1998 жылғы Ауғанстан мен Суданға жасалған американдық шабуылдар

Кіріспе

1998 жылы Ауғанстан мен Судандағы американдық шабуылдар

"Бескілмейтін қол жеткізу" операциясы – 1998 жылғы 20 тамызда екі континентте бір мезгілде жүзеге асырылған "Әл-Қаида" базаларына жасалған американдық крейсерлік зымырандар шабуылының кодовое атауы. АҚШ Әскери-теңіз күштері жүргізген шабуылдар Хартум, Судан, әл-Шифа фармацевтикалық зауытына және Ауғанстанның Хост провинциясындағы лагерьге бағытталды. Бұл шабуылдар "Әл-Қаиданың" 7 тамызда Кения мен Танзаниядағы АҚШ елшіліктеріне жасаған шабуылдарына жауап ретінде жасалды, нәтижесінде 224 адам (оның ішінде 12 америкалық) қаза тауып, 4000-нан астам адам жараланды. "Бескілмейтін қол жеткізу" операциясы – АҚШ зорлық-зомбылық көрсететін мемлекеттік емес актерге қарсы алдын ала соққы бергенін ресми мойындаған алғашқы оқиға болды. АҚШ барлау қызметі Суданның фармацевтикалық өнімдерінің жартысынан астамын өндіретін "Әл-Шифа" зауыты мен Усама бен Ладен арасында қаржылық байланыс бар деген қате пікірге келді; "Әл-Шифадан" алынған топырақ үлгісінде VX нервтік газын өндіруде қолданылатын химиялық зат табылған. "Әл-Шифаның" бен Ладен мен оның "Әл-Қаида" желісімен байланысы бар және химиялық қару өндіріп жатыр деген күдікпен АҚШ крейсерлік зымырандармен нысанды жойды, нәтижесінде 11 судандық қаза тапты немесе жараланды. "Әл-Шифаға" жасалған шабуыл даулы болды; шабуылдан кейін АҚШ ұсынған дәлелдер мен себептер дұрыс емес деп сынға алынды, ал ғалымдар Макс Тейлор мен Мохамед Эльбушра "бұл зауыттың химиялық қару өндірісіне қатысы жоқ дегеніне кеңінен сенеді" деп мәлімдеді. "Әл-Қаиданың" Ауғанстандық оқу лагерьлеріне жасалған зымырандық шабуылдардың мақсаты – жаңа шабуылдардың алдын алу және бен Ладенді өлтіру болды. Шабуылдар нысандарға зиян келтірді, бірақ сол кезде бен Ладен онда болған жоқ. Шабуылға ұшыраған екі лагерьді Пакистанның Әскери барлау басқармасы (ISI) басқарды, олар Кашмирде күресу үшін соғысшыларды дайындады; барлығы бес ISI офицері қаза тапты және кем дегенде жиырма соғысшы да қаза тапты. Шабуылдан кейін Ауғанстанның үкіметіндегі Талибан Сауд Арабиясының барлау қызметінің басшысы Түркі бин Фейсалға бен Ладенді тапсыру туралы уәдесінен бас тарды, ал режим оның орнына "Әл-Қаида" басшысымен байланысын күшейтті. 1986 жылы Ливияны бомбалаудан бері терроризмге жауап ретінде АҚШ жасаған ең ірі әрекет болған "Бескілмейтін қол жеткізу" операциясы халықаралық жауаптармен күшті қарсылыққа ұшырады: АҚШ одақтастары мен көптеген американдықтар шабуылды қолдады, бірақ мұсылман әлемінің көптеген бөліктері оны мақұлдамады, оны мұсылмандарға қарсы шабуыл ретінде қарады, бұл фактор радикалдар тарапынан одан әрі пайдаланылды. Бен Ладенді өлтіруге бағытталған шабуылдардың сәтсіздігі оның мұсылман әлемінің кейбір бөліктеріндегі беделін арттырды. Тағы шабуылдар жоспарланды, бірақ іске асырылмады; 2002 жылы Конгресс жүргізген тергеуде "Бескілмейтін қол жеткізу" операциясы "11 қыркүйекке дейін ЦРУ немесе АҚШ әскерлері Бен Ладенге қарсы тікелей операция жүргізген жалғыз жағдай" екені айтылды.

Operation Infinite Reach was the codename for American cruise missile strikes on al Qaeda bases that were launched concurrently across two continents on 20 August 1998. Launched by the U. S. Navy, the strikes hit the al Shifa pharmaceutical factory in Khartoum, Sudan, and a camp in Khost Province, Afghanistan, in retaliation for al Qaeda's August 7 bombings of American embassies in Kenya and Tanzania, which killed 224 people (including 12 Americans) and injured over 4,000 others. Operation Infinite Reach was the first time the United States acknowledged a preemptive strike against a violent non state actor. U. S. intelligence wrongly suggested financial ties between the al Shifa plant, which produced over half of Sudan's pharmaceuticals, and Osama bin Laden; a soil sample collected from al Shifa allegedly contained a chemical used in VX nerve gas manufacturing. Suspecting that al Shifa was linked to, and producing chemical weapons for, bin Laden and his al Qaeda network, the U. S. destroyed the facility with cruise missiles, killing or wounding 11 Sudanese. The strike on al Shifa proved controversial; after the attacks, the U. S. evidence and rationale were criticized as faulty, and academics Max Taylor and Mohamed Elbushra cite "a broad acceptance that this plant was not involved in the production of any chemical weapons." The missile strikes on al Qaeda's Afghan training camps were aimed at preempting more attacks and killing bin Laden. These strikes damaged the installations, but bin Laden was not present at the time. Two of the targeted camps were run by the Inter Services Intelligence of Pakistan who were training militants to fight in Kashmir; in all, five ISI officers were confirmed killed and at least twenty militants also died. Following the attacks, Afghanistan's ruling Taliban allegedly reneged on a promise to Saudi intelligence chief Turki bin Faisal to hand over bin Laden, and the regime instead allegedly strengthened its ties with the al Qaeda chief. Operation Infinite Reach, the largest U. S. action in response to a terrorist attack since the 1986 bombing of Libya, was met with a mixed international response: U. S. allies and most of the American public supported the strikes, but many across the Muslim world disapproved them, viewing them as attacks specifically against Muslims, a factor that was further capitalized by radicals. The failure of the attacks to kill bin Laden also enhanced his public image in parts of the Muslim world. Further strikes were planned but not executed; as a 2002 congressional inquiry noted, Operation Infinite Reach was "the only instance in which the CIA or U. S. military carried out an operation directly against Bin Laden before September 11."

Өмірбаян

1998 жылдың 23 ақпанында Усама бен Ладен, Айман әл-Зауахири және ислами радикалды ұйымдардың тағы үш жетекшісі "Яһудилер мен крестшілерге қарсы жиһад үшін әлемдік ислам фронты" атынан фетва шығарды және оны "әл-Құдс әл-Араби" газетінде жариялады. Олар Сауд Арабиясында АҚШ әскерлерінің орналасуын, АҚШ-тың Иракты бөліп-жару мақсатын және Израильге АҚШ-тың қолдауын айыптап, "Америкалықтар мен олардың одақтастарын – әскери және бейбіт азаматтарды – өлтіру әрбір мұсылманның жеке парызы, егер ол мұны істей алатын болса, онда барлық елде осы мүмкіндік болғанда" деді. 1998 жылдың көктемінде Сауд Арабиясының элитасы әл-Қаида мен бен Ладен тарапынан туындаған қауіптен алаңдады; радикалды топтар мемлекет ішінде жер-әуе зымырандарын енгізуге тырысты, әл-Қаидадан кеткен адам саудиялықтардың бен Ладенді қаржыландырып отырғанын мәлімдеді, ал бен Ладен Сауд Арабиясының патшалық отбасын сынады. 1998 жылдың маусым айында Сауд Арабиясы барлау қызметінің ("Аль-Мухабарат Аль-Аама") директоры, принц Түрки бин Фейсал Аль Сауд, бен Ладен мәселесін талқылау үшін "Тарнак Фармс" шаруашылығына барып, "Талибан" көшбасшысы Мулла Омармен кездесті. Түрки Талибандардан бен Ладенді Ауғанстаннан қууды немесе оны саудиялықтарға тапсыруды талап етіп, бен Ладенді шығарып жіберу Патшалықпен достық қарым-қатынастың шарты екенін айтты. Американдық сарапшылар Түрки бен Ладен дауын шешу үшін үлкен қаржылық көмек ұсынды деп санайды. Омар келісімге келді, ал саудиялықтар Талибандарға 400 жүк көлігі мен қаржы жіберіп, оларға Мазари-Шарифті қайта басып алуға мүмкіндік берді. Талибандар шілде айында Сауд Арабиясына одан әрі талқылау үшін делегация жіберді, бірақ тамыз айында келіссөздер тоқтап қалды. Сол кезде АҚШ бен Ладенге қарсы өз әрекеттерін жоспарлап жатты. Орталық барлау агенттігінің бен Ладен бөлімінің ("Алек станциясы") басшысы Майкл Шойер, жергілікті ауғандықтарды пайдаланып бен Ладенді ұстап алып, оны Ауғанстаннан өзгертілген Lockheed C-130 Hercules көлігімен шығарып кетуді қарастырды. Уәдих әл-Хагедің Найробидегі компьютерінен табылған құжаттар бен Ладен мен Сомалидегі АҚШ әскерлерінің қазасына байланысты екенін көрсетті. Бұл деректер 1998 жылдың маусымында Нью-Йоркте бен Ладенге қарсы қозғалған қылмыстық істің негізі болды, бірақ кейіннен айыптаулар алынып тасталды. Жоспарланған рейд ФБР мен ЦРУ қызметкерлері арасындағы келіспеушіліктерге байланысты мамыр айында тоқтатылды; Ұлттық қауіпсіздік кеңесінің (ҰҚК) жоспарды мақұлдауға асықпауы; рейдтің сәтті аяқталу мүмкіндігіне қатысты алаңдаушылық және бейбіт азаматтардың зардап шегу қаупі. 1993 жылдың желтоқсанында "Әл-Қаида" Әли Мохамед басқаратын топты пайдаланып, Найробидегі ықтимал нысаналарды барлауды бастады. 1994 жылдың қаңтар айында бен Ладенге команданың бақылау есебі жеке табыс етілді, ол және оның жақын кеңесшілері Америка елшілігіне шабуыл жасау жоспарын әзірлеуге кірісті. 1998 жылдың ақпаннан маусымға дейін "Әл-Қаида" шабуылға дайындалды, тұрғын үйлерді жалға алды, бомбаларын жасады және жүк көліктерін сатып алды; сонымен қатар бен Ладен өзінің қоғамдық қатынастар жұмыстарын жалғастырып, ABC News және пакистандық журналистерге сұхбат берді. АҚШ билігі Найробидегі "Әл-Қаиданың" қызметін тексергенімен, жақын арада шабуыл болатыны туралы ешқандай ескертулерді анықтамады. 1998 жылдың 7 тамызында "Әл-Қаида" тобы Найробиде (Кения) және Дар-эс-Саламда (Танзания) АҚШ елшіліктеріне бір уақытта жүк көлігімен жасалған бомбалық шабуылдарды ұйымдастырды. Найробидегі жарылыс жақын маңдағы Уфунди ғимаратын құлатып, елшілікті қиратты, нәтижесінде 213 адам, оның ішінде 12 америкалық қаза тапты; тағы 4000 адам жарақат алды. Дар-эс-Саламда бомбалаушы елшілікке жеткілікті жақындап, оны қирату мүмкіндігіне ие болмады, бірақ жарылыстан 11 африкалық адам қаза тауып, 85-і жарақат алды. Бен Ладен 1983 жылғы Бейрут казармасындағы жарылыстан кейін АҚШ-қа қарсы ең ірі және көптеген құрбандарға әкелген шабуылдарды Сомалиде АҚШ әскерлерінің орналасуына жауап ретінде негіздеді; сондай-ақ ол елшіліктер Руанда геноцидін ұйымдастырды және Суданды бөлу жоспарын жасады деп мәлімдеді.

On 23 February 1998, Osama bin Laden, Ayman al Zawahiri, and three other leaders of Islamic militant organizations issued a fatwa in the name of the World Islamic Front for Jihad Against Jews and Crusaders, publishing it in al Quds al Arabi. Deploring the stationing of U. S. troops in Saudi Arabia, the alleged U. S. aim to fragment Iraq, and U. S. support for Israel, they declared that "The ruling to kill the Americans and their allies—civilian and military—is an individual duty for every Muslim who can do it in any country in which it is possible to do it." In spring 1998, Saudi elites became concerned about the threat posed by al Qaeda and bin Laden; militants attempted to infiltrate surface to air missiles inside the kingdom, an al Qaeda defector alleged that Saudis were bankrolling bin Laden, and bin Laden himself lambasted the Saudi royal family. In June 1998, Al Mukhabarat Al A'amah (Saudi intelligence) director Prince Turki bin Faisal Al Saud traveled to Tarnak Farms to meet with Taliban leader Mullah Omar to discuss the question of bin Laden. Turki demanded that the Taliban either expel bin Laden from Afghanistan or hand him over to the Saudis, insisting that removing bin Laden was the price of cordial relations with the Kingdom. American analysts believed Turki offered a large amount of financial aid to resolve the dispute over bin Laden. Omar agreed to the deal, and the Saudis sent the Taliban 400 pickup trucks and funding, enabling the Taliban to retake Mazar i Sharif. While the Taliban sent a delegation to Saudi Arabia in July for further discussions, the negotiations stalled by August. Around the same time, the U. S. was planning its own actions against bin Laden. Michael Scheuer, chief of the Central Intelligence Agency's bin Laden unit (Alec Station), considered using local Afghans to kidnap bin Laden, then exfiltrate him from Afghanistan in a modified Lockheed C 130 Hercules. Documents recovered from Wadih el Hage's Nairobi computer suggested a link between bin Laden and the deaths of U. S. troops in Somalia. These were used as the foundation for the June 1998 New York indictment of bin Laden, although the charges were later dropped. The planned raid was cancelled in May after internecine disputes between officials at the FBI and the CIA; the hesitation of the National Security Council (NSC) to approve the plan; concerns over the raid's chance of success, and the potential for civilian casualties. Al Qaeda had begun reconnoitering Nairobi for potential targets in December 1993, using a team led by Ali Mohamed. In January 1994, bin Laden was personally presented with the team's surveillance reports, and he and his senior advisers began to develop a plan to attack the American embassy there. From February to June 1998, al Qaeda prepared to launch their attacks, renting residences, building their bombs, and acquiring trucks; meanwhile, bin Laden continued his public relations efforts, giving interviews with ABC News and Pakistani journalists. While U. S. authorities had investigated al Qaeda activities in Nairobi, they had not detected any warnings of imminent attacks. On August 7, 1998, al Qaeda teams in Nairobi, Kenya, and Dar es Salaam, Tanzania, attacked the cities' U. S. embassies simultaneously with truck bombs. In Nairobi, the explosion collapsed the nearby Ufundi Building and destroyed the embassy, killing 213 people, including 12 Americans; another 4,000 people were wounded. In Dar es Salaam, the bomber was unable to get close enough to the embassy to demolish it, but the blast killed 11 Africans and wounded 85. Bin Laden justified the high casualty attacks, the largest against the U. S. since the 1983 Beirut barracks bombings, by claiming they were in retaliation for the deployment of U. S. troops in Somalia; he also alleged that the embassies had devised the Rwandan genocide as well as a supposed plan to partition Sudan.

Шабуылдарды жоспарлау

Ұлттық қауіпсіздік кеңесшісі Сэнди Бергер 7 тамызда сағат 5:35-те президент Билл Клинтонға қоңырау шалып, бомбалау туралы хабарлады. Сол күні Клинтон ұлттық қауіпсіздік кеңесшілерінің "Кіші тобымен" кездесуді бастады, оған Бергер, ЦРУ директоры Джордж Тенет, Мемлекеттік хатшы Мэделин Олбрайт, Бас прокурор Джанет Рено, Қорғаныс министрі Уильям Коэн және Бірлескен штабтар төрағасы Хью Шелтон кірді. Топтың мақсаты – Шығыс Африкадағы елшіліктерді бомбалауға әскери жауап беруді жоспарлау болды. Бастапқыда АҚШ ХАМАС немесе Хезболладан күдіктенді, бірақ ФБР агенттері Джон П. О'Нилл мен Али Суфан әл-Қаиданың кінәлі екенін көрсетті. Электрондық және телефондық тыңдаулар, Найробиден алынған физикалық дәлелдер және тергеулер нәтижесінде билік өкілдері Осама бен Ладенді шабуылдың жасаушысы деп анықтады. 8 тамызда Ақ үй ЦРУ мен Бірлескен штабтарға нысаналар тізімін дайындауды тапсырды; бастапқы тізімге Судан, Ауғанстан және тағы бір белгісіз елдегі жиырма нысана кірді, бірақ 12 тамызда ол тізім қысқартылды. 10 тамыздағы Кіші топтың отырысында басшылар жауап шарасы ретінде әскер мен ұшақтардың орнына Tomahawk зымырандарын пайдалануға келісті. Бұрын зымырандар Ливия мен Иракқа қарсы 1986 жылғы Берлиндегі дискотекадағы жарылысқа және 1993 жылғы президент Джордж Бушқа жасалған қастандыққа жауап ретінде қолданылған. Зымырандарды пайдалану құпиялылықты сақтауға көмектесті; әуе шабуылына дайындық бұқаралық ақпарат құралдарына ағып, бен Ладенді ескертуі мүмкін еді. Вертолеттер мен бомбалаушыларды пайдалану қиындық тудыратын еді, себебі қолайлы база болмады немесе Пәкістанның әуе кеңістігінен өтуге рұқсаты алынбады, сонымен қатар әкімшілік 1980 жылғы Ирандағы сәтсіз "Бүркіт тырнағы" операциясының қайталануынан қорқып еді. Әскери шенеуніктер бен Ладен мен оның серіктері жиі баратын Кандаһарды бомбалауды ұсынды, бірақ әкімшілік бейбіт тұрғындардың қаза болуы және АҚШ-тың беделіне нұқсан келтіруі мүмкін екеніне алаңдады. 11 тамызда Орталық қолбасшылықтың генералы Энтони Зинниге бен Ладеннің Хост лагерлеріне шабуыл жоспарлауға нұсқау берілді, онда ЦРУ ақпаратына сәйкес, бен Ладен мен басқа да экстремистер 20 тамызда АҚШ-қа қарсы жаңа шабуылдарды жоспарлау үшін кездесуі тиіс еді. Клинтонға жоспар туралы 12 және 14 тамызда хабарланды. Отырысқа қатысушылар кейіннен барлау бен Ладеннің кездесуге қатысатынын көрсеткен-көрмегені туралы келіспеді; алайда, шабуылдың мақсаты әл-Қаиданың көшбасшысын өлтіру болып қала берді және ҰҚК Хост қаласында бен Ладен мен оның серіктерінің болуына қарамастан шабуылды мақұлдады. Кабулдың оңтүстік-шығысында орналасқан Хост кешені,

National Security Advisor Sandy Berger called President Bill Clinton at 5:35 AM on August 7 to notify him of the bombings. That day, Clinton started meeting with his "Small Group" of national security advisers, which included Berger, CIA director George Tenet, Secretary of State Madeleine Albright, Attorney General Janet Reno, Defense Secretary William Cohen, and Chairman of the Joint Chiefs of Staff Hugh Shelton. The group's objective was to plan a military response to the East Africa embassy bombings. Initially the U. S. suspected either Hamas or Hezbollah for the bombings, but FBI Agents John P. O'Neill and Ali Soufan demonstrated that al Qaeda was responsible. Based on electronic and phone intercepts, physical evidence from Nairobi, and interrogations, officials soon demonstrated bin Laden as the perpetrator of the attacks. On August 8, the White House asked the CIA and the Joint Chiefs of Staff to prepare a targets list; the initial list included twenty targets in Sudan, Afghanistan, and an unknown third country, although it was narrowed down on August 12. In an August 10 Small Group meeting, the principals agreed to use Tomahawk cruise missiles, rather than troops or aircraft, in the retaliatory strikes. Cruise missiles had been previously used against Libya and Iraq as reprisals for the 1986 Berlin discotheque bombing and the 1993 attempted assassination of then President George H. W. Bush. Using cruise missiles also helped to preserve secrecy; airstrikes would have required more preparation that might have leaked to the media and alerted bin Laden. Using helicopters or bombers would have been difficult due to the lack of a suitable base or Pakistani permission to cross its airspace, and the administration also feared a recurrence of the disastrous 1980 Operation Eagle Claw in Iran. While military officials suggested bombing Kandahar, which bin Laden and his associates often visited, the administration was concerned about killing civilians and hurting the U. S.' image. On August 11, General Anthony Zinni of Central Command was instructed to plan attacks on bin Laden's Khost camps, where CIA intelligence indicated bin Laden and other militants would be meeting on August 20, purportedly to plan further attacks against the U. S. Clinton was informed of the plan on August 12 and 14. Participants in the meeting later disagreed whether or not the intelligence indicated bin Laden would attend the meeting; however, an objective of the attack remained to kill the al Qaeda leader, and the NSC encouraged the strike regardless of whether bin Laden and his companions were known to be present at Khost. The Khost complex, which was southeast of Kabul,

14 тамызда Тенет Кіші топқа бен Ладен мен әл-Қаиданың шабуылға жауапты екенін айтты; Терроризмге қарсы күрес жөніндегі Ричард Кларктың сөзіне сүйенсек, Тенет барлауды "жеңіске жеткен соққы" деп атады, ал Клинтон сол күні шабуылдарды мақұлдады. 9/11 комиссиясының баяндамасында айтылғандай, топ "Ауғанстаннан тыс жерлерге шабуыл жасау мақсатқа сай ма?" деген мәселені талқылады. Клинтон 20 тамызда сағат 3:00-де шабуылдарға соңғы рұқсат берді; Үкіметтік юристтер зымырандық шабуылдар өзін-өзі қорғау әрекеті болғандықтан және жеке адамға бағытталмағандықтан, оларды өлтіру деп қарастыруға болмайтынын мәлімдеді. Зымырандар Пәкістанның әуе кеңістігіне кіріп, "Пәкістанның ядролық қару орналасқан жері болуы мүмкін" деген күдік тудырды, деп мәлімдеді Бірлескен штабтар төрағасының орынбасары генерал Джозеф Ралстон; АҚШ шенеуніктері Пәкістан оларды Үндістанның ядролық шабуылы деп қате түсінуі мүмкін деп қорқып еді. Кларк пәкістандықтар егер оларға хабарланбаса, зымырандарды немесе ұшақтарды атып түсіруі мүмкін деп алаңдады, сонымен қатар ISI-нің егер олар хабардар болса, Талибан немесе әл-Қаиданы ескертуі мүмкін екенінен қорқып еді. 20 тамызда Исламабадта Ралстон Пәкістан армиясының штаб бастығы Джехангир Караматқа зымырандар Пәкістанның әуе кеңістігіне кірер алдында он минуттан кейін американдық шабуыл туралы хабарлады. Кларк сонымен қатар пәкістандықтар АҚШ әскери-теңіз кемелерін байқауы мүмкін деп алаңдады, бірақ су астындағы су асты кемелері зымырандарды іске қосады деп айтылды. Алайда Пәкістан теңіз күштері эсминецтерді анықтап, үкіметке хабарлады.

Әл-Шифа зауытына шабуыл

Хартум уақыты бойынша сағат 19:30-да (Гринвич уақыты бойынша 17:30-да) Қызыл теңіздегі екі американдық соғыс кемесі (USS Briscoe және USS Hayler) Суданның «Аль Шифа» фармацевтикалық зауытына 13 «Томагавк» зымыранын ұрды, АҚШ осы зауыттың Усама бен Ладенге химиялық қару жасауға көмектесіп жатыр деп жаңылыстырып мәлімдеді. Зауыттың барлық бөлігі, басқару, сумен салқындату және өсімдік зертханасынан басқа, қиратылды, ал олар ауыр зақымдалды. Бір түнгі күзетші қаза тапты, ал тағы он судандық жарақат алды. Қауіпті химиялық заттардың ағып кетуі мүмкін деген алаңдаушылықпен сарапшылар желдің, климаттың және химиялық деректердің компьютерлік модельдеуін жүргізді, ол жанама зиянның төмен деңгейін көрсетті. 1995 жылдан бері ЦРУ Судан мен бен Ладеннің арасындағы химиялық қару өндіру жөніндегі ынтымақтастық туралы ақпарат алды, бұл қару Сауд Арабиясындағы АҚШ Құралды күштерінің қызметкерлеріне шабуыл жасау үшін қолданылатын болып есептелді. Кейін Коэн мен Тенет АҚШ сенаторларына зауыттан ұсталған телефондық байланыстар туралы хабарлады, бұл АҚШ-тың «Аль Шифаға» қарсы ісін нығайтқан делінген. АҚШ барлау қызметі де «Аль Шифа» зауытын онлайн режимінде зерттеді және коммерциялық деректер базаларын қарады, бірақ сатуға арналған ешқандай дәрі-дәрмек таппады.

Әл-Шифа дау-дамай

АҚШ ресми өкілдері кейіннен АҚШ-тың Аль-Шифа шабуылына негіздеме ретінде келтірген дәлелдері бастапқыда ойлағаннан әлсіз екенін мойындады: нысан химиялық қару өндіруге қатысы болмаған және бен Ладенмен байланысы болмаған. «Аль Шифа» фармацевтикалық өндірісінің төрағасы оның зауыты жүйке газын өндірмейтінін мәлімдеді, ал Судан президенті Омар әл-Башир зауытты тексеру үшін комиссия құрды. Судан АҚШ-ты зауыттың химиялық қару фабрикасы болуы мүмкін деген мәлімдемені растайтын дәлелдер үшін сол жерде химиялық сынақтар жүргізуге шақырды; АҚШ тергеу шақырудан бас тартты және шабуылдар үшін ресми түрде кешірім сұрамады. Райзеннің айтуынша, кейбір қарсылық білдірген шенеуніктер шабуылдың негізін күмәнмен қараған, бірақ жоғары деңгейдегілер «жалған нысанаға соққы беру қаупі зауыттың химиялық қаруды террористерге қолдануға құштар болып жатқандығы мүмкіндігінен әлдеқайда жоғары болды» деп сенді. Лагерьлер нысана ретінде қарастырылды. Шелтонның сөзіне қарағанда, базалық лагерьде «кешеннің қоймасы, баспанасы, оқу және әкімшілік құрылымдары» орналасқан, ал қолдау лагерінде қару-жарақ сақтау орындары және нысанның логистикасы қамтамасыз етілген. Мысырлық Исламдық Жихад және Алжирдің Қарулы Ислам тобы Хост лагерьлерін, сондай-ақ Кашмирде көтеріліспен күресіп жатқан пакистандық жауынгерлік топтар, мысалы Харкат Ансар, Лашкар-е Тайба және Хизбул-Муджахидинді пайдаланды. Талибанның өкілі Жалалуддин Хаккани басқаратын лагерьлерге араб, чечен және Орталық Азиялық жауынгерлер, сондай-ақ ISI жиі келіп тұратын. Ракеталар Хост уақыты бойынша кешкі сағат 10-да (Гринвич уақыты бойынша 17:30-да) ұшырылды; Судандағыдай, соққылар да жанама зиянды болдырмау үшін түнде жасалды. 1998 жылдың 9 қыркүйегінде Мемлекеттік департаменттің құпия ашылған телеграммасында 20 пакистандық пен 15 араб қаза тапқаны, ал шабуылда барлығы 50-ден астам адам қаза тапқаны айтылған. Harkat ul Mujahideen жетекшісі Фазлур Рехман Халил бастапқыда 50-ден астам жауынгер қаза тапқанын мәлімдеді, бірақ кейін оннан кем жауынгерін жоғалтқанын айтты. Қаза болғандардың саны 6-дан 50 жауынгерге дейін жетеді. Пәкістандық және ауруханалық дереккөздер 11 адамның қаза тапқанын және 53 адамның жараланғанын хабарлады. Пәкістандық журналист Ахмет Рашид 20 ауған, 7 пакистандық, 3 йемендік, 2 мысырлық, 1 саудиялық және 1 түрік қаза тапқанын жазды. Пәкістан барлау қызметінің басшысы Чодри Манзур және Сыртқы істер министрлігінің өкілі ракета Пәкістанға түсіп, алты пакистандықты өлтіргенін мәлімдеді; бірақ 9/11 комиссиясының баяндамасында Клинтон кейін Пәкістан премьер-министрі Наваз Шарифке телефон соғып, «Пәкістанның бір ауылында бірнеше адамды өлтірген қасарысқан зымыран үшін кешірім сұрағаны» айтылған. 1998 жылғы U.S. News & World Report мақаласында шабуылдың құрбандарының көп бөлігі әл-Қайда мүшелері емес, Кашмир көтерілісіне бағытталған пакистандық жанкештер болғаны, ал операция кезінде лагерьде болған бірнеше ИСИ офицерлері қаза тапқаны айтылған. 1999 жылғы баспасөз хабарламасында жеті Харкат Ансар жауынгері қаза тауып, 24-і жараланған, ал сегіз Лашкар-е Тайба және Хизбул-Муджахиддин мүшесі қаза тапқан. Шабуылдан кейін АҚШ бақылау ұшақтары мен барлау спутниктері зақымды бағалау үшін нысандарды суретке түсірді. Осы уақытта бен Ладен спутниктік телефон арқылы қоңырау шалып, лагерьтерге келтірілген зақым мен құрбандарды анықтауға тырысты. Бір ресми өкілдің хабарлауынша, кейбір ғимараттар қираған, ал басқалары ауыр немесе жеңіл зақымдалған немесе зақымдалмаған. Әбу Жандалдың айтуынша, шабуыл кезінде жуынатын бөлмелер, ас үй және мешіт зардап шекті, бірақ лагерьлер толығымен қираған жоқ. Бергер лагерьлерге «орташа және ауыр» зақым келтірілгенін мәлімдеді, ал ЦРУ агенты Генри А. Крамптон кейіннен «әл-Қайданың бірнеше құрбандары мен кейбір инфрақұрылымы зақымдалған, бірақ одан артық емес» деп жазды. Лагерьлер салыстырмалы түрде қарапайым болғандықтан, оларды екі апта ішінде жылдам және оңай қалпына келтірді. ISI директоры Хамид Гүл талибандарды зымыран соққылары туралы алдын ала хабардар еткен; шабуылдан аман қалған Ладен кейін оны пакистандықтар хабардар еткенін мәлімдеді. Ладеннің өкілі Ладен мен Талибанның пакистандықтардың эвакуацияланғанын естігеннен кейін шабуылға дайындалғанын мәлімдеді. Басқа АҚШ шенеуніктері бұл теорияны жоққа шығарып, дәлелдердің жоқтығын және шабуылда ИСИ құрбандарын келтірді; Тенет кейіннен өзінің естеліктерінде ЦРУ Ладенді алдын ала ескерткенін анықтай алмағанын жазды. Стив Колл хабарлағандай, шабуылдан кейін ЦРУ Ладеннің Жавар Кили Аль-Бадрде болғанын естіген, бірақ ракеталар соққанға дейін бірнеше сағат бұрын кеткенін білген. Лоуренс Райт ЦРУ Ладеннің Хостқа келетінін көрсететін телефон қоңырауын ұстағанын, бірақ әл-Қайда басшысы оның орнына Кабулға баруға шешім қабылдағанын айтады. Басқа да медиа хабарламаларында соққыны Ладенді ұстау үшін құпияны сақтау мақсатымен кешіктіргенін, нәтижесінде Ладенді жіберіп алғанын көрсетеді. Шойер АҚШ кешкі намаз оқылатын уақытта кешендегі мешітті нысанаға алуды жоспарлағанын, Ладенді және оның серіктерін өлтіруді көздегенін, бірақ Ақ үй мұсылман әлемін ренжітуден сақтау үшін соққыны кешіктіргенін айтады. Саймон Рив пакистандық барлау қызметі Ладенге АҚШ оны іздеу үшін оның телефонын пайдаланып жатқанын хабарлағандықтан, ол телефонын өшіріп, Хосттағы кездесуді жойғанын мәлімдеді.

U. S. officials later acknowledged that the evidence cited by the U. S. in its rationale for the Al Shifa strike was weaker than initially believed: The facility had not been involved in chemical weapons production, and was not connected to bin Laden. The $30 million

The chairman of Al Shifa Pharmaceutical Industries insisted that his factory did not make nerve gas, and Sudanese President Omar al Bashir formed a commission to investigate the factory. Sudan invited the U. S. to conduct chemical tests at the site for evidence to support its claim that the plant might have been a chemical weapons factory; the U. S. refused the invitation to investigate and did not officially apologize for the attacks. According to Risen, some dissenting officials doubted the basis for the strike, but senior principals believed that "the risks of hitting the wrong target were far outweighed by the possibility that the plant was making chemical weapons for a terrorist eager to use them." camps as targets. According to Shelton, the base camp housed "storage, housing, training and administration facilities for the complex," while the support camp included weapons storage facilities and managed the site's logistics. Egyptian Islamic Jihad and the Algerian Armed Islamic Group also used the Khost camps, as well as Pakistani militant groups fighting an insurgency in Kashmir, such as Harkat Ansar, Lashkar e Taiba, and Hizbul Mujahideen. The rudimentary camps, reputedly run by Taliban official Jalaluddin Haqqani, were frequented by Arab, Chechen, and Central Asian militants, as well as the ISI. The missiles hit at roughly 10:00 PM Khost time (17:30 GMT); as in Sudan, the strikes were launched at night to avoid collateral damage. A declassified September 9, 1998, State Department cable stated that around 20 Pakistanis and 15 Arabs died, out of a total of over 50 killed in the attack. Harkat ul Mujahideen's leader, Fazlur Rehman Khalil, initially claimed a death toll of over 50 militants, but later said that he had lost fewer than ten fighters. Death toll ranges from 6 or 50 militants. Pakistani and hospital sources gave a death toll of eleven dead and fifty three wounded. Pakistani journalist Ahmed Rashid writes that 20 Afghans, seven Pakistanis, three Yemenis, two Egyptians, one Saudi and one Turk were killed. Initial reports by Pakistani intelligence chief Chaudhry Manzoor and a Foreign Ministry spokesman stated that a missile had landed in Pakistan and killed six Pakistanis; the government later retracted the statement and fired Manzoor for the incorrect report. However, the 9/11 Commission Report states that Clinton later called Pakistani Prime Minister Nawaz Sharif "to apologize for a wayward missile that had killed several people in a Pakistani village." One 1998 U. S. News & World Report article suggested that most of the strike's victims were Pakistani militants bound for the Kashmiri insurgency, rather than al Qaeda members; the operation killed a number of ISI officers present in the camps. A 1999 press report stated that seven Harkat Ansar militants were killed and 24 were wounded, while eight Lashkar e Taiba and Hizbul Mujahideen members were killed. Following the attack, U. S. surveillance aircraft and reconnaissance satellites photographed the sites for damage assessment, Meanwhile, bin Laden made calls by satellite phone, attempting to ascertain the damage and casualties the camps had sustained. One anonymous official reported that some buildings were destroyed, while others suffered heavy or light damage or were unscathed. Abu Jandal stated that bathrooms, the kitchen, and the mosque were hit in the strike, but the camps were not completely destroyed. Berger claimed that the damage to the camps was "moderate to severe," while CIA agent Henry A. Crumpton later wrote that al Qaeda "suffered a few casualties and some damaged infrastructure, but no more." Since the camps were relatively unsophisticated, they were quickly and easily rebuilt within two weeks. ISI director Hamid Gul reportedly notified the Taliban of the missile strikes in advance; bin Laden, who survived the strikes, later claimed that he had been informed of them by Pakistanis. A bin Laden spokesman claimed that bin Laden and the Taliban had prepared for the strike after hearing of the evacuation of Americans from Pakistan. Other U. S. officials reject the tip off theory, citing a lack of evidence and ISI casualties in the strike; Tenet later wrote in his memoirs that the CIA could not ascertain whether Bin Laden had been warned in advance. Steve Coll reports that the CIA heard after the attack that bin Laden had been at Zhawar Kili Al Badr but had left some hours before the missiles hit. Lawrence Wright says the CIA intercepted a phone call indicating that bin Laden would be in Khost, but the al Qaeda chief instead decided to go to Kabul. Other media reports indicate that the strike was delayed to maximize secrecy, thus missing bin Laden. Scheuer charges that while the U. S. had planned to target the complex's mosque during evening prayers to kill bin Laden and his associates, the White House allegedly delayed the strikes "to avoid offending the Muslim world". Simon Reeve states that Pakistani intelligence had informed bin Laden that the U. S. was using his phone to track him, so he turned it off and cancelled the meeting at Khost.

Халықаралық реакциялар

АҚШ-тың одақтастары – Австралия, Германия, Ұлыбритания, Израиль және Солтүстік Альянс шабуылдарды қолдады, ал Куба, Ресей және Қытай, сондай-ақ шабуылға ұшыраған елдер мен басқа мұсылман елдері қарсылық білдірді. Германия канцлері Гельмут Коль терроризмге қарсы «барлық елдердің қатаң шаралар қабылдауы қажет» десе, Ресей президенті Борис Ельцин «келіссөздер мен дипломатияның барлық мүмкіндіктерін пайдаланбастан, дауларды шешудің тиімсіз тәсілі» деп сынады. Талибан операцияны айыптады, бен Ладенге баспана берген деген айыптаманы жоққа шығарды және АҚШ шабуылында тек бейкүнә адамдар қаза тапқанын мәлімдеді. Омар әл-Башир АҚШ-қа қарсы митингке жетекшілік етіп, қарсы шаралар қабылдануы мүмкін екенін ескертті, ал Марта Креншоу бұл шабуыл «араб әлемінде үкіметке біршама қолдау көрсетті» деп атап өтті. Судан үкіметі британ елшісін шабуылдарды қолдағандығы үшін елден қуды, ал наразылар бос тұрған АҚШ елшілігіне шабуыл жасады. Судан елшілікке бомбалауға қатысы бар деген күдікпен екі адамның қашқанын хабарлады. Ливия басшысы Муаммар әл-Қаддафи Суданға қолдау білдіріп, Триполиде АҚШ-қа қарсы митингке қатысты. Пәкістан АҚШ-тың зымыран соққыларын екі ислам мемлекетінің аумақтық тұтастығын бұзу деп айыптады. Араб лигасы, Қайырда төтенше отырыс өткізіп, Әл-Шифа нысанына тәуелсіз тергеу жүргізуді бірауыздан талап етті; сондай-ақ Лига зауытқа жасалған шабуылды Суданның егемендігін бұзу деп айыптады. Мұсылман бауырластығының басшысы Мұстафа Машхур АҚШ-тың әскери әрекеті Америкаға қарсы халықтың наразылығын күшейтеді және аймақтық тұрақсыздыққа әкеледі деді, бұл пікірді Хезболла өкілі де қолдады. Харкат әл-Мужахидин американдықтар мен еврейлерді қорқытып, АҚШ-қа қарсы жаһандық жихад жариялады. Аль-Гама’а әл-Исламия шабуылдарды «жазасыз қалмайтын қылмыс» деп айыптап, басқа радикалды топтарды демеушілік көрсетуге шақырды. «Жаһандық қысымға қарсы мұсылмандар» тобы бұл шараның «Шексіз жетістік» операциясына жауап ретінде жасалғанын мәлімдеді.

While U. S. allies such as Australia, Germany, the United Kingdom, Israel, and the Northern Alliance supported the attacks, they were opposed by Cuba, Russia, and China, as well as the targeted nations and other Muslim countries. German Chancellor Helmut Kohl said that "resolute actions by all countries" were required against terrorism, while Russian President Boris Yeltsin condemned "the ineffective approach to resolving disputes without trying all forms of negotiation and diplomacy." The Taliban denounced the operation, denied charges it provided a safe haven for bin Laden, and insisted the U. S. attack killed only innocent civilians. Omar al Bashir led an anti U. S. rally and warned of possible reciprocation, and Martha Crenshaw notes that the strike "gained the regime some sympathy in the Arab world." The Sudanese government expelled the British ambassador for Britain's support of the attacks, while protesters stormed the empty U. S. embassy. Sudan also reportedly allowed two suspected accomplices to the embassy bombings to escape. Libyan leader Muammar al Gaddafi declared his country's support for Sudan and led an anti U. S. rally in Tripoli. Pakistan condemned the U. S. missile strikes as a violation of the territorial integrity of two Islamic countries, The Arab League, holding an emergency meeting in Cairo, unanimously demanded an independent investigation into the Al Shifa facility; the League also condemned the attack on the plant as a violation of Sudanese sovereignty. Mustafa Mashhur, the leader of the Muslim Brotherhood, said that U. S. military action would inflame public opinion against America and foster regional unrest, which was echoed by a Hezbollah spokesman. Harkat ul Mujahideen threatened Americans and Jews, announcing a worldwide jihad against the U. S. Al Gama'a al Islamiyya denounced the strikes as "a crime which will not go without punishment" and encouraged fellow militant groups to reciprocate. The perpetrators, Muslims Against Global Oppression stated that it was in retaliation for Operation Infinite Reach.

Әл-Қаиданың жеңісі

Нәтижесінде бұл "Әл-Қаида" үшін саяси және стратегиялық жеңіс деп есептелді. Талибандар бір күн ішінде Бин Ладеннің шабуылдан аман қалғанын мәлімдеді, "Шексіз қол жетімділік" операциясы Бин Ладеннің жақтастарының оған деген қолдауын күшейтті және "Әл-Қаида" басшысына басқа ислами радикалдық топтар арасында қолдауды нығайтуға көмектесті. Шабуылдар сонымен қатар "Әл-Қаидаға" жаңа мүшелерді тартуға және қаржы жинауға мүмкіндік берді. Нафталидің пікірінше, соққылар Хост лагерлеріне зиян келтірді, бірақ "Әл-Қаиданы" тоқтатуға жеткіліксіз болды және "[Бин Ладеннің] зорлыққа деген құштарлығын күшейтті". 9/11 комиссиясына зерттеуші Рохан Гунаратна да осы шабуылдар "Әл-Қаида" қаупін азайта қоймағанын айтты.

Бағалау

Әрбір қанатты зымыранның құны 750 000 доллардан 1 миллион долларға дейін болды, ал барлық шабуылдарда шамамен 750 000 000 долларлық қару-жарақ қолданылды. Зымырандардың нысаналарын жоя алмауы американдықтардың ұшқышсыз әскери ұшақтарды (бепілоттық әуе құралдарын) әзірлеу бағдарламасын үдетті. Ресейлік барлау және ұсталған «Әл-Қаида» хабарлары Қытайдың Хостқа жарылмаған зымырандарды тексеру және сатып алу үшін шенеуніктер жібергенін көрсетті; бин Ладен 10 миллион доллардан астам түсімді Чечен оппозициялық күштерін қаржыландыруға жұмсады. Пакистандық зымыран ғалымдары құлаған «Томагавк» зымыранының компьютерін, GPS жүйесін және қозғалтқыш құрылғысын зерттеді. Райт Пакистанның «оларды (Томагавктарды) өзінің қанатты зымыраның үлгісін жасау үшін пайдаланған болуы мүмкін» деп мәлімдеді. 9 қыркүйектегі Мемлекеттік департаменттің телеграммасында «АҚШ шабуылдары араб және пакистандық экстремистерді Хосттан ығыстырды» делінген, ал «Әл-Қаида» әскери жетекшісі Мұхаммед Атеф бин Ладенмен кездесуге тырысқан журналистерді тексерді. «Шексіз жетістік» операциясынан екі күн өткен соң Омар Мемлекеттік департаментке қоңырау шалып, шабуылдардың тек антиамерикалық сезім мен терроризмге әкелетінін, ал Клинтон отставкаға кетуі керек екенін айтты. Елшілікке жасалған шабуылдар мен АҚШ-қа қарсы соғыс жариялау «Талибанды» екіге бөлді және Омарды ашуландырды. Алайда, бин Ладен «Талибан» басшысына адалдық серт берді, олар досқа айналды. Райттың сөзіне қарағанда, Омар бин Ладенді тапсыру оның беделін әлсіретеді деп сенген. Қазан айындағы телеграммада Мемлекеттік департамент сондай-ақ зымырандық шабуылдардың Ауғанстан мен АҚШ арасындағы қарым-қатынасты нашарлатып, «Талибан» мен «Әл-Қаиданы» жақындастырғанын жазды. «Талибан» өкілі тіпті қараша айында Мемлекеттік департамент қызметкерлеріне «Егер [Талибан] Вашингтонға қарсы осындай шабуылдар жасауға мүмкіндігі болса, солай істеген болар еді» деді және бин Ладенді өлтіру үшін Сиддик Ахмед есімді жас өзбекті жалдады. АҚШ-тың «Талибанмен» дипломатиялық байланысы жалғасты, ал Мемлекеттік департамент оларға АҚШ-тың тек бин Ладен мен «Әл-Қаидаға» қарсы екенін, зымырандық шабуылдар Ауғанстан мен оның басшылығына емес, оларға бағытталғанын мәлімдеді. Шабуылдан кейін Усама бин Ладеннің өкілі «Шабуыл әлі басталған жоқ. Біздің жауабымыз сөз емес, іс болады» деді. Зауахири тілші Рахимулла Юсуфзайға телефон арқылы: «Біз шабуылдан аман қалдық, біз бомбалаудан, қауіп-қатерден және агрессиялық әрекеттерден қорықпаймыз, біз одан да көп құрбандықтарға дайынбыз. Соғыс жаңа ғана басталды, енді американдықтар жауап күтуі керек» деді. «Әл-Қаида» АҚШ пен Батыс Еуропаға экспорттау үшін нашақорлық туғызатын героиннің жаңа түрін әзірлеу үшін химиктерді жалдауға тырысты, бірақ сәттілікке жетпеді. 1998 жылдың қыркүйек айындағы құпия хабарлама «UBL АҚШ нысандарына қарсы жазалау жоспарлары, мүмкін АҚШ-та» деп аталды, ал 2001 жылдың 6 тамызындағы «Президенттің күнделікті хабары» «Шексіз жетістік» операциясынан кейін «Бин Ладен өзінің ізбасарларына Вашингтонда жазалауды қалайтынын айтты» деп жазды. Кейін АҚШ зымырандық шабуылдарды қарастырды, бірақ оларды жүзеге асырмады; 1999 жылдан 2001 жылға дейін Солтүстік Араб теңізіндегі кемелер мен су асты кемелері бин Ладеннің орналасқан жерін анықтаса, оған қарсы жаңа шабуылдар жасауға дайын болды. АҚШ 1998 жылдың желтоқсаны мен 1999 жылдың мамыр айында Кандагарда бин Ладенге қарсы, 1999 жылдың ақпанында Хельмендтегі Әмірліктердің аңшылық лагерінде және 1999 жылдың шілдесінде Газниде зымырандық шабуылдар жасауды қарастырды, бірақ шабуылдар әртүрлі факторларға байланысты тоқтатылды, соның ішінде күмәнді барлау және жанама залал болуы мүмкін. Сол сияқты, ЦРУ-дың ауғандық қызметкерлері бин Ладеннің кортежіне шабуыл жасауды алты рет жоспарлады, бірақ оны жасаған жоқ, себебі азаматтық адамдардың қаза болуы, қауіпсіздік шараларының күшті болуы немесе «Әл-Қаида» басшысы басқа бағытпен жүргеніне байланысты. Осылайша, «Шексіз жетістік» операциясы 11 қыркүйекке дейін бин Ладенге қарсы жасалған АҚШ-тың жалғыз операциясы болды. Операцияның сәтсіздігі кейіннен президент Джордж Бушты 2001 жылы Ауғанстанға басып кіру кезінде осындай шабуылдарға бұйрық беруден бас тартты.

Each cruise missile cost between $750,000 and $1 million, and nearly $750,000,000 in weapons was fired in the strikes overall. The missiles' failure to eliminate their targets led to an acceleration in the American program to develop unmanned combat air vehicles. Russian intelligence and intercepted al Qaeda communications indicate that China sent officials to Khost to examine and buy some of the unexploded missiles; bin Laden used the over $10 million in proceeds to fund Chechen opposition forces. Pakistani missile scientists studied the recovered Tomahawk's computer, GPS, and propulsion systems, and Wright contends that Pakistan "may have used [the Tomahawks] to design its own version of a cruise missile." The September 9 State Department cable also claimed that "the U. S. strikes have flushed the Arab and Pakistani militants out of Khost," while Al Qaeda military chief Mohammed Atef frisked journalists who sought to meet Bin Laden. Two days after Operation Infinite Reach, Omar reportedly called the State Department, saying that the strikes would only lead to more anti Americanism and terrorism, and that Clinton should resign. The embassy bombings and the declaration of war against the U. S. had divided the Taliban and angered Omar. However, bin Laden swore an oath of fealty to the Taliban leader, and the two became friends. According to Wright, Omar also believed that turning over bin Laden would weaken his position. In an October cable, the State Department also wrote that the missile strikes worsened Afghan U. S. relations while bringing the Taliban and al Qaeda closer together. A Taliban spokesman even told State Department officials in November that "If [the Taliban] could have retaliated with similar strikes against Washington, it would have." and allegedly hired a young Uzbek named Siddiq Ahmed in a failed bid to assassinate bin Laden. American diplomatic engagement with the Taliban continued, and the State Department insisted to them that the U. S. was only opposed to bin Laden and al Qaeda, at whom the missile strikes were aimed, not Afghanistan and its leadership. Following the strikes, Osama bin Laden's spokesman announced that "The battle has not started yet. Our answer will be deeds, not words." Zawahiri made a phone call to reporter Rahimullah Yusufzai, stating that "We survived the attack we aren't afraid of bombardment, threats, and acts of aggression we are ready for more sacrifices. The war has only just begun; the Americans should now await the answer." Al Qaeda attempted to recruit chemists to develop a more addictive type of heroin for export to the U. S. and Western Europe, but was unsuccessful. A September 1998 intelligence report was titled "UBL Plans for Reprisals Against U. S. Targets, Possibly in U. S.," while the August 6, 2001, President's Daily Brief stated that after Operation Infinite Reach, "Bin Ladin told followers he wanted to retaliate in Washington." Afterwards, U. S. considered, but did not execute, more cruise missile strikes;
from 1999 to 2001, ships and submarines in the North Arabian Sea were prepared to conduct further attacks against bin Laden if his location could be ascertained. The U. S. considered firing more cruise missiles against bin Laden in Kandahar in December 1998 and May 1999; at an Emirati hunting camp in Helmand in February 1999; and in Ghazni in July 1999, but the strikes were called off due to various factors, including questionable intelligence and the potential for collateral damage. Similarly, CIA employed Afghans planned six times to attack bin Laden's convoy but did not, citing fears of civilian casualties, tight security, or that the al Qaeda chief took a different route. Thus, Operation Infinite Reach was the only U. S. operation directed against bin Laden before the September 11 attacks. The operation's failure later dissuaded President George W. Bush from ordering similar strikes in the 2001 invasion of Afghanistan.