Теодор Жерико: Француз суретшісінің өмірі мен шығармалары
Théodore Géricault
Теодор Жерико (1791-1824) – француз суретшісі, романтизмнің негізін қалаушы. «Медуза салты» атты танымал туындысымен әйгілі. Биографиясы, өмірі туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Француз суретшісі (1791–1824)
French painter (1791–1824)
Жан Луи Андре Теодор Жерико (ʒɑ̃ lwi ɑ̃dʁe teɔdɔʁ ʒeʁiko; 26 қыркүйек 1791 – 26 қаңтар 1824) – француз суретшісі және литограф, оның ең белгілі туындысы – «Медуза сал». Өмірінің қысқа болғанына қарамастан, ол романтизм қозғалысының негізін қалаушылардың бірі болды.
Jean Louis André Théodore Géricault (ʒɑ̃ lwi ɑ̃dʁe teɔdɔʁ ʒeʁiko; 26 September 1791 – 26 January 1824) was a French painter and lithographer, whose best known painting is The Raft of the Medusa. Despite his short life, he was one of the pioneers of the Romantic movement.
Ерте өмір
Францияның Руан қаласында дүниеге келген Герико, отбасымен бірге шамамен 1797 жылы Парижге көшті, онда Теодордың әкесі Карусель алаңындағы Лонгвиль қонақ үйіндегі отбасылық темекі бизнесінде жұмысқа орналасты. Гериконың қабілеттерін алғашқылардың бірі ретінде суретші және өнер сатушы Жан Луи Лэневиль байқады. Лэневиль, Теодор Гериконың анасының інісі Жан Батист Каруэль және Герико отбасының басқа да мүшелерімен бірге Лонгвиль қонақ үйінде тұрды. 1808 жылы Герико Карл Верне студиясында оқуға түсті, онда ол ағылшын спорт өнерінің дәстүрімен танысты. 1810 жылы Герико Пьер Нарцисс Гереннің жетекшілігімен классикалық бейне композициясын оқыды, ол қатаң классицист болғандықтан, шәкіртінің шаршаңқы мінезін мақұлдамаса да, оның талантын мойындады. Ол көп уақытын Версальде өткізді, онда сарайдың ат қоралары оған ашық болды, соның арқасында аттардың анатомиясы мен қимыл-қозғалысы туралы білім алды.
Born in Rouen, France, Géricault moved to Paris with his family probably in 1797, where Théodore's father obtained employment in the family tobacco business based at the Hôtel de Longueville on the Place du Carrousel. Géricault's abilities were likely first recognized by the painter and art dealer Jean Louis Laneuville. Laneuville lived at the Hotel de Longueville alongside Jean Baptiste Caruel, Théodore Géricault's maternal uncle, and other members of the extended Géricault family. In 1808, Géricault began training at the studio of Carle Vernet, where he was educated in the tradition of English sporting art by Carle Vernet. In 1810, Géricault began studying classical figure composition under Pierre Narcisse Guérin, a rigorous classicist who disapproved of his student's impulsive temperament while recognizing his talent. Much of his time was spent in Versailles, where he found the stables of the palace open to him, and where he gained his knowledge of the anatomy and action of horses.
Жетістік
Жериконың 1812 жылы Париж салонында көрмеге қойылған "Шабуылдаған шабандоз" атты алғашқы ірі туындысы Рубенстің стиліне тигізген әсерін және қазіргі заманғы тақырыптарды бейнелеуге деген қызығушылығын көрсетті. Бұл жастық жетістігі, амбициялық және монументалды болғандықтан, бағыттың өзгеруіне әкелді: келесі бірнеше жыл бойы Жерико аттар мен атты әскерлердің көптеген шағын эскиздерін жасады. Ол 1814 жылы Салонда "Жаралы кирасалы әскер" туындысын көрсетті, бұл жұмыс көп еңбекті талап етті және жақсы қабылданбады. Флоренция, Рим және Неаполь қалаларына жасаған саяхаты (1816–17), ішінара әйелімен болған романтикалық қарым-қатынастан қашу ниетімен туындап, Микеланджелоға деген құштарлығын оятты. Рим қаласының өзі "Барбери аттарының жарысы" атты монументалды полотноны дайындауға түрткі болды, бұл туынды эпикалық композициясымен және абстрактілі тақырыбымен "өз заманында теңдесі жоқ" болады деп үміттендірді. Дегенмен, Жерико картинаны аяқтамай Францияға қайтып келді.
Géricault's first major work, The Charging Chasseur, exhibited at the Paris Salon of 1812, revealed the influence of the style of Rubens and an interest in the depiction of contemporary subject matter. This youthful success, ambitious and monumental, was followed by a change in direction: for the next several years Géricault produced a series of small studies of horses and cavalrymen. He exhibited Wounded Cuirassier at the Salon in 1814, a work more labored and less well received. A trip to Florence, Rome, and Naples (1816–17), prompted in part by the desire to flee from a romantic entanglement with his aunt, ignited a fascination with Michelangelo. Rome itself inspired the preparation of a monumental canvas, the Race of the Barberi Horses, a work of epic composition and abstracted theme that promised to be "entirely without parallel in its time". However, Géricault never completed the painting and returned to France.
Медузаның сал
Герако әрдайым өзінің ерте туындыларындағы әскери тақырыптарға қайта оралды, ал Италиядан оралғаннан кейін жасаған әскери тақырыптағы литографиялар сериясы осы өнер саласындағы алғашқы шедеврлердің бірі саналады. Оның ең маңызды және әрине, ең амбициялы туындысы – «Медузаның сал» (1818–19) – заманауи француз кемесі «Медузаның» апатты нәтижесін бейнелейді, онда капитан экипаж бен жолаушыларды өлімге тастап кеткен. Оқиға ұлттық дау-жанжалға айналды, ал Гераконың драматикалық бейнелеуі зор масштабтағы заманауи трагедияны көрсетті. Суретшің бұзылған билікті айыптауынан танымал болды, бірақ ол сонымен қатар мәңгілік тақырыпты – адамның табиғатпен күресін – көркемдік тұрғыдан жеткізді. Бұл туынды жас Эжен Делакруаның қиялын оятып, ол өлім аузында жатқан кейіпкерлердің бірінің моделі болды. Фигуралардың классикалық бейнесі мен композицияның құрылымы туындының мазмұнымен қарама-қайшы келеді, сондықтан картина неоклассицизм мен романтизм арасындағы маңызды көпір болып табылады. Ол көптеген ықпалдарды біріктіреді: Микеланджелоның «Соңғы сот» туындысы, Антуан Жан Гростың заманауи оқиғаларды монументалды бейнелеуі, Генри Фузелидің фигуралар топтамасы және, мүмкін, Джон Синглтон Коплидің «Уотсон және акула» картинасы. Бұл картина 1819 жылы Париж салонында алғаш рет көрсетілгенде саяси дау тудырды, содан кейін 1820 жылы Англияға сапар шекті, Гераконың өзі де бірге болды, онда ол көп мақтауға ие болды. Лондонда болғанда Герако қалалық кедейлікті көрді, өзінің әсерлерін суретке түсірді және сентиментальдықтан алыс литографияларды жариялады. Ол сол жерде литограф және карикатурист Шарлемен жақын қарым-қатынаста болды. Сериядан бес портрет сақталған, оның ішінде «Ақыл-есінен айырылған әйел» де бар. Суреттер өзінің батыл стилімен, экспрессивті реализмімен және жеке тұлғалардың психологиялық дискомфортын көрнекті бейнелеуімен ерекшеленеді, бұл Герако отбасының ақыл-есінен айырылу тарихымен, сондай-ақ суретшінің өзінің осал психикалық денсаулығымен байланысты. Оның адам бейнесін зерттеуі тек тірілермен ғана шектелмеді, өйткені кесілген бас пен мүшелерді бейнелейтін ерекше натюрморттар да суретшіге жатқызылады. Гераконың соңғы күш-жігері «Испания инквизициясының есіктерін ашу» және «Африкалық құл саудасы» сияқты бірнеше эпикалық композицияларға жасалған дайындық эскиздеріне бағытталды. Дайындық суреттері үлкен амбициялы туындыларды болжайды, бірақ Гераконың денсаулығы нашарлап кетті. Жылқыға шалып, созылмалы туберкулез жұқтырғаннан әлсіреген Герако 1824 жылы Парижде ұзақ аурудан кейін қайтыс болды. Оның қоладан құйылған мүсіні Пере-Лашез зиратындағы қабірінде, қолында қылқалам ұстап, «Медузаның сал» төменгі рельефінің үстінде орналасқан.
Géricault continually returned to the military themes of his early paintings, and the series of lithographs he undertook on military subjects after his return from Italy are considered some of the earliest masterworks in that medium. Perhaps his most significant, and certainly most ambitious work, is The Raft of the Medusa (1818–19), which depicted the aftermath of a contemporary French shipwreck, Méduse, in which the captain had left the crew and passengers to die. The incident became a national scandal, and Géricault's dramatic interpretation presented a contemporary tragedy on a monumental scale. The painting's notoriety stemmed from its indictment of a corrupt establishment, but it also dramatized a more eternal theme, that of man's struggle with nature. It surely excited the imagination of the young Eugène Delacroix, who posed for one of the dying figures. The classical depiction of the figures and structure of the composition stand in contrast to the turbulence of the subject, so that the painting constitutes an important bridge between neo classicism and romanticism. It fuses many influences: the Last Judgment of Michelangelo, the monumental approach to contemporary events by Antoine Jean Gros, figure groupings by Henry Fuseli, and possibly the painting Watson and the Shark by John Singleton Copley. The painting ignited political controversy when first exhibited at the Paris Salon of 1819; it then traveled to England in 1820, accompanied by Géricault himself, where it received much praise. While in London, Géricault witnessed urban poverty, made drawings of his impressions, and published lithographs based on these observations which were free of sentimentality. He associated much there with Charlet, the lithographer and caricaturist. There are five remaining portraits from the series, including Insane Woman. The paintings are noteworthy for their bravura style, expressive realism, and for their documenting of the psychological discomfort of individuals, made all the more poignant by the history of insanity in Géricault's family, as well as the artist's own fragile mental health. His observations of the human subject were not confined to the living, for some remarkable still lifes—painted studies of severed heads and limbs—have also been ascribed to the artist. Géricault's last efforts were directed toward preliminary studies for several epic compositions, including the Opening of the Doors of the Spanish Inquisition and the African Slave Trade. The preparatory drawings suggest works of great ambition, but Géricault's waning health intervened. Weakened by riding accidents and chronic tubercular infection, Géricault died in Paris in 1824 after a long period of suffering. His bronze figure reclines, brush in hand, on his tomb at Père Lachaise Cemetery in Paris, above a low relief panel of The Raft of the Medusa.