатын әдіспен жасалады, ол Испанияның Херес қаласында шери өндіру үшін қолданылатын солера жүйесіне ұқсас. Вудхаус бұл әдістің шараптың спирттік деңгейін және дәмін арттыратынын, сонымен қатар ұзақ теңіз саяхаттарында осы қасиеттерін сақтайтынын түсінді. Вудхаус нығайтылған Марсала Англияда танымал болатынына сенді. Шындығында, Марсала өте сәтті болды, сол себепті Вудхаус 1796 жылы Сицилияға оралып, оны жаппай өндіріп, саудаға шығара бастады. 1806 жылы Лидстен Сицилияға келген Бенджамин Ингем (1784–1861) Марсала үшін Еуропа және Америка нарықтарын кеңейтті. Оны Бенджамин Ингем құрды, ал кейін Жозеф Уитакер мен Уильям Ингем Уитакер басқарды. Жозеф және оның ағасы Уильям Ингем Уитакерге үлкен жүзімдіктер мен олардың арғы атасы Ингемнің банктік империясы мұра болып өтті. 1833 жылы кәсіпкер Винченцо Флорио, туған жері Калабрия және асырап алған Палермо қаласының тұрғыны, ең ірі екі Марсала өндірушісінің арасындағы үлкен жерлерді сатып алып, одан да ерекше жүзім сорттарынан өзінің шарабын жасауға кірісті. Флорио 19 ғасырдың соңында Вудхаус фирмасын және басқаларын сатып алып, Марсала шарап өнеркәсібін біріктірді. Бүгінгі күні Флорио мен Пеллегрино Марсаланың жетекші өндірушілері болып табылады.

Дастарханда

Марсала шарабы көбінесе тамақ пісіруде қолданылады, әсіресе АҚШ-тағы итальяндық мейрамханаларда ұсынылатын тағамдарда жиі кездеседі. Құрғақ Марсала шарабы дәмді тағамдарға қолданылады. Мысалы, дәмі бар Марсала соусын дайындау үшін шарапты пияз немесе шалутпен бірге қысылған қант сияқты күйдіріп, содан кейін саңырауқұлақ және дәмдеуіштер қосылады. Марсаланың ең танымал рецепттерінің бірі – тауық марсала, онда ұнмен жабылып, жұқалап соғылған тауық еті Марсала, сары май, зәйтүн майы, саңырауқұлақтар мен дәмдеуіштер қоспасында қайнатылады. Марсала кейбір ризотто рецептерінде де қолданылады. Тәтті Марсала шарабы итальяндық забайоне және шорткейк сияқты бай десерттер жасауға пайдаланылады.