Күрмелі өсімдіктер тұқымдасы

Кіріспе

Арека тұқымдасы (/æ//r//@//"//k//eI//s//i//aɪ/) – Арекалар отрядына жататын көпжылдық, гүлді өсімдіктер тұқымдасы. Олардың өсу формасы — өрмелегіштер, бұталар, ағаш тәрізді және сабақсыз өсімдіктер, барлығы көбінесе пальма деп аталады. Ағаш тәрізді формасы барлары пальма ағаштары деп аталады. Қазіргі уақытта 181 туысқа біріктірілген, шамамен 2600 түрі белгілі, олардың көпшілігі тропикалық және субтропикалық климатта өседі. Көптеген пальмалардың ерекше белгісі – үлкен, күрделі, мәңгі жасыл жапырақтары, жапырақтар немесе фрондтар деп аталады, олар бұтақталмаған сабақтың жоғарғы жағында орналасқан, бірақ Hyphaene туысы бұтақталған пальмаға ие. Дегенмен, пальмалар физикалық қасиеттерінде үлкен әртүрлілік көрсетеді және өсімдік мекендейтін аймақтағы жаңбырлы ормандардан шөлдерге дейін кез келген ортада өсе алады. Пальма – ең танымал және кеңінен өсірілетін өсімдік тұқымдастарының бірі. Олар адамзат тарихының көп бөлігінде, әсіресе Таяу Шығыс және Солтүстік Африка сияқты аймақтарда маңызды рөл атқарды. Пальмалардан алуан түрлі өнімдер мен тағамдар өндіріледі. Заманауи заманда пальмалар ландшафттік дизайнда да кеңінен қолданылады. Көптеген тарихи мәдениеттерде пальмалар азық-түлік ретінде маңызды болғандықтан, олар жеңіс, бейбітшілік және құнарлылық сияқты идеялардың символы болған.

Этимология

Арека тұқымдас деген сөз areca сөзіне "асеа" жұрнағы қосылып жасалған. Areca сөзі португал тілінен, малаялам тіліндегі അടയ്ക്ക (aṭaykka) арқылы, дравидтік *aṭ ay kkāy ("арека жаңғағы") сөзінен шыққан. Aceae жұрнағы латын тіліндегі āceus ("ұқсас") сөзінің көпше, әйелдер туындысы.

Морфология

Өсімдіктер бұта, ағаш тәрізді немесе жүзімдік болып көрінсе де, пальмалардың өсуінің екі түрі бар: жалғыз немесе топталған. Көбінесе, бұл сурет жапырақтардың тәжімен аяқталатын жалғыз өскінді бейнелейді. Бұл моноподиалды сипатты бас жағы төмен, түбірсіз және түбірді құрайтын түрлері көрсетуі мүмкін. Жалғыз өсетін кең таралған пальмалардың мысалдары – Вашингтония және Ройстонея. Ал пальмалар тығыз емес, бірақ тығыз шоғырлар түзе де өсе алады. Сабақтың түбінде, әдетте жапырақ түйініне жақын, жаңа өскінді пайда болады. Бұл жаңа өскінді өз кезегінде қолжатырлы түйін шығарып, бұтақтануға себеп болады. Тек симподиалды туыстарға ратан, Guihaia және Rhapis жатады. Кейбір пальма туыстары жалғыз және топталған түрлерін қамтиды. Әдетте жалғыз өсетін пальмалар шоғырланып өсе алады, керісінше де мүмкін. Пальмалардың үлкен, мәңгі жасыл жапырақтары болады, олар палма тәрізді ("желпақша жапырақты") немесе қаусырма тәрізді ("қаусырма жапырақты") және сабақтың жоғарғы бөлігінде спираль бойынша орналасқан. Жапырақтарының түбіндегі құбыр тәрізді қабық піскен кезде әдетте бір жағынан ашылады. Гүлшоғыры – бір немесе бірнеше жапырақшалармен қоршалған шашақ немесе тікенек. Гүлдері көбінесе кішкентай, ақ түсті, радиалды симметриялы және бір немесе екі жынысты болады. Тораптар мен жапырақшалар әдетте үштен болады және олар бір-бірінен бөлек немесе түбінде бірігіп кеткен болуы мүмкін. Тұқымшалар әдетте алтыдан тұрады, жіліктері бөлек, бір-біріне немесе тұқымның түбіндегі торапқа жалғасқан болуы мүмкін. Жемісі көбінесе бір тұқымды друпа (кейде жидек тәрізді), бірақ кейбір туыстарда (мысалы, Salacca) әр жемісте екі немесе одан да көп тұқымдар болады. Барлық монокотилер сияқты, пальмалар да сабақтың енін (екіншілік өсу) монокоти емес ағаш тәрізді өсімдіктердегідей қан тамырлы камбиум арқылы ұлғайта алмайды. Бұл пальмалардағы цилиндр тәрізді сабақтың пішінін (шамамен тұрақты диаметр) түсіндіреді, бұл сақиналы ағаштардан өзгеше. Алайда, көптеген пальмалар, басқа монокотилер сияқты, екіншілік өсуге ие, бірақ ол бір қан тамырлы камбиумнан пайда болмайтындықтан, ксилеманы ішкі және флоэманы сыртқа қарай өндірмейді, сондықтан оны көбінесе "аномалды екіншілік өсу" деп атайды. Арека тұқымдастары монокотилер арасында биіктігімен, тұқымдарының, жапырақтарының және гүлшоғырларының мөлшерімен ерекшеленеді. Колумбияның ұлттық ағашы – Ceroxylon quindiuense – әлемдегі ең биік монокот, оның биіктігі 60 метрге жетеді. Коко де мер (Lodoicea maldivica) барлық өсімдіктер арасындағы ең үлкен тұқымдарға ие, диаметрі 50 см және салмағы 10 кг (кокос екінші орында). Рафия пальмасы (Raphia spp.) барлық өсімдіктердің ең үлкен жапырақтарына ие, ұзындығы 6 метрге дейін және ені 3 метрге дейін жетеді. Corypha туыстағы өсімдіктерде барлық өсімдіктердің ең үлкен гүлшоғыры бар, биіктігі 6 метрге дейін және миллиондаған кішкентай гүлдерді қамтиды. Calamus сабақтарының ұзындығы 5 см-ге жетеді.

Whether as shrubs, tree like, or vines, palms have two methods of growth: solitary or clustered. The common representation is that of a solitary shoot ending in a crown of leaves. This monopodial character may be exhibited by prostrate, trunkless, and trunk forming members. Some common palms restricted to solitary growth include Washingtonia and Roystonea. Palms may instead grow in sparse though dense clusters. The trunk develops an axillary bud at a leaf node, usually near the base, from which a new shoot emerges. The new shoot, in turn, produces an axillary bud and a clustering habit results. Exclusively sympodial genera include many of the rattans, Guihaia, and Rhapis. Several palm genera have both solitary and clustering members. Palms which are usually solitary may grow in clusters and vice versa. Palms have large, evergreen leaves that are either palmately ('fan leaved') or pinnately ('feather leaved') compound and spirally arranged at the top of the stem. The leaves have a tubular sheath at the base that usually splits open on one side at maturity. The inflorescence is a spadix or spike surrounded by one or more bracts or spathes that become woody at maturity. The flowers are generally small and white, radially symmetric, and can be either uni or bisexual. The sepals and petals usually number three each and may be distinct or joined at the base. The stamens generally number six, with filaments that may be separate, attached to each other, or attached to the pistil at the base. The fruit is usually a single seeded drupe (sometimes berry like) but some genera (e. g., Salacca) may contain two or more seeds in each fruit. Like all monocots, palms do not have the ability to increase the width of a stem (secondary growth) via the same kind of vascular cambium found in non monocot woody plants. This explains the cylindrical shape of the trunk (almost constant diameter) that is often seen in palms, unlike in ring forming trees. However, many palms, like some other monocots, do have secondary growth, although because it does not arise from a single vascular cambium producing xylem inwards and phloem outwards, it is often called "anomalous secondary growth". The Arecaceae are notable among monocots for their height and for the size of their seeds, leaves, and inflorescences. Ceroxylon quindiuense, Colombia's national tree, is the tallest monocot in the world, reaching up to tall. The coco de mer (Lodoicea maldivica) has the largest seeds of any plant, in diameter and weighing each (coconuts are the second largest). Raffia palms (Raphia spp.) have the largest leaves of any plant, up to long and wide. The Corypha species have the largest inflorescence of any plant, up to tall and containing millions of small flowers. Calamus stems can reach in length.

Аумағы мен тіршілік ету ортасы

Пальмалардың көпшілігі тропикалық және субтропикалық климатқа тән. Пальмалар ылғалды және ыстық климаттарда жақсы өседі, бірақ әртүрлі тіршілік орталарында кездеседі. Олардың түрлері ылғалды, жазық орманды жерлерде ең көп. Оңтүстік Америка, Кариб аймағы, Тынық мұхитының оңтүстігі және Оңтүстік Азия – олардың шоғырланған аймақтары. Колумбияда пальма түрлерінің саны бір елдегі ең көп болуы мүмкін. Арабия түбегі мен Мексиканың солтүстік-батысының шөлейт аймақтарында да пальмалар өседі. Табиғатта пальманың 130-ға жуық түрі тропиктік аймақтардан тыс жерлерде табиғи түрде өседі. Ең солтүстік пальма – Италияның Лигурия жағалауында 44° солтүстік ендікке дейін жететін Chamaerops humilis. Оңтүстік жарты шарда ең оңтүстік пальма – 44° оңтүстік ендікке дейін жететін Rhopalostylis sapida. Пальмаларды субтропикалық климаттан солтүстікке қарай да өсіруге болады, және Ирландия, Шотландия, Англия және Тынық мұхитының солтүстік-батысы сияқты жоғары ендіктерде де қорғалған жерлерде және микроклиматтарда кейбір пальмалар кездеседі. АҚШ-та кем дегенде 12 пальма түрі табиғи түрде өседі, олардың көпшілігі Оңтүстік штаттар мен Флоридада кездеседі. Пальмалар әртүрлі экожүйелерде өмір сүреді. Пальма түрлерінің үштен екісінен астамы ылғалды орманды жерлерде өседі, онда кейбір түрлері жапырақ қаптамасын құрайтындай биік болады, ал кішкентай түрлері төменгі қабатты құрайды. Әрбір субөнділімінің негізгі ерекшеліктері төменде келтірілген. – 14 тайпасы және 100-ден астам туысы бар ең ірі субөнділімі. Барлық тайпаларында үштен тұратын топтарға жиналған, ортасында бір аналық және екі аталық гүлдері бар, қанатты немесе екі қанатты жапырақтары мен гүлдері бар. Бұл субөнділіміне өрмелегіш пальмалар, мысалы, ротанг жатады. Жапырақтары әдетте қанатты болады; ерекше белгілеріне (синапоморфияларға) әртүрлі мүшелердегі тікендер, өрмелеуге бейімделген мүшелер, жапырақтың негізгі сабағының ұзаруы және жеміс пен аналық гүлді жабатын қабықшалар жатады. Бұл субөнділімінің гүлдері кішкентай немесе орташа мөлшерде, спираль бойынша орналасқан, үш біріккен карпельден тұратын гинециумға ие. – 8 тайпасы бар екінші ірі субөнділімі. Бұл субөнділімінің көптеген пальмаларының жапырақтары қолға ұстайтын бөліктеріне бөлінген және үш, кейде төрт карпелі бар жалғыз гүлдері болады. Жемісі әдетте бір карпельден дамиды. Бұл субөнділімінде тек бір ғана түрі бар – Nypa fruticans, оның жапырақтары үлкен, қанатты. Жемісінің ерекшелігі – ол су бетінде жүзеді, ал сабағы жер астында және екіге бөлінетін тармақты, пальмалар үшін бұл да ерекшелік. Арека тұқымдасының алтыншы субөнділімі. Бұл топтың мүшелері ерекше бір жақты гүл шоғырларына ие. Басқа ерекшеліктері – 5-10 біріккен карпелі бар гинециум және әр шұңқырда үштен астам бөлігі бар гүлдер. Жемістері көп тұқымды және көп бөлікті. Қазіргі филогеномдық деректерге сәйкес, Phytelephantoideae – Ceroxyloideae субөнділімінің бір тайпасы. Алайда, Orbignya және Phoenix түрлері арасында гибридтелу байқалды, ал хлоропласт ДНК-сын кладистік зерттеулерде пайдалану хлоропласт ДНК-сының аналық мұрагерлігіне байланысты қате нәтижелерге әкелуі мүмкін. Мысалы, органельді емес ДНК-дан алынған химиялық және молекулалық деректер пальма филогенезін зерттеуде тиімдірек болуы мүмкін. Жақында ядролық геномдар мен транскриптомдар пальмалардың филогенезін анықтау үшін қолданылды. Бұл, мысалы, Arecaceae тұқымдасының эволюциясының басында геномның толық көшірмесі болғанын, оны оның туыс клады Dasypogonaceae бастан кешпегенін көрсетті. Тұқымның филогенетикалық ағашын қарау үшін Арекасея тұқымдастарының тізімін қараңыз.

Most palms are native to tropical and subtropical climates. Palms thrive in moist and hot climates but can be found in a variety of different habitats. Their diversity is highest in wet, lowland forests. South America, the Caribbean, and areas of the South Pacific and southern Asia are regions of concentration. Colombia may have the highest number of palm species in one country. There are some palms that are also native to desert areas such as the Arabian Peninsula and parts of northwestern Mexico. Only about 130 palm species naturally grow entirely beyond the tropics, mostly in humid lowland subtropical climates, in highlands in southern Asia, and along the rim lands of the Mediterranean Sea. The northernmost native palm is Chamaerops humilis, which reaches 44°N latitude along the coast of Liguria, Italy. In the southern hemisphere, the southernmost palm is the Rhopalostylis sapida, which reaches 44°S on the Chatham Islands where an oceanic climate prevails. Cultivation of palms is possible north of subtropical climates, and some higher latitude locales such as Ireland, Scotland, England, and the Pacific Northwest feature a few palms in protected locations and microclimates. In the United States, there are at least 12 native palm species, mostly occurring in the states of the Deep South and Florida. Palms inhabit a variety of ecosystems. More than two thirds of palm species live in humid moist forests, where some species grow tall enough to form part of the canopy and shorter ones form part of the understory. A few general traits of each subfamily are listed below. Subfamily are the largest subfamily with 14 tribes and containing over 100 genera. All tribes have pinnate or bipinnate leaves and flowers arranged in groups of three, with a central pistillate and two staminate flowers. Subfamily includes the climbing palms, such as rattans. The leaves are usually pinnate; derived characters (synapomorphies) include spines on various organs, organs specialized for climbing, an extension of the main stem of the leaf bearing reflexed spines, and overlapping scales covering the fruit and ovary. Subfamily has small to medium sized flowers, spirally arranged, with a gynoecium of three joined carpels. Subfamily are the second largest subfamily with 8 tribes. Most palms in this subfamily have palmately lobed leaves and solitary flowers with three, or sometimes four carpels. The fruit normally develops from only one carpel. Subfamily contains only one species, Nypa fruticans, which has large, pinnate leaves. The fruit is unusual in that it floats, and the stem is underground and dichotomously branched, also unusual in palms. The is the sixth subfamily of Arecaceae in N. W. Uhl and J. Dransfield's 1987 classification. Members of this group have distinct monopodial flower clusters. Other distinct features include a gynoecium with five to 10 joined carpels, and flowers with more than three parts per whorl. Fruits are multiple seeded and have multiple parts. From the modern phylogenomic data, the Phytelephantoideae are tribe in the Ceroxyloideae subfamily. However, hybridization has been observed among Orbignya and Phoenix species, and using chloroplast DNA in cladistic studies may produce inaccurate results due to maternal inheritance of the chloroplast DNA. Chemical and molecular data from non organelle DNA, for example, could be more effective for studying palm phylogeny. Recently, nuclear genomes and transcriptomes have been used to reconstruct the phylogeny of palms. This has revealed, for example, that a whole genome duplication event occurred early in the evolution of the Arecaceae lineage, that was not experienced by its sister clade, the Dasypogonaceae. For a phylogenetic tree of the family, see the list of Arecaceae genera.

Қолданылуы

Адамның құрма пайдалануы, кем дегенде, адамзат өркениетінің өзі сияқты ежелгі, Месопотамиялықтар мен басқа да Таяу Шығыс халықтары 5000 жыл немесе одан да көп уақыт бұрын құрманың өсірілуімен басталды. Мезопотамияда құрма ағашы, құрма сақтауға арналған шұңқырлар және басқа да құрма ағашының қалдықтары табылған. Күншіл пальма Таяу Шығыс пен Солтүстік Африка тарихына маңызды әсер еткен. "Date Palm Products" (1993) еңбегінде В. Х. Барревельд былай деп жазды:

«Егер күншіл пальма болмағанда, адамзаттың "ескі" әлемнің ыстық және шөлді аймақтарына кеңірек таралуы шектеулі болар еді. Күншіл пальма тек қана жоғары концентрацияланған энергиямен қамтамасыз ететін тағамды ғана ұсынбады, оны ұзақ сапарларға оңай сақтап алып жүруге болады, сонымен қатар шөл далалық желден қорғаныш пен көлеңке беру арқылы адамдарға қолайлы тұру ортасын жасады. Ол Құранда кем дегенде 22 рет кездеседі. Торада да "70 құрма ағашы" туралы айтылады, ол оның жемісін жегендерге ашылған Тораның 70 аспектісін символдайды.

Arecaceae отбасы зор экономикалық маңызға ие, оның ішінде кокос өнімдері, майлар, құрмалар, пальма сиробы, пил сүйегі жаңғақтары, карнауба балауызы, ратан, рафия және пальма ағашы кіреді. Бұл отбасы адамдардың тамақтануының үлкен бөлігін және басқа да көптеген мақсаттарды қамтамасыз етеді, өндірілген абсолютті көлем және отандыққа келтірілген түрлер саны бойынша. Бұл көрсеткіштерге қарағанда басқа өсімдік отбасыларынан әлдеқайда жоғары, адамдардың тамақтануында қолданылатын дақылдардың алтыншы орнында, ал жалпы экономикалық құндылығы бойынша Poaceae және Fabaceae отбасыларымен бірге бірінші орында тұрады. Кейбір түрлері пальманың жүрегі үшін жиналады, ол салаттарда желетін көкөніс. Ныпа пальмасының шырынынан сірке су дайындалады. Пальма шырыны кейде ашытылып, пальма шарабы немесе тодди жасалады, бұл Африканың кейбір аймақтарында, Үндістанда және Филиппинде кең таралған алкогольді сусын. Шырынды жаңадан ішсе де, ашыту процесі тез жүреді, бір сағат ішінде 4% дейін алкогольге жетеді және бір күнде сіркеге айналады. Пальмира мен құрма пальмасының шырыны Бенгалияда, Үндістанда гур және жаггери өндіру үшін жиналады. Кокос – кокос пальмасының (Cocos nucifera) жемісінің ішінара жеуге болатын тұқымы. Кокос талшығы – кокостың сыртқы қабығынан алынатын, суға төзімді, қалың талшық, одан есік төсемелері, щеткалар, матрастар және арқандар жасалады. Пальмаға бай аймақтарда тұратын жергілікті халықтар пальмадан қажетті заттар мен тағамдарын жасайды. Мысалы, саго – саго пальмасы Metroxylon sagu-дың сабағынан жасалған крахмал, Жаңа Гвинея мен Молукк аралдарының жазық жерлеріндегі халықтың негізгі тағамы болып табылады. Пальма шарабы Джубеядан жасалады, оны Чили шарап пальмасы немесе кокито пальмасы деп те атайды. Соңғы кезде Euterpe açaí пальмасының жемісі оның денсаулыққа пайдалы қасиеттері үшін қолданылады. Сау пальмето (Serenoa repens) ұлғайған простата безін емдеу үшін дәрі ретінде зерттеліп жатыр. Пальма жапырақтары кейбір халықтар үшін сабан, себет, киім және діни рәсімдер үшін құнды материал болып табылады (төмендегі "Символизм" бөлімін қараңыз). Сингапур саясаткері Тан Ченг Бок 2011 жылғы Сингапур президенттік сайлауында өзін бейнелеу үшін Равеналаға ұқсас пальма тәрізді белгіні пайдаланды. Ол құрған партиясының – Сингапур прогресс партиясының символы да пальма ағашына негізделген. Күл сәрсенбісінде католиктер маңдайларына құрма күлінен жасалған крест алады, бұл католиктердің барлық нәрсе де, әрбір нәрсе де келген жеріне қайта оралады деген сенімін еске түсіреді, бұл көбінесе "күлді күлге, топырақты топыраққа" деген мақалмен білдіріледі.

Arecaceae have great economic importance, including coconut products, oils, dates, palm syrup, ivory nuts, carnauba wax, rattan cane, raffia, and palm wood. This family supplies a large amount of the human diet and several other human uses, both by absolute amount produced and by number of species domesticated. This is far higher than almost any other plant family, sixth out of domesticated crops in the human diet, and first in total economic value produced sharing the top spot with the Poaceae and Fabaceae. Several species are harvested for heart of palm, a vegetable eaten in salads. Sap of the nipa palm, Nypa fruticans, is used to make vinegar. Palm sap is sometimes fermented to produce palm wine or toddy, an alcoholic beverage common in parts of Africa, India, and the Philippines. The sap may be drunk fresh, but fermentation is rapid, reaching up to 4% alcohol content within an hour, and turning vinegary in a day. Palmyra and date palm sap is harvested in Bengal, India, to process into gur and jaggery. Coconut is the partially edible seed of the fruit of the coconut palm (Cocos nucifera). Coir is a coarse, water resistant fiber extracted from the outer shell of coconuts, used in doormats, brushes, mattresses, and ropes. Some indigenous groups living in palm rich areas use palms to make many of their necessary items and food. Sago, for example, a starch made from the pith of the trunk of the sago palm Metroxylon sagu, is a major staple food for lowland peoples of New Guinea and the Moluccas. Palm wine is made from Jubaea also called Chilean wine palm, or coquito palm. Recently, the fruit of the açaí palm Euterpe has been used for its reputed health benefits. Saw palmetto (Serenoa repens) is being investigated as a drug for treating enlarged prostates. Palm leaves are also valuable to some peoples as a material for thatching, basketry, clothing, and in religious ceremonies (see "Symbolism" below). Singaporean politician Tan Cheng Bock uses a palm tree like symbol similar to a Ravenala to represent him in the 2011 Singaporean presidential election. The symbol of a party he founded, Progress Singapore Party, was also based on a palm tree. On Ash Wednesday, Catholics receive a cross on their forehead made of palm ashes as a reminder of the Catholic belief that everyone and everything eventually returns to where it came from, commonly expressed by the saying "ashes to ashes and dust to dust.”

Құрып бара жатқан түрлер

Көптеген басқа өсімдіктер сияқты, пальмалар да адамның араласуы мен пайдалануынан қауіп көріп отыр. Пальмаларға ең үлкен қауіп – тропикалық ормандардағы тіршілік ортасының жойылуы, әсіресе қала құрылысы, ағаш кесу, кен өндіру және егістік жерлерге айналдыру салдарынан. Пальмалар мұндай үлкен өзгерістерден кейін көбеймейді, ал аз қоныстанған жерлері бар түрлер осыған ең осал. Пальма жүрегін жинау да қауіпті, себебі ол пальманың өсу конусынан (апикальді меристемінен) алынады, бұл пальманың қайта өспейтін маңызды бөлігі (жартылай егілген сорттардан басқа, мысалы, май пальмасы). Мебель жасауда ратан пальмаларын пайдалану осы түрлердің санының күрт азаюына алып келді, бұл жергілікті және халықаралық нарықтарға, сондай-ақ аймақтағы биологиялық әртүрлілікке теріс әсер етті. Тұқымдарды балабақшаларға және коллекционерлерге сату да қауіпті, өйткені танымал пальмалардың тұқымдары кейде табиғатта тікелей жиналады. 2006 жылы кем дегенде 100 пальма түрі жойылу қаупі төмендегілер ретінде қарастырылды, ал тоғыз түрі соңғы кезде жойылып кеткен деп хабарланды. Ең сирек кездесетін пальма – Hyophorbe amaricaulis. Оның жалғыз тірі өкілі Маврикийдегі Курепип ботаникалық бағында сақтаулы.

Символизм

Пальма бұтағы ежелгі дәуірде жеңіс пен мереке символы болған. Римдіктер ойындардың жеңімпаздарын марапаттаған және әскери табыстарын пальма бұтақтарымен тойлаған. Ерте христиандар пальма бұтағын жанның жауларынан адалдардың жеңісін бейнелеу үшін пайдаланған, мысалы, Пальма жексенбісінде Иса Мәсіхтің Иерусалимге салтанатты түрде кіргені тойланады. Яһудилерде пальма бейбітшілік пен молшылықты көрсетеді және Суккоттың Төрт түрінің бірі болып табылады; сонымен қатар, пальма Кабаладағы Өмір ағашын да символдауы мүмкін. Үндістандағы Джагганатх Пури фестивалінде Кришна мен оның отбасы мүшелерінің құдайларын таситын Ратхаятра арбаларының шатырлары пальма ағашының белгісімен безендірілген. Бұл Кришнаның інісі Баладеваның символы. 1840 жылы американдық геолог Эдвард Хичкок (1793–1864) өзінің "Негізгі геология" еңбегінде өсімдіктер мен жануарлар үшін екі бөлек Өмір ағашы бар палеонтологиялық картаны жариялады. Бұл ағаштар (графикалық түрде) пальмамен және адаммен безендірілген. Бүгінде пальма, әсіресе кокос пальмасы, тропикалық аралдардың символы болып саналады. Пальма ағаштары олардың туған жерлерінің көптеген елдердің, соның ішінде Гаити, Гуам, Сауд Арабиясы, Флорида және Оңтүстік Каролинаның туларында және мөрлерінде кездеседі.

Жалпы көздер

(Арека тұқымдас немесе пальма тұқымдас өсімдіктердің ең соңғы жіктелуі) Шульц-Шульцзенштейн, К. Х. (1832). "Жануарлар әлемінің табиғи жүйесі", 317 бет. Германия, Берлин.