Кіріспе

Латвиядағы қала

Огре – Латвияның Видземе аймағындағы Огре муниципалитетіндегі (бұрынғы Огре ауданы) мемлекеттік қала, ел астанасы Риганың шығысында, Даугава және Огре өзендерінің қосылған жерінде орналасқан. 1928 жылдан бері қала мәртебесіне ие. 2020 жылғы халық саны 23 273 адамды құрады. Огре үш бөліктен тұрады: Яуногре ("Жаңа Огре" деген мағынада), Огре (қаланың орталығы) және Пāрогре ("өзен арғы бетіндегі Огре" деген мағынада, бірақ аталған аймақтың барлығы да өзен арғы бетінде емес). Қаланың аты Огре өзенінен шыққан. Огре ауылы алғаш рет 1206 жылы "Огер" деп неміс тілінде аталып, тарихқа енген. 1861 жылы Рига-Даугавпилс темір жолы салынысымен, Рига тұрғындары мұнда жазғы үйлер салуды бастады. 1862 жылы Огреде денсаулық сақтау курорты ашылды. Қаланың гербі 1938 жылы бекітілді, онда Огре өзені мен қарағай ормандары бейнеленген. Огреде мәдени орталық, өнер мектебі және музыка мектебі бар. Қала үш латыш тіліндегі және бір орыс тіліндегі мектепті қамтиды, соның ішінде Яуногре орта мектебі бар. Қалада Бірінші және Екінші дүниежүзілік соғыстарда қаза тапқан немес сарбаздарының және 1944-1951 жылдар аралығында тұтқында қайтыс болғандардың мәйіттерімен зират та бар. Огре – 2016/17 жылғы Латвияның хоккей чемпионатының жеңімпазы HK Kurbads командасының туған қаласы.

Этимология

Огре атауының (қала және өзен) этимологиясының үш негізгі нұсқасы бар. Біріншісі, осы қаланың атын алған өзеннің атауы орыс тілінен шыққан (угри, ugri, "шабақ" дегенді білдіреді), себебі Огре өзенінде бұрын көп шабақ болған. Халық арасында кең таралған аңыз бойынша, өзенде көп шабақ болғандықтан, оған осы атты Ресейдің Екатерина Ұлы берген; алайда, мұны растайтын ешқандай дәлел жоқ. Ал эстон тіл білімі маманы Пол Альвр Огре өзенінің есімінің көне түрін (Wogene, Woga) Генрихтің Ливония шежіресінде (1180–1227) алғаш кездестіргенін және оның эстон тіліндегі voog сөзімен (мүмкін мағыналары: "ағыс, ақтар, толқындар") байланысты екенін қарастырады, соның салдарынан бұл финно-угор тілдерімен, ең алдымен ерте ливон тілімен байланысты екенін көрсетеді. Үшінші этимология *Vingrē деген қалпына келтірілген түрін ұсынады, ол литва тіліндегі vingrùs ("қисық, ирек") немесе латыш тіліндегі vingrs ("шапшаң") сөздерімен байланысты; демек, "ирек өзен" дегенді білдіреді; Engure ауылының түбі де осылай.

Спорт

Огреде ең танымал спорт түрлері - хоккей, баскетбол және гандбол. "Эссамика" хоккей клубы бүгінгі күнге дейін жалғыз латыш хоккей жоғары лигасының чемпиондық атағын жеңіп алды. Кейінгі жылдары Огре 8 күміс медальға ие болды: 5-і ASK/Огре және 3-і HK Kurbads командаларымен. Огреде Латвия баскетбол лигасы мен Балтық баскетбол лигасының "BK Ogre/Kumho Tyre" командасы бар, ол Латвияның екінші лигасының алтын медалін жеңіп алғаннан кейін Латвияның жоғары лигасына өтті. Огренің гандбол командасы "HK Ogre/Miandum" латыш гандбол жоғары лигасынде бірнеше медаль жеңіп алды, ал 2013–14 маусымында күміс медальді ең үлкен жетістік ретінде жеңіп алды. "FK Ogre" қаланың басты футбол клубы, ол Латвияның бірінші лигасынде ойнайды.

Туған қалалар бауырлас қалалар

Огре муниципалитетінің серіктес қалаларына қараңыз.