Кіріспе

17 ғасырдағы сарай сәбиі

Люси Хей, Карлайл графесі (туған есімі Перси; 1599 жылдың 5 қарашасы – 1660 жыл) – сұлулығымен және өткір ойымен танымал ағылшын сарай адамы. Ол Англия азамат соғысы кезінде көптеген саяси айқай-шуларға қатысты.

Өмір

Ол Леди Люси Перси, Генри Нортумберленд графының (әйгілі "Сөзгер граф") және оның әйелі Леди Дороти Деверьоның екінші қызы ретінде дүниеге келді. 1617 жылы ол Карлайлдың 1-ші графы Джеймс Хейдің екінші әйелі атанды. Оның сұлулығын замандас ақындар, оның ішінде Томас Кереу, Уильям Картрайт, Роберт Херрик және сэр Джон Саклинг, ал прозада сэр Тоби Мэтью мақтап жырлады. 1626 жылы Англия королевасы Генриетта Марияның жеке бөлмесінің ханымы болып тағайындалды. Ұзақ уақыт өтпей ол королеваның сүйіктісіне айналып, оның екі танымал маскалық қойылымына қатысты. Оның ең үлкен еңбегі – 1642 жылы корольдің Ұзақ Парламентінің бес мүшесін тұтқындау ниетін күйеуі Роберт Деверэ, Эссекстің 3-ші графына уақтылы жеткізгені, соның арқасында Эссекс пен басқалары қашып үлкерді. Дегенмен, ол екі тарапқа да бірдей қызмет етіп, екі жақтан да ақпаратты жасырып, саяси алауыздықты қоздырып, зор зиян келтірді.

Әдебиетте

Франсуа де Ла Рошфуко өзінің естеліктерінде Мария де Роханнан естіген оқиғаны айтқан, онда Люси Хей Франция королі Анна Австрияға сыйлаған бірнеше алмаз түймелерді (герцогқа патшайым берген) Джордж Вильерс, 1-ші Баккингем герцогінен кек ретінде ұрлаған, себебі ол Франция патшайымына ғашық болғаннан бұрын оған ғашық болған. Франция королі содан кейін түймелерді көргісі келді және патшайым оларды бір жолмен қайтарып алды. Александр Дюма кейіннен осы оқиғаның барлығын пайдаланды, сондықтан ол 1844 жылғы "Үш мылтықшы" романында Милади де Винтерді Люси Карлайлға негізделген етіп жасаған болуы мүмкін. Ол сэр Джон Саклингтің "Ми леди Карлайлдың Хэмптон-корт саябағында серуендеуі" атты ұяң поэмасының тақырыбы болды.