Кіріспе

Мьянма аймағындағы Баго аймағы (, , бұрын Пегу және Баго бөлімдері) – Мьянманың оңтүстік-орталық бөлігінде орналасқан әкімшілік аймақ. Солтүстікте Магвей және Мандалай аймақтарымен, шығыста Каин штаты, Мон штаты және Мартабан шығанағымен, оңтүстікте Янгон аймағымен, ал батыста Айярвади аймағы және Рахин штатымен шектеседі. Географиялық координаталары 46°45' солтүстік ендік және 19°20' солтүстік ендік, сондай-ақ 94°35' шығыс бойлық және 97°10' шығыс бойлық аралығында жатыр. 2014 жылғы мәлімет бойынша халқы 4,867,373 адамды құрайды.

Тарих

Аңыз бойынша, Татоннан келген екі Мон ханзадасы 573 жылы Баго қаласын құрған. Олар үлкен көлдегі аралда еркек Хамсаның арқасында тұрған әйел Хамсаны көрді. Бұл жақсы белгі деп санап, ханзадалар көл жағасында Хантавади (пали: Хамсавати) деп аталатын қала салды. Араб географы Ибн Хордадбех шамамен 850 жылы осы қала туралы айтқан. Сол кезде Мон астанасы Татон қаласында орналасқан. Тирувалангаду тақтасында Оңтүстік Үндістанның Чола әулетінен Раджендра Чола I өзінің билігінің он төртінші жылы, яғни 1028 жылы "Кадарамды" бағындырғаны жазылған. Бір түсініктеме бойынша, Кадарам – Баго қаласы. Алайда, кейбір заманауи түсіндірулерде Кадарамның орнына бүгінгі Малайзиядағы Кедах қаласы қарастырылады. 1056 жылы Баганнан келген бамарлар бұл аймақты биледі. 1287 жылы Баган моңғолдарға шабуыл жасағаннан кейін Мон халқы тәуелсіздігін қайта жеңіп алды. 1369 жылдан 1539 жылға дейін Хантавади – Хантавади Корольдігінің астанасы болды, ол бүгінгі Бірманың оңтүстік бөлігінің барлық аумағын қамтыды. 1539 жылы Таунгу Корольдігінің патшасы Табиншвехти бұл аймақты басып алғаннан кейін, ол қайтадан Бірманың бақылауына көшті. Таунгу патшалары 1539 жылдан 1599 жылға дейін Багоны өздерінің ресми астанасы етіп, оны Сиамға жасалған көптеген шабуылдар үшін база ретінде пайдаланды. Ірі теңіз порты болғандықтан, қалаға еуропалықтар жиі келіп, оның сұлулығына тәнті болды. 1634 жылы Бірма астанасы Аваға көшірілді. 1740 жылы Мон халқы көтеріліс жасап, қысқа мерзімге тәуелсіздікке қол жеткізді, бірақ Бірма патшасы Алангпая 1757 жылы қаланы (Мон тәуелсіздігімен бірге) тонап, толығымен қиратты. Бірма патшасы Бодавайя (1782–1819) Багоны қайта салды, бірақ сол кезде өзен өз арнасын өзгертіп, қаланы теңізден оқшаулап тастады. Ол ешқашан бұрынғы маңызын қайта иеленбеді. Екінші Англо-Бірма соғысынан кейін 1852 жылы британдықтар Багоны жаулап алды. 1862 жылы Британдық Бірма провинциясы құрылғаннан кейін астана Янгонға көшірілді.

Әкімшілік бөлімшелер

Баго аймағы 15214 шаршы миль (39,404 км²) аумақты алып, Баго, Пья, Тхаравади, Таунгу, Ньяунглебин және Натталин деген алты ауданға бөлінеді. Баго – Бурманың төртінші ірі қаласы. Басқа ірі қалалар Таунгу және Пья. Баго аймағының символы – аймақтағы тарихи моңғолдық ықпалдан туған екі бауырлас хинта (Хамса).

Көлік

Баго аймағы Пяя әуежайымен қамтамасыз етілген.

Демография

2014 жылғы Мьянма халық санағы мәліметтері бойынша, Баго аймағының халқының 93,5% буддистерді құрайды, олар ондағы ең ірі діни қауымдастық болып табылады. Қалған халқының арасында христиандар (2,9%), мұсылмандар (1,2%), индуистер (2,1%) және анимистер (0,1%) сияқты азшылық діни қауымдастықтар бар. Монахтардың көп бөлігі Тхудхамма Никаясына (77,3%) жатады, одан кейін Швеггин Никаясы (16,7%) келеді, ал қалған монахтар басқа шағын монастырлық ордендерге жатады.