Кіріспе

Көпөлшемді деректерді визуализациялау әдісі

Шағын еселік (кейде тор диаграммасы, қақпа диаграммасы, немесе панельдік диаграмма деп аталады) – бірдей масштаб пен осьтерді қолдана отырып, оларды оңай салыстыруға мүмкіндік беретін ұқсас графиктер немесе диаграммалар тізбегі. Ол деректер жиынтығының әртүрлі бөлімдерін көрсету үшін бірнеше көріністерді пайдаланады. Бұл терминді Эдвард Туфте танымал етті. Туфте айтуынша,

Қазіргі заманғы мысал

Мысалда, бөлімнің жалақы төлемдері ай сайын сызық түрінде көрсетілген, ал пунктирлі сызық әр бөлімнің орташа көрсеткішін білдіреді. Әр панельдегі шкалалар әртүрлі, бұл уақыт өте келе өзгерістің салыстырмалы деңгейін көрсетеді. Шкалаларды біркелкі ету әртүрлі бөлімдер арасындағы шамаларды салыстыруға көмектесер еді. Әр түрлі сандық шкалалары бар деректерді ұсыну үшін әр панельде екі тәуелсіз Y осьті қолдануға болады.

Тарихи мысалдар

Визуализацияның бұл түрінің алғашқы белгілі мысалдарының ішінде Эдвард Муйбридждің 1886 жылғы "Қозғалыстағы жылқы" фотосериясы және Франсис Амаса Уокердің 1870 жылғы санақ жылындағы азаматтардың кәсіптерінің картасы, "Америка Құрама Штаттарының Статистикалық Атласы"-нда жарияланған, бар. Муйбриджтің жұмысы жылқының барлық төрт аяғының да сабында жерден көтерілетінін алғаш рет дәлелдеді (жоғарғы орталық суреттерді қараңыз), сонымен қатар ол көркемдік өрнек беруде жаңа мүмкіндіктер ашып, қозғалыс суретінің дамуына негіз салды. Муйбридж жануарлардың қозғалысын көрсету үшін тоқтату кадрлары арқылы түсірілген көптеген "кішігірім көптіктер" мысалдарын жасады, олардың ішінде секіртпек ойнаған балалар мен серке суырған бизон да болды. Франсис Амаса Уокердің 1870 жылғы "Америка Құрама Штаттарының Статистикалық Атласы"-нда сызбалы графикалық мысалдарды табуға болады. Сол кездегі АҚШ халық санағы басқармасының бастығы Уокер халық санағын жинау және талдау әдістерін жаңғыртуға ниеттенген және Атласты бұрын-соңды болмаған визуалды формаларды қолдана отырып, соңғы деректер жиынтығын ұсыну үшін пайдаланды, оның ішінде көптеген әдемі "кішігірім көптіктер" мысалдары да бар. Мұнда 1870 жылғы санақ бойынша жұмыс бойынша бөлінген халықты көрсететін кесте келтірілген, соның ішінде мектепке баратындардың саны да көрсетілген. Бұл графика ағаш картасын және "кішігірім көптіктердің" торлы орналасуын пайдалану арқылы инновациялық болып табылады. Атласта уақыт өте келе халықтың өзгеруін көрсететін қатар орналасқан географиялық карталар, халықтың демографиялық құрамын көрсететін плиткалы мозаикалық диаграммалар, сондай-ақ жас және жыныс бойынша бөлінген өлім-жітімдерді көрсететін, штаттар бойынша плиткаланған дивергентті гистограммалар да бар. Әрбір әдістің тиімділігін бірнеше сынақтар көрсеткендей, олардың ерекше артықшылықтары бар: анимация трендтерді, әсіресе қозғалысты көру үшін жақсы, ал "кішігірім көптіктер" уақыт аралығындағы салыстырулар үшін тиімді.