Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ұшқыш лицензиясының түрі
Type of pilot license
Көптеген елдерде планер ұшқышы ретінде жұмыс істеу үшін планер ұшқышы лицензиясын (GPL) немесе сертификат алу қажет. Аталған талаптар елден елге өзгеше. Көптеген елдерде желкенді және қозғалтқышты ұшақтарға лицензия беру немесе сертификаттау рәсімдері ұқсас. Оқуды сертификатталған нұсқаушыдан өту міндетті, содан кейін үкімет тек планерлерге ғана қолданылатын лицензия немесе сертификат береді. АҚШ-та Ultralight (Ultralite) планерлік ережелеріне сәйкес ұшқанда бұл ереже қолданбауы мүмкін. Планерге қатысты авиациялық білім мен дағдылар талаптары көбінесе қозғалтқышты ұшақтарға қойылатын талаптармен үйлеседі, бірақ ұшақ санаттарының ерекшеліктері ескеріледі. Көптеген елдер ұшқыштардан медициналық анықтама талап етеді, алайда кейбір елдерде планер ұшқыштарына "өздігінен куәландыру", яғни ұшуға жарамды екендігі туралы заңдық мәлімдеме жасауға рұқсат беріледі. АҚШ-та американдық ұшқыш куәлігі бар адамдар планерді пайдалану үшін медициналық анықтама ұсынбауы керек. Канада да планер ұшқышы лицензиясының иелеріне өздігінен куәландыруға мүмкіндік береді, бірақ планер нұсқаушыларына жүйелі медициналық тексерулерден өту міндетті. Кейбір елдерде планерлік оқыту және лицензиялауды желкенді спортымен айналысатын қоғамдық ұйымдар реттейді. Мұндай жүйе Нидерланды, Австралия, Жаңа Зеландия және Ұлыбританияда қолданылады. Жаңа Зеландия сондай-ақ ақы төлеп ұшатын және біліктіліктерін шетелде мойындауды қалайтын ұшқыштарға мемлекеттік лицензия береді. Елдердің басқа елдерден алынған ұшқыш лицензияларын өздерінің тіркелген ұшақтарын басқаруға қабылдау шарттары әртүрлі. Көптеген елдер ұшқыштарға қысқа мерзімге өздерінің ұлттық лицензияларын пайдалануға рұқсат береді, ал кейбіреулері өздерінің лицензиясына ауысуды талап етеді. Жалпы алғанда, ұшқыш өз елінде тіркелген ұшақты халықаралық конвенцияларға сәйкес, өз елінің лицензиясы немесе сертификатымен кез келген елде басқара алады.
In most countries one is required to obtain a glider pilot license (GPL) or certificate before acting as pilot of a glider. The requirements vary from country to country. In many countries, licensing or certification is similar for gliders and powered aircraft. Training must be undertaken from a certified instructor, and a license or certificate is then issued by the government, limited to gliders only. The exception is when a pilot is flying under Ultralight (Ultralite) glider rules within the United States. The aviation knowledge and skill requirements for a glider are usually similar to those for a powered aircraft, taking into account the different requirements of the aircraft categories. Most countries also require medical certificates for pilots, although in some countries "self certification", i. e., a legal statement that one is fit to fly, is allowed for gliders. The United States does not require a medical certificate to operate a glider with a U. S. airman certificate. Canada also permits glider pilot license holders to self certify, but requires regular medical examinations for gliding instructors. In some countries, glider instruction and licensing are regulated by a national non governmental organisation representing the gliding community. This is true in the Netherlands, Australia, New Zealand and the United Kingdom. New Zealand also issues a government license to pilots who fly for fees and for those who wish their qualifications to be accepted more readily overseas. Countries vary in their acceptance of pilot licenses from other countries to fly aircraft registered in the home country. Many permit pilots to fly on their home licenses for short periods, others insist on conversion to their license. Generally, a pilot may fly an aircraft registered in their home country with their home country's license or certificate, in any other country, subject to international conventions.
Ұлыбритания
Ұлыбританияда жалғыз өзі ұшуға рұқсат етілген ең төменгі жас – 14 жас. Жүргізуші куәлігі жеке ұшуға медициналық жарамдылықтың жеткілікті дәлелі болып табылады, ал 25 жасқа толмаған ұшқыштар өздігінен куәлік бере алады. Егер бұл мүмкін болмаса, ұшқыштың жеке дәрігерінен медициналық анықтама талап етіледі, егер ол жеке ұшқыш лицензиясына (PPL) қажетті EASA 2-сыныпты медициналық куәлік сияқты жоғары сертификатқа ие болмаса. Ұлыбританиядағы желкенді ұшу Британдық желкенді ұшу қауымдастығы (BGA) және оның мүше клубтарымен өздігінен реттеледі. Оқу BGA белгілеген стандарттарға негізделеді және оны оның курстарында оқытылған нұсқаушылар жүргізеді. Жалғыз ұшудан кейін қосымша практикалық оқу қажет, сондай-ақ PPL теориялық емтиханына өте ұқсас көп таңдаулы тест, ұшқышқа ел аралап ұшуға рұқсат беру алдында. Көптеген рейстерде әуе қозғалысын басқару орталықтарымен радио байланысы қажет емес, бірақ кейбір ұшқыштар болашақта қажет жағдайына дайындалып, радио операторының лицензиясын алады. 2023 жылдан бастап BGA екі негізгі желкенді ұшу біліктілігін береді: Желкенді ұшу куәлігі (Glider Pilot Certificate) және Желкенді ұшқыш лицензиясы. Екеуі де Халықаралық азаматтық авиация ұйымының (ICAO) талаптарына сәйкес келетін, шетелде де қолданылатын желкенді ұшқыш лицензиясымен (SPL) алмастырылуда. SPL Ұлыбританияның SFCL бөлігінде көрсетілген. Ол әлі де BGA тарапынан, Авиациялық азаматтық авиация басқармасынан (CAA) делегациялық өкілеттік алған күйінде шығарылады. Желкенді ұшу куәлігін SPL-ге ауыстыруға болады, бірақ Желкенді ұшқыш лицензиясын ауыстыруға болмайды. Желкенді ұшу куәлігіне орындалған әрбір талап бекітіледі, сонымен қатар FAI-дың желкенді ұшу белгілері үшін спорттық жетістіктер, сондай-ақ Ұлыбританияның 100 км және 750 км дипломдары көрсетіледі.
The minimum age for a solo glider flight in the UK is 14. A driving licence is adequate evidence of medical fitness for solo flight, and pilots under the age of 25 may self certify. Failing this a medical certificate is required from the pilot's own doctor, to the same standard as a provisional driving licence, unless the pilot has a higher certificate such as the EASA Class 2 medical required for a Private Pilot Licence (PPL). Gliding in the UK is self regulated by the British Gliding Association (BGA) and by its member clubs. Training is based on standards defined by the BGA and is conducted by instructors who have been trained on its courses. Further practical training is required after solo, plus a multiple choice test which is very similar to the PPL theory exam, before a pilot is given an endorsement to fly cross country. Most flights do not require radio contact with air traffic control units, but some pilots obtain a radio operator's licence should that eventuality arise. As of 2023, the BGA issues two major gliding qualifications, the Gliding Certificate (aka Glider Pilot Certificate), and the Glider Pilot Licence. Both are being phased out in favour of an ICAO compliant Sailplane Pilot Licence (SPL), which can be used abroad. The SPL is specified in UK Part SFCL. It will still be issued by the BGA, under Delegated Authority from the CAA. The Gliding Certificate can be converted to an SPL, but the Glider Pilot Licence cannot. The Gliding Certificate is endorsed for each requirement met, and also shows sporting achievements for the FAI's gliding badges, plus the UK's own 100 km and 750 km Diplomas.
ЕАҚҚ
Еуропа бойынша Еуропалық авиациялық қауіпсіздік агенттігі (EASA) – ұшқыш лицензияларын беруге жауапты ережелерді қалыптастырушы орган. Глайдер ұшқыштары үшін екі нұсқа бар:
Throughout Europe the European Aviation Safety Agency (EASA) is the rulemaking body responsible for pilot licensing. For glider pilots there are two options:
Жеңіл ұшақ пилоты лицензиясы (планерлер) (LAPL(S)) – ИКАО қосымша лицензиясы, яғни ол EASA-ға мүше емес елдерде міндетті түрде қабылдануы керек емес. Глайдер пилоты лицензиясы (SPL) – ICAO мойындаған, бүкіл әлемде жарамды лицензия. Кейбір EASA мүше мемлекеттерінде (әсіресе Ұлыбританияда) LAPL(S) үшін медициналық талаптар төмендеу, сондықтан пилот 2-сыныпты медициналық куәлік орнына LAPL медициналық куәлігін таңдауы мүмкін. Көшкін кезеңде Ұлыбританиялық пилоттар медициналық жарамдылықтарын өздері растай алады, бірақ бұл тек Ұлыбританияда тіркелген EASA ұшақтарына ғана қатысты. Маңыздысы, SPL құқықтарын пайдаланатын пилот еңбекақы ала алады, ал LAPL(S) иегері ала алмайды.
The Light Aircraft Pilot Licence (Sailplanes) (LAPL(S)) is a sub ICAO licence, meaning it does not have to be accepted in non EASA countries. The Sailplane Pilot Licence (SPL) is an ICAO recognised licence, valid worldwide. In some EASA member states (notably the UK), a lower medical standard applies to the LAPL(S), such that a pilot may choose the LAPL medical instead of a Class 2 medical. During the transition period, UK pilots may self declare medical fitness, being restricted to UK registered EASA aircraft. Crucially, a pilot exercising the rights of a SPL may receive remuneration but the holder of a LAPL(S) may not.