Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Гаити департаменті
Department of Haiti
Орталық (француз тілінде) немесе Сант (гаити креол тілінде; екеуі де "Орталық" деген мағынаны білдіреді) – Гаитидің орталық департаменті, Доминикан Республикасымен шекаралас елдің орталық бөлігінде орналасқан. 2015 жылғы мәлімет бойынша, халық саны 746 236 адамды құрады. Оның астанасы – Хинче қаласы.
Centre (French) or Sant (Haitian Creole; both meaning "Center") is a central department (; ) of Haiti, located in the center of the country along the border with the Dominican Republic. As of 2015, its estimated population was 746,236. Its capital is Hinche.
Тайно дәуірі
Департамент Каонабо басшылығымен Мариен касикасы және Магуанамен қатар, Сан-Хуан де ла Магуананың құрамында болды.
The department was part of the Marien kasika and Maguana alongside San Juan de la Maguana under the leadership of Caonabo.
Испан дәуірі
Орталық департаменттің көп бөлігі Ришвик шартынан кейін де Испанияның аумағы болып қалды. Хинча, Лас-Каобас, Сан-Рафаэль және тағы да көп қалалар испандықтармен салынып, мекенделді.
Much of the Centre Departement was Spanish territorial even after the Treaty of Ryswick. Many towns were built and settled by the Spanish like Hincha, Las Caobas, San Rafael and many more.
Француз дәуірі
Департаменттің оңтүстік бөлігі француз территориясы болды, Миребале сияқты қалаларымен бірге.
The southern part of the department was French territory with towns like Mirebalais.
Гаити революциясы
Департамент Революцияда марондық аймақ ретінде маңызды рөл атқарды, ол Баорукоға дейін созылды. Туссен Лувертюр Хинше қаласын испандықтардан француздықтар үшін жаулап алып, оны алғашқы Гаити территориясы етіп бекітті.
The department played a big part in the Revolution serving as maroon territory extending to the Baoruco. Toussaint Louverture capture the town of Hinche from the Spanish for the French making it an early Haitian territory.
Тәуелсіздік
Дэвид Трой Миребале қаласының қолбасшысы Гаити Тәуелсіздік Декларациясына қол қойған. Қазіргі заманда бұл департамент американдық теңіз жаяу әскерлерімен күресте маңызды рөл атқарды, сонымен қатар Шарлемань Перальте және Бенуа Батравилль сияқты адамдарға Какода пана берді.
David Troy commander of Mirebalais is a signatory of the Haitian Declaration of Independence. In contemporary times the department played a big role in the fight against the American Marines, being a Caco a refuge for men like Charlemagne Péralte and Benoit Batraville.
География
Ол шығысында Элияс-Пина провинциясымен Доминикан Республикасымен шектеседі және Гаитидегі теңізге шығу мүмкіндігі жоқ жалғыз департамент болып табылады. Орталық департаменті теңізге шығу мүмкіндігі жоқ жалғыз департамент, бірақ орманды кесудің нәтижесінде топырақ эрозиясына ұшырайды. 2004 жылы "Жанна" дауылынан туған су тасқыны Орталық және Артибонит департаменттерінде жүздеген адамның қаза болуына себеп болды. Бұл жерде 1950 жылдары Артибонит өзенінде Пелигре тоғаны салынғаннан кейін пайда болған Гаитидегі екінші ірі көл – Пелигре көлі орналасқан. Бұл Кариб бассейніндегі ең ірі гидроэлектр тоғаны. Орталық департаменті – жоғары жазықтықтан тұратын топографиялық аймақ. Оқшауланғандығының арқасында ол ең жасыл департаменттердің бірі болып саналады.
It borders the Dominican Republic with the province of Elías Piña to the east and is the only landlocked department in Haiti. Centre is the only department without access to the sea, but is nevertheless affected by soil erosion as a result of deforestation. In 2004, the floods caused by Hurricane Jeanne resulted in hundreds of deaths, focused in Centre and Artibonite Departments. It contains the second largest lake in Haiti Lake Péligre, which was created as a result of the construction of the Péligre Dam on the Artibonite River during the 1950s. It is the largest hydroelectric dam in the Caribbean. The Centre department is a high plateau topographical region. Due to its isolation if one of the greenest departments.
Тарихи орындар
Хинче: Доминикан Республикасының бұрынғы аумағы. 1929 жылы Гаити Республикасына өткен. 1915 жылы американдық оккупацияға қарсы күрескен Какос қозғалысының басшысы Шарльмен Пералттың туған жері. Миребале және Ласкахоба: 1795 жылы Тюссен Лувертюрдің Орталық платода ағылшындарға қарсы қанды шайқас өткен жер. Бенуа Батравилдің туған жері.
Hinche: Former Dominican territory. Siece to Republic of Haiti in 1929. Birthplace of Charlemagne Péralte, the leader of the Cacos movement, which opposed the American occupation in 1915. Mirebalais and Lascahobas: Place of bloody fighting of Toussaint Louverture against the English, who were resupplying in the Central Plateau (1795). Birthplace of Benoît Batraville.
Туризм
Департаментте Гаитидің ең әсерлі екі шарлауығы бар: Содо, тамыз айында Мон Кармель Водун саяхатына көптеген жергілікті туристер келеді, және Зим.
The department has two of Haiti's most impressive waterfalls, Sodo, which receives much local tourism in August for the Mont Carmel Vodoun Pilgrimage, and Zim.
Ауыл шаруашылығы
Орталық темекі өндірісімен, ешкі және түйе өсіруімен танымал.
Centre is known for their tobacco production, goat and turkey.
Көлік
RD3 оны Солтүстік және Батыспен байланыстырады. RD304 оны Гонайв қаласына қосады. RD301 оны Сент-Марк қаласына қосады.
The RD3 connects it to the North and the West. The RD304 connects it to Gonaives. The RD301 connects it to St Marc.