Кіріспе

Белгілі бір ұйқас түрі
Қос дактиль – Энтони Хехт пен Пол Паскальдің 1951 жылы ойлап тапқан өлең түрі.

Нысан

Лимерик сияқты, қос дактильдің де белгілі бір құрылымы бар, көбінесе ол қызық болды және дыбысталу құрылымында қатаң. Қос дактильдің дыбысталу талаптары ұзындығының артуына байланысты күрделірек, ал тақырып және сөздерді таңдау бойынша оның нақты талаптары одан да қатаң, сондықтан оны жазу айтарлықтай қиын. Екі шумақ болуы керек, әрқайсысы үш жолдан тұрады, дактильдік диметрмен (— ˘ ˘ — ˘ ˘) және содан кейін тек хорийден (— ˘ — ˘) тұратын бір жол. Осы екі шумақтың соңғы жолдары ұйқас болуы керек. Бұған қоса, бірінші шумақтың бірінші жолы қайталамалы мағынасыздық, ал бірінші шумақтың екінші жолы – өлеңнің тақырыбы, форманың ең таза мысалында – қос дактильді есім. (Хехт және басқа ақындар кейде бұл ережені бұрып немесе елемеді, мысалы, төмендегі Робисон өлеңінде). Сондай-ақ, кем дегенде бір жол, әсіресе екінші шумақтың екінші жолы, толығымен бір қос дактиль сөзден тұруы керек. Кейбір талғампаздар әлі де Хехт пен Паскальдің бастапқы ережесін сақтайды, яғни қос дактильде бір рет қолданылған алты буынды сөзді ешқашан қайта қолданбау керек.

Әдебиетте

Екі еселік дактильдердің алғашқы жинағы Энтони Хехт пен Джон Холландер редакциялаған "Jiggery Pokery: A Compendium of Double Dactyls" болды. Көптеген өлеңдері 1966 жылдан бастап "Esquire" журналында жарияланған. Джон Беллерстің классикалық фантастикалық романы "The Face in the Frost" (1969) бірнеше қос дактильді қамтиды, олар мағынасыз сиқыр сөздері ретінде қолданылады. Бір автордың екі еселік дактильдер жинағы алғаш рет "Centicore Poems, [Series] I; бұл Джей Диллон жасаған" толыққанды пікірсіз, канондық емес екі еселік дактильдер жинағы (Анн Арбор, Мичиган: Dactylomaniac Press, 1972), OCLC (Worldcat) нөмірі 498258515 ретінде жарық көрді. Осы кітаптың тек бір данасы ғана сақталған, ол Британ кітапханасында (Лондон), General Reference Collection жинағында X.902/1639 белгісімен тіркелген. "Abbreviated Lays" – 2003 жылғы Рим тарихына арналған екі еселік дактиль поэзиясының жинағы.