Кіріспе

IPA-да ⟨ʂ⟩ арқылы бейнеленген дауыссыз дыбыс. Үнсіз ретрофлексті сибилянтты фрикатив – кейбір сөйлеу тілдерінде қолданылатын дауыссыз дыбыс түрі. Халықаралық фонетикалық алфавитте бұл дыбысты білдіретін символ – латын әрпі s пен ретрофлекстік ілгектің біріктірілуі. Барлық ретрофлекстік дыбыстар сияқты, IPA әрпі (сәйкес альвеолярлық дыбыс үшін қолданылатын әріп) төменгі жағына оңға қарай бағытталған ілгек қосу арқылы жасалады. Ламиналды, апикальды және субапикальды артикуляциялар арасында айырмашылық жасауға болады. Тек бір тіл, Тода тілі, бірнеше үнсіз ретрофлексті сибилянттарға ие болып көрінеді, және ол субапикальды тіл ұшымен жасалынған дыбысты апикальды пост-альвеолярлық ретрофлексті сибилянттардан ажыратады; яғни, тілдің артикуляциясы мен ауыздың жоғарғы бөлігіндегі байланыс орны әртүрлі. Кейбір ғалымдар фрикативтен өзгеше дауыссыз ретрофлекстік жақындату дыбысын да қарастырады. Бұл жақындату дыбысы IPA-да ⟨ɻ⟩ арқылы көрсетілуі мүмкін.

Пайда болуы

Келесі транскрипцияларда диакритикалық белгілер апикальдық және ламинальдық дыбыстарды ажырату үшін қолданылуы мүмкін. 2155 тілдің фонологиялық талдауында тілдер аралық ортақ белгі 6% құрайды. Тіл Сөз IPA Мағынасы Ескертпелер Абхаз [[Абхаз әліпбиі] 'күн' Абхаз фонологиясын қараңыз. Адыге [[Кириллица] 'қыз' Ламинальды. Қытай мандарин [[Қытай таңбалары/[[Hanyu Pinyin] 'тас' Апикальды. Мандарин фонологиясын қараңыз. Эмилиан-Романьола Romagnolsé 'иә' Апикальды; немесе орнына болуы мүмкін. Фарер тілі fýrs 'сексен' [[Фарер тіліндегі орфография] 'ғана' Дауыссыз жуық аллофоны. Фарер тіліндегі фонологияны қараңыз. Хиндустани Хинди [[Деванагари] 'қиындық' Хинди тіліндегі фонологияны қараңыз. Каннада ಕಷ್ಟ/kašṭa 'қиын' Тек қарыз сөздерде қолданылады. Каннада фонологиясын қараңыз. Қазақ шағын, şağın 'кішкентай, ықшам' Қазақ фонологиясын қараңыз. Ханты Солтүстік диалекттер шаш/šaš 'тізе' Оңтүстік және шығыс диалекттердегі дауыссыз ретрофлекстік аффрикатқа сәйкес келеді. Төменгі сорб тілі glažk 'әйнек' Малаялам [[Малаялам жазуы] 'қиын' Тек қарыз сөздерде кездеседі. Малаялам фонологиясын қараңыз. Мапудунгун [[Мапудунгун әліпбиі] 'тұман' Ядролық емес позициядағы ықтимал аллофон. Маратхи [[Деванагари] 'ақылман' Маратхи фонологиясын қараңыз. Непали [[Деванагари] 'Шашти (күн)' Ретрофлекстік консонанттар маңындағы /s/ аллофоны. Непали фонологиясын қараңыз. Норвегия [[Норвегия әліпбиі] 'норвегиялық' Көптеген диалекттердегі, соның ішінде қалалық Шығыс Норвегиялықтағы тізбек. Норвегия фонологиясын қараңыз. О’одам Кук Сон Тусон Пашту Оңтүстік диалекті ښودل/šodël 'көрсету' Польша Стандартты [[Польша орфографиясы] 'шуылдау' Дауыссыз консонанттардан кейін де көрсетіледі. Кейбір сөйлеушілер үшін дауыссыз жоғары жақтан шығарылатын альвеолярлық дірілдеме ретінде айтылуы мүмкін. Польша ғалымдарының көпшілігі оны осылай транскрипциялайды. Польша фонологиясын қараңыз. Оңтүстік-Шығыс Куявия диалектілері [[Польша орфографиясы] 'жасырды' Кейбір сөйлеушілер. Бұл /e/ және /a/ бірігуінің гиперкоррекциясының нәтижесі (szadzenie қараңыз). Сувалки диалектісі Румыния Молдавия диалектілері [[Румыния әліпбиі] 'сарай' Апикальды. Румыния фонологиясын қараңыз. Трансильвания диалектілері Ресей сегеп 'қоян' Сапотек Тилькиапан — — /i/ және /u/ алдындағы аллофон.