Сыйлық туралы әңгіме

Кіріспе

Сыйлық – ешқандай сыйақы күтпестен біреуге берілген зат. Сыйлық немесе сый – ешқандай төлем немесе сыйақы күтпестен берілген зат. Егер затты алған адамның ол затқа бұрыннан иелігі болса, онда ол сыйлық болып саналмайды. Сыйлық беруде өзара сыйлық күтуі мүмкін болғанымен, сыйлық тегін берілуі керек. Көптеген елдерде ақша, тауарлар және т.б. өзара алмасу әлеуметтік қатынастарды нығайтып, қоғамдық бірлікке үлес қосады. Экономистер сыйлық беру экономикасын "сыйлық экономикасы" деген ұғымға дамытты. Сонымен қатар, сыйлық термині басқа адамды қуантқан немесе қайғысын азайтқан кез келген затты немесе қызметті, әсіресе жақсылықты, кешірім мен мейірімділікті де қамтиды. Сыйлықтар көбінесе туған күн мен мерекелерде тарту етіледі.

Презентация

Көптеген мәдениеттерде сыйлықтар дәстүрлі түрде бір жолмен оралады. Мысалы, батыс мәдениеттерінде сыйлықтар көбінесе орама қағазға оралып, сыйлықтың себебін, алушының және берушінің есімін көрсететін сыйлық картасымен қоса беріледі. Қытай мәдениетінде қызыл түсті орама бақытты жаңалықты білдіреді. Әріптестер, таныстар және жақсы білетіндер арасында арзан сыйлықтар жиі кездессе де, қымбат немесе махаббатқа толы сыйлықтар жақын достарға, сүйікті адамдарға немесе туыстарға беруге көбірек лайықты деп есептеледі.

Жарнамалық сыйлықтар

Жарнамалық сыйлықтар әдеттегі сыйлықтардан ерекшеленеді. Сыйлықты алғандар компания қызметкерлері немесе клиенттер болуы мүмкін. Жарнамалық сыйлықтар көбінесе жарнама мақсатында қолданылады. Олар бренд атауын жариялау және оның халық арасындағы танымалдығын арттыру үшін пайдаланылады. Жарнамалық сыйлықтарды тарту рәсімдерінде сыйлықтың өзінен гөрі сапасы мен қалай ұсынылғаны маңыздырақ, себебі бұл жаңа клиенттерді немесе әріптестерді тартуға мүмкіндік береді.

Қосалқы және манипуляциялық

Біреуге сыйлық беру міндетті түрде тек игі ниетті әрекет емес. Ол сыйлық алған адамның белгілі бір жағдайда жауап беруіне үмітпен берілуі мүмкін. Бұл, мүмкін, сәйкестік үшін сыйақы ретінде, жасырын манипуляциялық және зорлық мақсатында оң күшейту нысанында көрініс беруі мүмкін.

Қаламаған сыйлықтар

Сыйлық берушінің талғамына сай сыйлық табу қиын мәселе. Көптеген адамдар сыйлық таңдағанда қателік жасайды, сыйлық алушылар қаламайтын нәрселерді сыйға тартады немесе олардың шын ниетімен тілеген сыйлықтарын бермейді. Мысалы, сыйлық берушілер бір сыйлықты екі рет беруден жаңылса, ал алушылар бір сыйлықты қайта алуға көбірек дайын. Сыйлық берушілер өзін-өзі жетілдіруге арналған заттарды (мысалы, өзін-өзі дамыту кітаптарын) сыйлық ретінде беруден қашса, ал алушылар мұндай сыйлықтарды қуана қабылдайды. Цифрлық және материалдық сыйлық карталарын таңдағанда, сыйлық берушілер көбінесе соңғысын таңдайды, бірақ алушылар бұрынғысын артық көреді. Көптеген адамдар материалдық заттың орнына болашаққа арналған жағымды оқиғаны немесе сыйлық беруші таңдаған қымбат, көзге түсетін сыйлықтан гөрі, өтініш еткен пайдалы сыйлықты қалайды. Сыйлық беруші мен алушы арасындағы келіспеушіліктің себебі – сыйлық беруші сыйлық беру процесіне, ал алушы сыйлықтың ұзақ мерзімді пайдалылығына көбірек мән береді. Егер сыйлық алушыға күтім, сақтау немесе жою үшін қосымша шығын тудырса, онда ол «ақ пил» деп аталады. Сатып алушы мен алушының талғамын жақындастырудың бір жолы – алдын ала келісу, көбінесе тойға немесе Рождествоға арналған тізімдер жасау арқылы жүзеге асырылады. Тойға арналған тізімдер көбінесе бір дүкенде жасалады, онда нақты таңдалынатын заттар көрсетіледі (соның нәтижесінде үй жиһаздары үйлесімді болады) және бір сыйлықты бірнеше қонақ сатып алмауы үшін сатып алулар үйлестіріледі. Бір зерттеу көрсеткендей, тойға келген қонақтар тізімнен тыс сыйлық таңдағанда, олар сыйлықты жекелендіру арқылы жақындықтарын көрсетуге тырысады. Сондай-ақ, олардың сыйлықтары алушылардың тілегіне сай болмағандықтан, оларды жиі бағаламайды. 2017 жылы АҚШ-та қаламаған Рождестволық сыйлықтарға 3,4 миллиард доллар жұмсалды. Рождестводан кейінгі күн Рождество сыйлықтарын қайтару үшін ең қарбалас күн болып саналады. АҚШ-та жыл сайын сатып алынған, пайдаланылмаған сыйлық карталарының жалпы сомасы шамамен миллиард долларды құрайды.

Giving the appropriate gift that aligns with the recipient's preferences poses a formidable challenge. Gift givers commonly err in the process of gift selection, either by offering gifts that the recipients' do not wish to receive or by failing to provide gifts that recipients earnestly desired. For example, givers avoid giving the same gifts more than once while recipients are more open to receiving a repeated gift, givers prefer to avoid giving self improvement products (e. g., self help books) as gifts while recipients are more open to receiving such gifts, when choosing between giving digital and physical gift cards, givers opt for the latter more often than recipients want, and many receivers prefer a future experience instead of an object, or a practical gift that they have requested over a more expensive, showier gift chosen by the giver. One cause of the mismatch between the giver's and receiver's view is that the giver is focused on the act of giving the gift, while the receiver is more interested in the long term utilitarian value of the gift. A gift that actually imposes a burden on the recipient, either due to maintenance or storage or disposal costs, is known as a white elephant. One means of reducing the mismatch between the buyer and receivers' tastes is advance coordination, often undertaken in the form of a wedding registry or Christmas list. Wedding registries in particular are often kept at a single store, which can designate the exact items to be purchased (resulting in matching housewares), and to coordinate purchases so the same gift is not purchased by different guests. One study found that wedding guests who departed from the registry typically did so because they wished to signal a closer relationship to the couple by personalizing a gift, and also found that as a result of not abiding by the recipients' preferences, their gifts were appreciated less often. An estimated $3.4 billion was spent on unwanted Christmas gifts in the United States in 2017. The day after Christmas is typically the busiest day for returns in countries with large Christmas gift giving traditions. The total unredeemed value of gift cards purchased in the U. S. each year is estimated to be about a billion dollars.

Құқықтық аспектілер

Жалпы құқық бойынша, сыйлықтың заңды күші болуы үшін (1) сыйлық берушінің сыйлық беру ниеті және (2) сыйлық ретінде берілетін затты алушыға тапсыру қажет. Кейбір елдерде белгілі бір сомадан жоғары сыйлықтарға салық салынуы мүмкін. АҚШ үшін, АҚШ-тағы сыйлық салығы туралы қараңыз. Кейбір жағдайларда сыйлық беру парақорлық ретінде қарастырылуы мүмкін. Мұндай жағдайлар көбінесе сыйлық беруші мен алушысы арасында сыйлықтың нәтижесінде қандай да бір қызмет көрсетілетіні (әдетте заңды жолдармен емес) туралы айқын немесе жасырын келісім болғанда туындайды. Мемлекеттік қызметкерлер сияқты кейбір топтар сыйлық беру мен алуға қатысты қатаң ережелерге бағынуы керек, осылайша заңбұзушылықтың алдын алуға болады. Елдер арасындағы ақшалай сыйлықтар екі ел арасындағы шарттарға сәйкес, сыйлықтың жіберілген және алынған жерінде салық салынады.

Діни көзқарастар

Льюис Хайд "The Gift" еңбегінде христиан дінінің Исаның тәндік өмірге енуін және одан кейінгі өлімін адамзатқа берілген ең үлкен сый деп санайтынын, ал Джатакада Будданың дана қоян түріндегі жанындағы өмірінде Саққаға тамақ ретінде өзін-өзі құрбан ету арқылы ең жоғарғы садақаны бергені туралы айтады. (Хайд, 1983, 58–60)

Шығыс православие шіркеуінде Құдай қызметінде кияланған нан мен шарап "Сыйлықтар" деп аталады. Олар ең алдымен қауымның (жеке және ұжымдық) Құдайға берген сыйлары, содан кейін эпиклезистен кейін Мәсіхтің денесі мен қанының шіркеуге берілген сыйлары болып табылады. Ритуалдық құрбандықтарды құдайға қайтарылған сыйлықтар деп қарастыруға болады.