Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Инвестиция түрі
Type of investment
Белгілі табыс – қарыз алушы немесе шығарушы белгіленген сомада және белгіленген кесте бойынша төлем жасауға міндетті болатын кез келген инвестиция түрі. Мысалы, қарыз алушы жылына бір рет белгіленген пайыз мөлшерін төлеуі және мерзімі келгенде негізгі соманы қайтаруы мүмкін. Белгілі табысқа жататын бағалы қағаздар (көбінесе облигациялар деп аталады) акционерлік бағалы қағаздардан (көбінесе акциялар деп аталады) өзгеше, дивидендтер немесе басқа да табыс түрлерін төлеуге міндетті емес. Облигациялар инвесторларға акцияларға қарағанда заңдық қорғаудың жоғары деңгейін ұсынады: банкроттық жағдайында облигация иелері активтер сатылғаннан кейін төленеді, ал акция иелері көбінесе ештеңе алмайды. Компания өзін дамыту үшін көбінесе қаржы жинауға тырысады, мысалы, жаңадан сатып алуды қаржыландыру үшін, жабдықтар мен жерді сатып алуға немесе жаңа өнімдерді әзірлеуге инвестиция жасау үшін. Инвесторлардың компанияны қаржыландыру шарттары компанияның тәуекел деңгейіне байланысты болады. Компания акция шығару арқылы капиталдан бас тарта алады немесе тұрақты пайыз төлеуге және қарыздың негізгі сомасын қайтаруға (облигациялар немесе банк кредиттері) уәде бере алады. Белгілі табысқа жататын бағалы қағаздар акцияларға қарағанда басқаша сауда-саттыққа шығарылады. Акциялар биржаларда немесе басқа да белгіленген сауда алаңдарында сауда-саттыққа шығарылса, көптеген белгілі табысқа жататын бағалы қағаздар тікелей келісім арқылы сауда-саттыққа шығарылады. "Белгілі" термині "белгілі табыс" терминінде төлемдердің кестесіне де, сомасына да қатысты. Егер шығарушы белгілі табысқа жататын бағалы қағаздар бойынша төлемді кешіктірсе, ол дефолт жағдайында болады, ал қолданыстағы заңнамаға және бағалы қағаздың құрылымына байланысты, төлем алушы шығарушыны банкроттыққа мәжбүрлеуге құқылы болуы мүмкін. Ал егер компания акцияларға (белгілі табыс емес) ие болған акционерлеріне тоқсандық дивидендтерді төлемей қалса, төлем шарты бұзылмайды және дефолт жағдай тумайды. "Белгілі табыс" термині уақыт өте келе айтарлықтай өзгермейтін адамның табысына да қолданылады. Бұл облигациялар мен артықшылықты акциялар сияқты белгілі табысқа жататын инвестициялардан алынған табысты немесе белгілі табыс кепілдігі берілген зейнетақыны қамтиды. Зейнеткерлер немесе зейнет алушылар зейнетақысына басты табыс көзі ретінде сүйенсе, "белгілі табыс" термині олардың қосымша табысының шектеулі екенін немесе үлкен немесе қосымша шығындар жасауға қаржылық мүмкіндіктерінің аз екенін білдіреді.
Fixed income refers to any type of investment under which the borrower or issuer is obliged to make payments of a fixed amount on a fixed schedule. For example, the borrower may have to pay interest at a fixed rate once a year and repay the principal amount on maturity. Fixed income securities (more commonly known as bonds) can be contrasted with equity securities (often referred to as stocks and shares) that create no obligation to pay dividends or any other form of income. Bonds carry a level of legal protections for investors that equity securities do not: in the event of a bankruptcy, bond holders would be repaid after liquidation of assets, whereas shareholders with stock often receive nothing. For a company to grow its business, it often must raise money – for example, to finance an acquisition; buy equipment or land, or invest in new product development. The terms on which investors will finance the company will depend on the risk profile of the company. The company can give up equity by issuing stock or can promise to pay regular interest and repay the principal on the loan (bonds or bank loans). Fixed income securities also trade differently than equities. Whereas equities, such as common stock, trade on exchanges or other established trading venues, many fixed income securities trade over the counter on a principal basis. The term "fixed" in "fixed income" refers to both the schedule of obligatory payments and the amount. "Fixed income securities" can be distinguished from inflation indexed bonds, variable interest rate notes, and the like. If an issuer misses a payment on fixed income security, the issuer is in default, and depending on the relevant law and the structure of the security, the payees may be able to force the issuer into bankruptcy. In contrast, if a company misses a quarterly dividend to stock (non fixed income) shareholders, there is no violation of any payment covenant and no default. The term "fixed income" is also applied to a person's income that does not vary materially over time. This can include income derived from fixed income investments such as bonds and preferred stocks or pensions that guarantee a fixed income. When pensioners or retirees are dependent on their pension as their dominant source of income, the term "fixed income" can also imply that they have relatively limited discretionary income or have little financial freedom to make large or discretionary expenditures.
Қарыз алушылардың түрлері
Үкіметтер өз валюталарында мемлекеттік облигациялар, ал шетел валюталарында – эгемендік облигациялар шығарады. Мемлекеттік және жергілікті органдар жобаларды немесе басқа да маңызды шығындарды қаржыландыру үшін муниципалдық облигациялар шығарады. Мемлекеттік кепілдікпен құрылған мекемелер шығарған қарыз агенттік облигациясы деп аталады. Компаниялар корпоративтік облигациялар шығара алады немесе корпоративтік несие арқылы банктерден қаржы ала алады. Басым акциялар белгілі пайыздық облигациялардың кейбір ерекшеліктерін бөліседі. Банктік несиелерді бағалау (мысалы, кредит картасы бойынша қарыз, автонесиелер немесе ипотека) корпоративтік және мемлекеттік облигациялар сияқты, биржада сауда-саттыққа шығарылатын, активтермен қамтамасыз етілген бағалы қағаздар (ABS) сияқты басқа да белгілі кіріс құралдарына айналдырылуы мүмкін.
Governments issue government bonds in their own currency and sovereign bonds in foreign currencies. State and local governments issue municipal bonds to finance projects or other major spending initiatives. Debt issued by government backed agencies is called an agency bond. Companies can issue a corporate bond or obtain money from a bank through a corporate loan. Preferred stocks share some of the characteristics of fixed interest bonds. Securitized bank lending (e. g. credit card debt, car loans or mortgages) can be structured into other types of fixed income products such as ABS – asset backed securities which can be traded over the counter just like corporate and government bonds.
Инвесторлар
Белгілі табыс беретін бағалы қағаздарға инвестиция салатын инвесторлар әдетте инвестицияларынан тұрақты және сенімді кіріс алуды күтеді. Мысалы, зейнеткерлікке шыққан адам тұрақты түрде өмір сүру үшін белгілі бір сомада ақша алуды қалайды, бірақ бастапқы капиталын жұмсамауға тырысады. Ол өз ақшасымен облигация сатып алып, купондық төлемді (пайызды) тұрақты және сенімді төлем ретінде пайдалана алады. Облигация мерзімі біткенде немесе қайта қаржыландырылғанда, ақшасы оған қайтарылады. Белгілі табыс беретін бағалы қағаздарға ең ірі инвестиция салатын инвесторлар – зейнетақы қорлары, өзара инвестициялық қорлар, хедж-фондтар, мемлекеттік байлық қорлары, қайырымдалық қорлар, сақтандыру компаниялары және басқа да институционалдық инвесторлар.
Investors in fixed income securities are typically looking for a constant and secure return on their investment. For example, a retired person might like to receive a regular dependable payment to live on like gratuity, but not consume principal. This person can buy a bond with their money and use the coupon payment (the interest) as that regular dependable payment. When the bond matures or is refinanced, the person will have their money returned to them. The major investors in fixed income securities are institutional investors, such as pension plans, mutual funds, hedge funds, sovereign wealth funds, endowments, insurance companies and others.
Баға факторлары
Облигацияның құнын бағалау үшін қолданылатын негізгі көрсеткіш – жалпы өтеу кірістілігі. Ол былай анықталады: егер болашақтағы барлық пайыздық төлемдер мен негізгі соманы қазіргі уақытқа дисконттағанда, дисконттау мөлшерлемесі жалпы өтеу кірістілігіне (салықтан бұрынғы кірістілік) тең болса, онда дисконтталған құн облигацияның ағымдағы нарықтық бағасына (немесе облигация жаңа шығарылғанда бастапқы шығарылым бағасына) тең болады. Облигациялар мен несиелер сияқты белгілі кіріс әкелетін инвестициялар, әдетте, LIBOR сияқты төмен тәуекелдік эталондық мөлшерлемеден жоғары кредит спреді ретінде бағаланады, сондай-ақ АҚШ немесе Германияның бірдей мерзімді мемлекеттік облигациялары да қолданылады. Мысалы, егер АҚШ долларымен есептелген 30 жылдық ипотеканың жалпы өтеу кірістілігі жылына 5% болса және 30 жылдық АҚШ қазыналық облигацияларының жалпы өтеу кірістілігі жылына 3% болса (ол тәуекелсіз кірістілік деп аталады), онда кредит спреді жылына 2% құрайды (кейде 200 базистік пункт ретінде көрсетіледі). Кредит спреді дефолт тәуекелін көрсетеді. Тәуекелсіз пайыздық мөлшерлемелер нарықтық күштермен анықталады және уақыт өте келе, АҚШ Федералдық резервтік жүйесі, Ұлыбританиядағы Англия Банкі және Еуроаймақтың Еуропалық Орталық Банкі сияқты орталық банктер белгілейтін базалық мөлшерлемелер сияқты әртүрлі факторларға байланысты өзгереді. Егер облигацияның купоны кірістіліктен төмен болса, онда оның бағасы номиналды құннан төмен болады, керісінше болса – жоғары болады. Облигация сатып алу – сатып алушының пайыздық және валюта бағамдарының өзгеруіне қатысты болжамдарына сәйкес дисконтталатын ақша ағындары жиынтығын сатып алу. Сұраныс пен ұсыныс бағаларға әсер етеді, әсіресе инвестициялары шектеулі нарық қатысушылары үшін. Сақтандыру компаниялары мен зейнетақы қорлары көбінесе ұзақ мерзімді міндеттемелерді қорғауға тырысады, бұл үшін төмен тәуекелді, болжамды ақша ағындары қажет, мысалы, ұзақ мерзімді мемлекеттік облигациялар. Ипотекалық қағаздар сияқты кейбір белгілі кіріс әкелетін бағалы қағаздардың ерекше сипаттамалары бар, мысалы, мерзімінен бұрын төлеу, ол олардың бағасына әсер етеді.
The main number which is used to assess the value of the bond is the gross redemption yield. This is defined such that if all future interest and principal repayments are discounted back to the present, at an interest rate equal to the gross redemption yield (gross means pre tax), then the discounted value is equal to the current market price of the bond (or the initial issue price if the bond is just being launched). Fixed income investments such as bonds and loans are generally priced as a credit spread above a low risk reference rate, such as LIBOR or U. S. or German Government Bonds of the same duration. For example, if a 30 year mortgage denominated in US dollars has a gross redemption yield of 5% per annum and 30 year US Treasury Bonds have a gross redemption yield of 3% per annum (referred to as the risk free yield), the credit spread is 2% per annum (sometimes quoted as 200 basis points). The credit spread reflects the risk of default. Risk free interest rates are determined by market forces and vary over time, based on a variety of factors, such as current short term interest rates, e. g. base rates set by central banks such as the US Federal Reserve, the Bank of England in the UK, and the Euro Zone ECB. If the coupon on the bond is lower than the yield, then its price will be below the par value, and vice versa. In buying a bond, one is buying a set of cash flows, which are discounted according to the buyer's perception of how interest and exchange rates will move over its life. Supply and demand affect prices, especially in the case of market participants who are constrained in the investments they make. Insurance companies and pension funds usually have long term liabilities that they wish to hedge, which requires low risk, predictable cash flows, such as long dated government bonds. Some fixed income securities, such as mortgage backed securities, have unique characteristics, such as prepayments, which impact their pricing.
Инфляцияға байланысты облигациялар
Сонымен қатар инфляцияға индекстелген облигациялар бар – белгілі бір баға индексімен байланыстырылған қарыздық бағалы қағаздар. Ең көп таралған мысалдар – АҚШ Қаржы министрлігінің инфляциядан қорғалған бағалы қағаздары (TIPS) және Ұлыбританияның индекстік облигациялары (Index Linked Gilts). Осы типтегі облигация бойынша төленетін пайыздық сыйақы мен негізгі сома тұтыну бағасы индексіне сәйкес түзетіледі (АҚШ-та бұл қалалық тұтынушылар үшін CPI U). Бұл облигациялардың инфляция деңгейінен жоғары өнім беруіне кепілдік береді (егер (а) нарықтық баға өсіп, «нақты» өнім теріс болмаса, бұл 2012 жылы көптеген ұқсас Ұлыбритания облигациялары үшін орын алған жағдай, немесе (б) үкімет немесе басқа эмитент облигация бойынша міндеттемелерін орындамаса). Бұл барлық инвесторларға жоғары инфляция кезінде де ақшаларының сатып алу қабілетін сақтауға мүмкіндік береді. Мысалы, егер бір жыл ішінде инфляция 3,88% болса (2006 жылдың көп бөлігіндегі 56 жылдық орташа инфляция деңгейіне жуық) және нақты өнім 2,61% болса (2006 жылғы 19 қазандағы 5 жылдық TIPS бойынша АҚШ Қаржы министрлігінің нақты өнімі), онда қарыздық кірістің түзетілген негізгі сомасы 100-ден 103,88-ге дейін өседі, содан кейін нақты өнім түзетілген негізгі сомаға қолданылады, яғни 103,88 x 1,0261 = 106,5913; осылайша жалпы өнім 6,5913% құрайды. TIPS бір жылдық вексель бойынша 2006 жылғы 19 қазандағы 5,05% өнім берген кәдімгі АҚШ Қаржы министрлігі облигацияларынан сәл жоғары өнім береді.
There are also inflation indexed bonds—fixed income securities linked to a specific price index. The most common examples are US Treasury Inflation Protected Securities (TIPS) and UK Index Linked Gilts. The interest and principal repayments under this type of bond are adjusted in line with a Consumer Price Index (in the US this is the CPI U for urban consumers). This means that these bonds are guaranteed to outperform the inflation rate (unless (a) the market price has increased so that the "real" yield is negative, which is the case in 2012 for many such UK bonds, or (b) the government or other issuer defaults on the bond). This allows investors of all types to preserve the purchasing power of their money even at times of high inflation. For example, assuming 3.88% inflation over the course of one year (just about the 56 year average inflation rate, through most of 2006), and a real yield of 2.61% (the fixed US Treasury real yield on October 19, 2006, for a 5 yr TIPS), the adjusted principal of the fixed income would rise from 100 to 103.88 and then the real yield would be applied to the adjusted principal, meaning 103.88 x 1.0261, which equals 106.5913; giving a total return of 6.5913%. TIPS moderately outperform conventional US Treasuries, which yielded just 5.05% for a one year bill on October 19, 2006.