Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Қалдықтарды басқару
Waste management
Қайта пайдаланылатын бөтелке – бастапқы құюшы немесе соңғы тұтынушылар қайта қолдана алатын бөтелке. Қайта пайдаланылатын бөтелкелер экологиялық және денсаулық қауіпсіздігі себептерімен тұтынушылар арасында кеңінен танымал болды. Қайта пайдаланылатын бөтелкелер – қайта пайдалануға болатын қаптаманың бір түрі.
A reusable bottle is a bottle that can be reused, as in the case as by the original bottler or by end use consumers. Reusable bottles have grown in popularity by consumers for both environmental and health safety reasons. Reusable bottles are one example of reusable packaging.
Тарих
Алғашқы шыны бөтелкелер жиі қайта пайдаланылды, мысалы, сүт, су, сыра, газдалған сусындар, йогурт және басқа да мақсаттар үшін. Мысалы, үйде консервілеу үшін Mason банкалары жасалып, қайта қолданылды. Қайтарылатын бөтелкелер болғанда, сатушы бос бөтелкелерді жинап немесе клиенттер қайтарған бос бөтелкелерді қабылдап алатын. Бөтелкелер қайта пайдалануға болатын жәшіктерде немесе қораптарда сақталып, бөтелкелеушіге қайтарылатын. Сүт бөтелкелері сүт қораптарында тасымалданып, сүт тасушы алып кететін. Бөтелкелеушіде бөтелкелер зақымдалғанына тексеріліп, тазаланып, зарарсыздандырылып, қайта толтырылатын. 20 ғасырдың екінші жартысынан бастап көптеген бөтелкелер бір рет қолдану үшін жасала бастады, бұл жинау шығындарын жойды. Бұл көбінесе жұқарақ шыны бөтелкелерді, арзан пластикалық бөтелкелерді және алюминий сусын банкаларын жасауға мүмкіндік берді. Швеция 1884 жылдан бері стандартты шыны бөтелкелерді қайта өңдеу жүйесіне ие болса да, бір рет қолданылатын ыдыстардан туындаған қоқыстың көбеюіне жауап ретінде 1970 жылдардан бастап көптеген дамыған елдерде (кейде провинциялық және муниципалдық үкіметтер) контейнерлерді сақтау заңдары қабылданды. Бұл заңдарға сәйкес, сатушылар белгілі бір ыдыстар немесе өнімдер үшін кепілдік алуға міндетті; сатушылар қайта өңдеу үшін бос бөтелкелерді немесе банкаларды қабылдап, кепілдікті қайтаруға тиіс. Мемлекеттік қор контейнерлерді бір сатушыдан сатып алып, екіншісіне қайтарудан туындаған кез келген теңгерімсіздікті реттейді, сондай-ақ қайтарылмаған контейнерлерден түскен пайданы сақтайды. Бұл процесті автоматтандыру үшін кері сауда автоматтары жиі қолданылады. Машиналар банкоматтың төленгенін растау үшін банкалар мен бөтелкелердің штрих-кодтарын сканерлейді, ыдыстарды ықшам сақтау үшін ұсақтап немесе кеседі, содан кейін дүкен кассасында қолдануға болатын ақша немесе купон береді. Германияда көптеген сусындар, әсіресе сыра, газдалған су және газдалған сусындар үшін қайта пайдалануға болатын шыны немесе пластикалық (PET) бөтелкелер бар (Mehrwegflaschen). Бөтелке үшін кепілдік (Pfand) шамамен 0,08–0,15 евроны құрайды, ал қайта өңдеуге болатын, бірақ қайта пайдаланбауға болатын пластикалық бөтелкелер үшін – 0,25 евро. Қайта толтырылмайтын шыны бөтелкелер үшін кепілдік қарастырылмаған, бірақ қайта толтырылатын көптеген шыны бөтелкелер бар. Ең танымал – Normbrunnenflasche, 0,7 литрлік газдалған сусындарға арналған бөтелке, оның кепілдігі 0,15 евро. Ол 1969 жылы неміс минералды су өнеркәсібінің шешімімен енгізілді, содан бері бес миллиардтан астам бөтелке өндірілді және шамамен тоқсан триллион рет қайта толтырылды.
Early glass bottles were often reused, such as for milk, water, beer, soft drinks, yogurt, and other uses. Mason jars, for example, were developed and reused for home canning purposes. With returnable bottles, a retailer would often collect empty bottles or would accept empty bottles returned by customers. Bottles would be stored and returned to the bottler in reusable cases or crates. Glass milk bottles were transported in milk crates and would be picked up by a milkman. At the bottler, the bottles would be inspected for damage, cleaned, sanitized, and refilled. Beginning in the second half of the 20th century, many bottles were designed for single use, eliminating the cost of collection. This often allows for thinner glass bottles and less expensive plastic bottles and aluminum beverage cans. Though Sweden has had a standard glass bottle recycling system since 1884, in response to the increased litter from single use containers, container deposit laws have been adopted in many developed countries (sometimes by provincial and municipal governments) starting in the 1970s. These laws mandate that retailers must charge a deposit on certain types of containers or for certain products; retailers are then required to accept empty bottles or cans for recycling and refund the deposit. A government fund mediates any imbalances caused by buying containers at one retailer and returning them to another, and also retains the profit from unreturned containers. Reverse vending machines are often used to automate this process. The machines scan the bar code on cans and bottles to verify that a deposit was paid, shred or crush the container for compact storage, and dispense cash or a voucher that can be redeemed at the store's checkout registers. In Germany, reusable glass or plastic (PET) bottles are available for many drinks, especially beer and carbonated water as well as soft drinks (Mehrwegflaschen). The deposit per bottle (Pfand) is €0.08–0.15, compared to €0.25 for recyclable but not reusable plastic bottles. There is no deposit for glass bottles which do not get refilled, but there are many glass bottles that do get refilled – best known is the Normbrunnenflasche, a 0.7l bottle used for carbonated drinks with a deposit of €0.15. It was introduced after a 1969 decision by the German mineral water industry, and more than five billion bottles have been produced used for an estimated quarter of a trillion refillings since then.
Қоршаған ортаға әсері
Контейнерлерді қайта пайдалану көбінесе тұрақты қаптамаға жасалған қадам ретінде қарастырылады. Қайта пайдалану қалдықтар иерархиясында жоғары орналасқан. Контейнер бірнеше рет қолданылғанда, бір қолдануға немесе бір толтыру циклына қажетті материал мөлшері азаяды. Қайтаруға болатын және қайтаруға болмайтын жүйелерді экологиялық тұрғыдан салыстыруда көптеген факторлар ескеріледі. Зерттеушілер әртүрлі аспектілерді теңгерту үшін өмірлік циклді талдау әдістемелерін жиі қолданады. Кейбір салыстырулар нақты жеңімпазды көрсетпейді, керісінше, күрделі мәселеге шынайы көзқарас ұсынады. Бөтелкелерді қайта пайдалану немесе оларды басқа өнімдерге қайта өңдеу үшін аргументтер маңызды. Есептеулер бойынша, АҚШ-та ғана тұтынушылар әр секунд сайын 1500 пластикалық су бөтелкесін пайдаланады. Бірақ, бір рет қолданылатын пластикалық су бөтелкелерінде қолданылатын ПЭТ пластигінің тек 23% ғана қайта өңделеді. Осылайша, жыл сайын шамамен 38 миллиард су бөтелкесі тасталады, бұл шамамен 1 миллиард долларлық пластикке тең. Орташа американдық бір адам жылына 242 доллар бір рет қолданылатын пластикалық су бөтелкелеріне жұмсайды. Бір рет қолданылатын пластикалық су бөтелкелерімен байланысты экологиялық және экономикалық салдарлар бөтелкелерді қайта пайдалануды қолдау үшін маңызды аргумент болып табылады.
The reuse of containers is often thought of as being a step toward more sustainable packaging. Reuse sits high on the waste hierarchy. When a container is used multiple times, the material required per use or per filling cycle is reduced. Many potential factors are involved in environmental comparisons of returnable vs. non returnable systems. Researchers have often used life cycle analysis methodologies to balance the many diverse considerations. Some comparisons show no clear winner but rather show a realistic view of a complex subject. Arguments in favor of reusing bottles, or recycling them into other products, are compelling. It is estimated that in the U. S. alone, consumers use 1,500 plastic water bottles every single second. But only about 23% of PET plastic, which is the plastic used in disposable plastic water bottles, gets recycled. Thus, about 38 billion water bottles are thrown away annually, equating to roughly $1 billion worth of plastic. The average American spends $242 per year per person on disposable, single use plastic water bottles. The environmental and cost consequences associated with disposable plastic water bottles are a strong argument for reusing bottles.
Үй шаруашылығында қайта пайдалануға арналған бөтелкелер
Су, кофе, салат соусы, сорпа, балалар қорегі және басқа да сусындарға арналған қайта пайдалануға болатын су бөтелкелері соңғы жылдары тұтынушылар арасында, бір рет қолданылатын пластик бөтелкелермен байланысты қымбаттық пен экологиялық мәселелерге байланысты үлкен танымаллыққа ие болды. Қайта пайдалануға болатын су бөтелкелерін жасау үшін әдетте шыны, алюминий, тот баспайтын болат және пластик қолданылады. Бұл бөтелкелер бір қабырғалы және екі қабырғалы жылу оқшауланған түрлерде кездеседі. Кейбір балалар бөтелкелері әр пайдаланғаннан кейін ауыстырылатын ішкі қап немесе резервуармен жабдықталған.
Reusable drinking bottles for water, coffee, salad dressing, soup, baby formula, and other beverages have gained in popularity by consumers in recent years, due to the costs and environmental problems associated with single use plastic bottles. Common materials used to make reusable drinking bottles include glass, aluminum, stainless steel, and plastic. Reusable bottles include both single and double wall insulated bottles. Some baby bottles have an inner bag or bladder that can be replaced after each use.
Кітаптар, жалпы анықтамалықтар
Yam, K. L., "Қаптама технологиясының энциклопедиясы", John Wiley & Sons, 2009,
Yam, K. L., "Encyclopedia of Packaging Technology", John Wiley & Sons, 2009,