Қара́мбит – Индонезияның қисық пышағы, Батыс Суматраның Минангкабау халықтарымен байланысты. Pencak Silat пен филиппин шайқас өнерінде қолданылады. Тарихы, қолданысы туралы біліңіз.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Қисық Оңтүстік-Шығыс Азия пышағы. Карамбит немесе керамбит (индонезия тілінде қолданылады), курамбик немесе карамбиак (екеуі де Минангкабау тілінен) – Батыс Суматраның Минангкабау халқымен байланысты, тырнаққа ұқсайтын кішкентай индонезиялық қисық пышақ. Карамбит – пенчак силат және филиппин жекпе-жегінің кең таралған қаруларының бірі.
Curved South East Asian knife
The karambit or kerambit (as used in Indonesian), kurambik or karambiak (both from the Minangkabau language) is a small Indonesian curved knife resembling a claw, associated with the Minangkabau people of West Sumatra. The karambit is one of the weapons commonly used in pencak silat and Filipino martial arts.
Шығу тегі
Карамбит бастапқыда Оңтүстік-Шығыс Азияның көп бөлігінде тамырларды жинауға, астық жинау мен күріш отырғызуға арналған ауыл шаруашылығы құралы болды. Бұл Оңтүстік-Шығыс Азияның кесірінің кіші нұсқасы (филиппиндік гараб және карит; индонезиялық целурит, арит немесе сабит; және малайзиялық сабит). Ол әлі де қазіргі заманғы жұмысшы үшін көптеген тиімді пайдалануларға ие, пышақтың қолмен жұмыс істеуге ыңғайлы болуын қамтамасыз етеді, егер жұмыс істелетін затты өңдеу үшін саусақтарды пайдалану қажет болса, операциялар арасында пышақты қою қажеттігін жояды (мысалы, екі қарапайым мысал келтірсек, жүк қорабын кесіп ашу немесе тасымалдаудан пластик қаптаманы алу). Саусақ сақинасы пышақты пайдалану кезінде құлатудан қосымша қорғауды қамтамасыз етеді, бұл ауыр техника бар жұмыс орталарында өте маңызды, онда кез келген қолмен ұсталатын металл құралдың құлауы жабдыққа және оның айналасындағы адамдарға зиян келтіруі мүмкін, әсіресе егер құрал айналмалы бөліктерден жоғары жылдамдықпен ұшып шықса. Карамбит алғаш рет Батыс Суматраның Минангабау халқы арасында қару ретінде пайда болған деп есептеледі, онда халық ауыз әңгімелерінде ол жолбарыстың тырнақтарынан шабыланған дейді. Қару ретінде қолданылған кезде, кесу мүмкіндігін арттыру үшін пышақ иілісі күшейді. Индонезияның сауда желісі және көрші елдермен тығыз байланыс арқылы карамбит қарулануы қазіргі Таиланд, Камбоджа, Лаос, Мьянма және Филиппинге тарады. Еуропалық деректерде Индонезия сарбаздары белдерінде немесе арқаларында криспен, ал қолдарында найзамен қаруланған, ал карамбит жауынгердің басқа қарулары шайқаста жоғалған жағдайда соңғы шара ретінде қолданылған. Сулавесидің танымал бугис жауынгерлері карамбит қолдануымен әйгілі болды. Бүгінде ол силаттың негізгі қаруларының бірі және филиппин жекпе-жегінде де жиі қолданылады. Сырт көрінісімен карамбит джамбияға ұқсас, бірақ олардың арасында ешқандай байланыс жоқ. Джамбия әрқашан қару ретінде жасалған және мәртебе белгісі ретінде қызмет етеді, көбінесе шеберлер мен зергерлердің қолынан жасалып, асыл тастар мен металдармен әшекейленеді, ал карамбит шаруаның әдеттегі құралы және пайдалы пышағы болып қала береді.
The karambit was originally an agricultural implement designed to rake roots, gather threshing and plant rice in most of island Southeast Asia. It's a smaller variant of the Southeast Asian sickles (Filipino garab and karit; Indonesian celurit, arit, or sabit; and Malaysian sabit). It still possesses many efficient uses for the modern laborer, allowing use of the blade for utility work, with the finger ring eliminating the need to put the knife down between operations, if use of the fingers to manipulate the object to be worked on is required (such as the action of cutting and opening a shipping box, or removing plastic wrap from shipments, in two very basic examples). The finger ring also provides an added degree of protection against dropping the knife during use, which is particularly essential in work environments that include heavy machinery, into which dropping a handheld, metal tool of any kind can cause massive damage to the equipment and those around it, especially if the tool is ejected at high velocity from rotating components. The karambit is believed to have originally been weaponized among the Minangkabau people of West Sumatra where, according to folklore, it was inspired by the claws of a tiger. As it was weaponised, the blade became more curved to maximise cutting potential. Through Indonesia's trade network and close contact with neighbouring countries, the weaponization of the karambit was eventually dispersed through what are now Thailand, Cambodia, Laos, Myanmar and the Philippines. European accounts tell that soldiers in Indonesia were armed with a kris at their waist or back and a spear in their hands, while the karambit was used as a last resort when the fighter's other weapons were lost in battle. The renowned Bugis warriors of Sulawesi were famous for their embrace of the karambit. Today it is one of the main weapons of silat and is commonly used in Filipino martial arts as well. Superficially, the karambit resembles the jambiyah, although there is no connection. The jambiyah was always designed as a weapon and serves as a status marker, often made by skilled artisans and jewelers using precious stones and metals, whereas the karambit was and still remains an unadorned farmer's implement and utility knife.
Қазіргі заманғы түрлері
Қазіргі батыстық түсінік бойынша қарамбит бастапқыдағы шаруашылық құралынан мүлдем өзгеше. Олар жиналмалы (бүктемелі) жүздерімен, жоғары сапамен өңделген, емес, қымбат материалдардан жасалған, ал бастапқыда қарапайым және қолдан жасалған болатын. Сонымен қатар, олар көбінесе үлкенрек болып келеді, үлкен қолдарға ыңғайлы болу үшін нақты пішінге ие.
The modern Western interpretation of the karambit is far removed from the original agricultural tool. They may have folding blades, are finished to a high standard, made from expensive materials as opposed to being rudimentary and makeshift and are generally larger to accommodate larger hands giving it pure shape.