Кіріспе

Әскери қақтығыстың соғысушы тарапы – жаулық әрекеттер жасайтын, мысалы, шайқасқа қатысатын жеке адам, топ, мемлекет немесе басқа да ұйым. Бұл термин латын тіліндегі bellum gerere ("соғыс жүргізу") деген сөзден шыққан. "Агрессивті" мағынасында қолданылатын сөзден өзгеше, есім ретінде қолданылғанда соғысушы елдің агрессор екенін міндетті түрде білдірмейді. Соғыс уақытында соғысушы елдер бейтарап және соғысқа қатыспайтын елдермен салыстырылады. Дегенмен, бейтарап елдерге соғыс заңдарының қолданылуы және соғысушылардың жауапкершілігі бейтарап елдер, бейтарап мемлекеттер немесе соғысқа қатыспайтындар арасындағы айырмашылыққа байланысты емес.

Қақтығыстық

"Беллигерлік" – халықаралық құқықта екі немесе одан көп тараптың, әдетте тәуелсіз мемлекеттердің, соғыс жүргізіп жатқан мәртебесін білдіретін термин. Соғыстар көбінесе тараптардың бірі немесе екеуі де Біріккен Ұлттар Ұйымының Жарғысының 51-бабына сәйкес өзін-өзі қорғау құқығын пайдаланады (мысалы, 1982 жылы Фолкленд соғысы басталар алдында Ұлыбритания жасағандай) немесе Біріккен Ұлттар Ұйымының Қауіпсіздік Кеңесінің қаулысымен (Біріккен Ұлттар Ұйымының Қауіпсіздік Кеңесінің 678 қаулысы сияқты) соғыс жүргізеді. Беллигерлік жағдайы бір немесе бірнеше тәуелсіз мемлекеттердің бір тарапы мен көтерілісшіл күштер арасында да болуы мүмкін, егер мұндай көтерілісшіл күштер беллигеренттер ретінде танылса. Егер құрылған билікке қарсы көтеріліс болса (мысалы, Біріккен Ұлттар Ұйымы оны билік ретінде мойындаған жағдайда) және көтеріліске қатысушылар беллигеренттер ретінде танылмаса, онда ол көтеріліс болып есептеледі. Екі немесе одан көп мемлекет арасында беллигерлік мәртебе орнатылғаннан кейін, олардың қарым-қатынастары соғыс заңдарымен реттеледі.