Кіріспе

"When I'm Sixty Four" – ағылшын рок-тобы The Beatles әні, авторы Пол Маккартни (Леннон–Маккартни есімдерімен жазылған) және 1967 жылы шыққан Sgt. Pepper's Lonely Hearts Club Band альбомында жарияланған. Бұл Маккартни жазған алғашқы әндердің бірі; ол шамамен 14 жаста болған, мүмкін 1956 жылдың сәуір немесе мамыр айында. Ән бастапқыда басқа тоналдықта жазылған, бірақ Маккартнидің өтінішімен оның дауысы жас естілуі үшін жылдамдығы арттырылды. Ән бойында екі B кларнеті мен бір бас кларнетінен құралған кларнеттер триосы ерекше көзге түседі.

Құрамы

Пол Маккартни «When I'm Sixty Four» мелодиясын шамамен 14 жасында, 1956 жылдың сәуір немесе мамыр айында 20 Фортлин көшесінде жазған. 1987 жылы Маккартни: «Рок-н-ролл сол жылы басталуға тиіс еді, жарылуға айналды, [сондықтан] мен әлі де біршама кабарелік көзқараста болдым», – деп еске алды. 1974 жылы ол: «Рок-н-роллдың болатынын түсінбей, кабареде аяқталатынымды ойлап көп нәрсе жаздым. 14 жасымда бұл болатынына түк те сезбедім» деді. Ән жас жігіт сүйіктісіне арнап айтылады және олардың бірге қартаю жоспарлары туралы. Тақырыбы қартаю болғанымен, бұл Маккартни жазған алғашқы әндердің бірі болды. The Beatles тарихшысы Марк Льюисон бұл Маккартнидің «Call It Suicide» әнінен кейін, бірақ «I Lost My Little Girl» әнінен бұрын жазған екінші композициясы екенін айтады. Ән Beatles тобының басында күшейткіштері бұзылғанда немесе электр қуаты өшірілгенде орындалатын ән болды. Джордж Мартин де, Льюисон да Маккартнидің 1966 жылдың желтоқсанында Sgt. Pepper's Lonely Hearts Club Band альбомын жазуды бастағанда осы ән туралы ойлаған болуы мүмкін деп болжады, себебі оның әкесі Джим Маккартни сол жылы 64 жасқа толды. 1967 жылы Джон Леннон ән туралы: «Пол оны Cavern клубындағы күндері жазды. Біз оған «тізеңде немерелер» және «Вера, Чак және Дейв» сияқты бірнеше сөздер қостық, бұл ән бізге қатты ұнады», – деді. Леннон 1972 жылы лирикалық үлесін қайталап, «Мен Полға кейбір сөздермен көмектестім деп ойлаймын, мысалы, «Вера, Чак және Дейв» және «Бақшаны күту, шөптерді жою»» деді. Леннонның балалардың есімдерін қосуы студияда жасалған болуы мүмкін. Маккартнидің әнге арналған қолжазбасы 1994 жылдың қыркүйегінде Лондонның Sotheby's аукционында 55 700 долларға сатылды. Ән Sgt. Pepper альбомындағы басқа әндерге қарағанда көбірек доминантты ноталарды қолданады, рефренде (B–2–3), көпірдегі (B) VI тонизациясында және, музыкатанушы Уолтер Эверетттің айтуынша, «Маккартнидің әкесінің «Элоизбен паркте серуендеуде» әніндегідей, түрлі-түрлі, көңілді хроматикалық көршілес ноталар мен өтетін тондармен салыстыруға болады».

Аспаптар

Кларнет триосы (екі B кларинеті және бас кларинет) әнде маңызды рөл атқарады. Мартиннің айтуынша, олар Маккартнидің сұрауы бойынша "классикалық стильде" кларнеттерді пайдалану арқылы "жасырын сентиментальдылықтан қашу" үшін қосылған. Үшінші шумақта бір кларнет альт-контрмелодияны ұсынады. Бас кларинет Маккартнидің бас партиясын екі еселеп, C–1–2 кезінде V7 аккордының қайта өту арпеггиациясын орындайды. Припев кезінде кларнеттер легатода сегіздік ноталарды ойнап, текстураны байытады, ал бас кларинет стаккатода сегіздік ноталарды орындайды. Әннің соңғы шумағында кларнет Маккартнидің вокалымен бірге десантта ойнайды. Қолдау көрсеткен аспаптарға фортепиано, бас, барабан, түтікшелі қоңыраулар және электр гитарасы жатады.

Жазу

The Beatles 1966 жылғы 6 желтоқсанда әннің екі нұсқасын жазды, бұл әлі аты аталмаған альбомның алғашқы жазу сессияларының бірі болатын, кейіннен «Пеппердің жалғыз жүректер клубы» альбомы аталды. Мартин инженерлер Джефф Эмерик пен Фил Макдональдтың қолдауымен жазды. Маккартни 8 желтоқсанда басқа Beatles мүшелерінің қатысуынсыз екінші нұсқаға өзінің вокалын қосты. 20 желтоқсанда Маккартни, Леннон және Джордж Харрисон қосымша вокалдарды жазды, ал Ринго Старр қоңыраулардың дыбысын қосты. Мартин екі редукциялық миксті (үшінші және төртінші нұсқалар) жасады, соңғысы жақсырақ болды. 21 желтоқсанда студиялық музыканттар Роберт Бернс, Генри Маккензи және Фрэнк Рейди төртінші нұсқаға екі кларнет пен бас кларнетті қосты. Эмерик кейінірек былай түсіндірді: «Осы тректегі кларнеттер мен үшін өте жеке дыбыс болды; мен оларды соншалықты алға жаздым, олар негізгі назар орталықтарының біріне айналды». Мартин еске алады: «Мен оны Abbey Road студиясының үлкен Number One студиясында жазған кезде үш кларнетшінің қалай адасқандай көрінгенін есімде сақтаймын, Wembley стадионының ортасында жалғыз төреші мен екі желілік судья сияқты». Сол күні Мартин әнді моно форматта үш рет ремикстеді, бірақ бұл тек демо-нұсқа болды. 29 желтоқсанда төрт жаңа моно-микс жасады. 30 желтоқсанда барлық әрекеттеріне қанағаттанбаған Маккартни тректі C мажордан D мажорға, шамамен жарты тонға көтеруді ұсынды. Мартиннің есінде қалғандай, Маккартни дауысын жас ету үшін осы өзгерісті ұсынған. Маккартни былай деді: «Мен жас көрінгім келді, бірақ бұл тек оны көбірек «тамырлы» ету үшін болды; жай ғана тональностьды көтеріңіз, өйткені ол бұрыннан құлаққа ауыр естіле бастады». Мартин, Эмерик және Ричард Луш 1967 жылғы 17 сәуірде төртінші нұсқадан жылдамдатылған ремиксті жасады. Музыка зерттеушісі Майкл Ханнан аяқталған трек туралы былай деді: «Кларнеттердің бай тембрлері миксті альбомдағы көптеген басқа тректерге қарағанда толырақ және салмақтырақ дыбыс береді».

Шығару

Ән "Strawberry Fields Forever" немесе "Penny Lane" әндерінің B жағы ретінде жеке таспаға шығарылуға жақын болды. Бірақ оның орнына, ол Sgt. Pepper's Lonely Hearts Club Band альбомына енгізілу үшін сақталды. Эверетт "When I'm Sixty Four" әнінің кейде Lonely Hearts Club Band концепциясымен байланысты екенін айтады, бірақ оның пікірінше, бұл ән альбомдағы басқа әндермен тақырыптық байланысы жоқ. Автор Джордж Кейстің сөзіне қарағанда, Sgt. Pepper альбомындағы барлық әндер замандас тыңдаушылар тарапынан есірткіге байланысты деп қабылдалды, ал 1967 жыл LSD-нің поп музыкаға тигізген әсерінің ең жоғары нүктесі болды. Кейбір жанкүйерлер "When I'm Sixty Four" әніндегі "digging the weeds" деген сөзді есірткіге жасалған сілтеме деп қарастырды. 1967 жылдың тамызында The Beatles Book альбомының "орташа поп жанкүйерлері үшін тым күрделі" екенін талқылайтын мақала жариялады. Бір оқырман "Sgt. Pepper" және "When I'm Sixty Four" әндерінен басқа барлық әндердің "біздің түсінігімізге сыймайды" деп шағымданып, "The Beatles тым ақылды болуын тоқтатып, біздің ләззат алатын әндерді берсін" деді. "When I'm Sixty Four" әні 1968 жылы The Beatles тобы түсірген "Yellow Submarine" анимациялық фильміне қосылды. Ол сондай-ақ 1982 жылы түсірілген "The World According to Garp" фильмінің титрлерінде де пайдаланылды. Джайлс Мартин 2017 жылы альбомның 50 жылдығына арналған ремиксті жасады. Мартин әнді кейінгі араластырулардан емес, түпнұсқалық таспалардан араластырды. Әннің 2-ші нұсқасы делюкс басылымға бонус трек ретінде енгізілді.

Сыни қабылдау

Сержант Пеппер туралы жазған рецензиясында Лилиан Росс "When I'm Sixty Four" әнін тартымды және дәмді пароди́я деп сипаттады, "бірақ, ең жақсы пароди́я сияқты, ол махаббатпен жазылған, және пароди́я ретіндегі құндылығына қарамастан, өзінің жеке ерекшелігі бар". Gramophone журналынан Питер Клейтон әнді Джордж Формбидің пастиші деп сипаттады, бірақ "оның жайлы, жұмсақ сүйіспеншілігі және біршама майлылығы бар, бұл оны қарапайым қысымнан жоғары көтереді" деп қосты. The Times журналындағы альбом туралы рецензиясында Уильям Манн әнді водевильдік номер ретінде сипаттап, "бұл бұрынғы дәуірдің сән-салтанатына және оның қазіргі заманғы бит әндерімен байланысына қатысты өткір пікір білдіреді" деді. The New York Times үшін жазған альбом туралы сынды рецензиясында Ричард Голдштейн әннің мазақтап айтушы емес екенін айтты, бірақ "шынайы көрініс оны жақсартуға тырысатын фонмен бүлінеді" деп шағымданады. "Бастамадағы революция" атты кітабында Иан Макдональд әнді "негізінен ата-аналарға арналған, сондықтан топтың өзінің буынынан салқын қабылдау алды" деп сипаттайды. Ол әннің Джордж Формбидің ағылшын музыкалық залы стиліне көп сүйенетінін, сонымен қатар иллюстратор Дональд МакГиллдің теңіз жағалауындағы суреттерінің елесін шақыратынын айтады. Аллан Мур оны рэгтайм мен поптың синтезі ретінде қарастырады, ал Харрисонның "Within You Without You" әнінен кейінгі орны – үнді классикалық музыкасы мен поптың қоспасы – альбом материалдарының әртүрлілігін көрсетеді. Оның айтуынша, музыкалық зал атмосферасы Маккартнидің вокальдық өрнегімен және жазбадағы хроматизмнің қолданылуымен күшейтіледі, бұл Скотт Джоплиннің "The Ragtime Dance" және Иоганн Штраустың "The Blue Danube" әндеріне тән гармониялық үлгі. Ол әндегі жас пен қарттың бір-бірін толықтыруы Oasis тобының 1995 жылғы "She's Electric" әнінің құрамына әсер еткенін қосты. Тим Райли "When I'm Sixty Four" әні "Элвисстің аңқау қалжыңдарының Маккартни жағын" көрсетеді деп жазады. Уолтер Эверетт Райлидің сипаттамасымен келісіп, "көрерменге ұнайтын ваудевильдік этюдке деген құштарлығы Маккартнидің Леннон ең жек көретін нәрселеріне әкелді" деп қосты. BBC Music сыншысы Крис Джонс әнді "ата-анасының алтын ғасырына деген таза ностальгия" деп сипаттап, бұл Сержант Пеппердің "жамдарды тепкілеуден гөрі, шай ішу кезінде скондарға жағу" мысалы екенін айтады.

Мұра

Маккартнидің 64 жасқа толуына орай 2006 жылғы маусымда, әншінің әйелі Хизер Миллстен ажырасқаннан кейін бір ай өткен соң, The Independent газетінің Пол Вальели авторы әннің мәніне назар аударған мақала жазды. Вальели Маккартнидің туған күнін "бір буын үшін мәдени кезең" деп сипаттап, бұрынғы "The Beatles" тобының мүшесіне көрсетілген кең қолдау мен Миллсқа деген жеңілтек сын "біз туралы, оның өзі туралы емес, көбірек нәрсе айтады" деген пікір білдірді. Осы оқиғаны құрметтеу үшін Маккартнидің немерелері "When I'm Sixty Four" әнінің жаңа нұсқасын Abbey Road студиясында жаздырды. "The New York Times" газетінде Сэм Робертс Маккартнидің Миллспен бірге әннің зейнеткерлік шақтағы бақыт туралы уәдесін орындамауының себебін Американың ажырасу көрсеткіштерімен және алпыс жастағы азаматтарды мазалаған басқа да әлеуметтік-экономикалық мәселелермен салыстырды.