Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Североморск (Североморск), 1951 жылдың 18 сәуіріне дейін Ваенга (Ваенга) деп аталған.
Severomorsk (Североморск), known as Vayenga (Ваенга) until April 18, 1951,
Солтүстік флоттың базасының құрылуы
1926 жылы Мурманск орман шаруашылығы кеңсесі құрылды, оның бір артелі Вайенгаға жіберілді. Барак, жатақхана және монша салынды, ал ауылға телефон желісі тартылды. 1933 жылы шығанақ жаңа құрылған Солтүстік флоттың базаларының бірі ретінде таңдалды. 1934 жылдан Екінші дүниежүзілік соғыс басталғанға дейін елді мекенде ағаштан және кірпіштен салынған ғимараттар, сондай-ақ әскери нысандар салынды, сондай-ақ көрші шығанақта Vayenga 1 әскери-теңіз әуежайы салынды. 1941 жылдың тамызынан бастап барлық құрылыс тоқтатылды. Әуежайды британдықтар пайдаланды, атап айтқанда, No. 151 Wing RAF Арктикалық конвойлерді қорғау үшін, кейіннен олардың истребительдері Кеңес Әскери-теңіз авиациясына берілді. Соғыс аяқталғаннан кейін құрылыс қайта жаңартылды. Қолданыстағы жағдайды ескере отырып, Вайенга Солтүстік флоттың негізгі базаларының бірі ретінде таңдалды. 1947 жылдың 1 қыркүйегінде Солтүстік флоттың басшылығы мен құрамы Полярный қаласынан Вайенгаға көшірілді. Сондай-ақ 1947 жылы қалада алғашқы орта мектеп ашылды. Ол кезде Вайенганың халқы 3884 адамды құрады. 1948 жылы Вайенганың ауылдық еңбекшілер депутаттары кеңесі құрылды.
In 1926, the Murmansk office of logging was founded, one of the artels of which was sent to Vayenga. A barracks, a dormitory, and a banya were built, and a telephone line was laid through the village. In 1933, the bay was chosen as one of the bases for the newly created Northern Fleet. From 1934 and until the beginning of World War II, wooden and brick buildings, as well as military installations, were built in the settlement, and the Vayenga 1 naval airfield was built in the neighbouring bay. From August 1941, all construction was suspended. The airfield was used by the British; namely No. 151 Wing RAF to protect the Arctic Convoys before their fighters were later handed over to the Soviet Naval Aviation. After the end of the war, construction was resumed. Vayenga, taking into account the existing arrangement, was chosen as one of the main bases of the Northern Fleet. On September 1, 1947, staff and management of the Northern Fleet were relocated from Polyarny to Vayenga. Also in 1947, the first secondary school in the city was opened. The population of Vayenga was then 3,884. In 1948, Vayenga's village Soviet of deputies of workers was opened.
Североморск қаласы
1951 жылы 18 сәуірде Вайенга қала мәртебесін алып, орыс тіліндегі "север" (север) – "солтүстік", және "море" (море) – "теңіз" сөздерінен алынған Североморск деп аталды. 1960 жылдары қала толықтай жабдықталған болатын. Қаланың өз нан зауыты, шұжық фабрикасы, газдалған суды бөтелкелейтін зауыты болды, сондай-ақ бассейн де салынып жатыр еді. 1996 жылы 26 қарашада Ресей Президентінің жарлығымен Североморск қаласы, маңызды теңіз базасы ретінде, жабық қалаға айналдырылды. Оған Сафоново, Росляково, Сафоново 1, Североморск 3 және Щукозеро елді мекендері қосылды.
On April 18, 1951, Vayenga received town status and was renamed to Severomorsk, from the Russian "sever" (север), meaning "north", and "more" (море), meaning "sea". By the 1960s, the city was already thoroughly equipped. The city had its own bakery, sausage factory, and soft drink bottling plant, and a swimming pool was being built. On November 26, 1996, by the decree of the President of Russia, the city of Severomorsk, as a major naval base, was converted into a closed city. Settlements that have been merged into it include Safonovo, Roslyakovo, Safonovo 1, Severomorsk 3, and Shchukozero.
Орналасқан жері
Североморск Арктика аймағындағы Кола түбегінде, мәңгілік тоң қабатында, Баренц теңізінің Кола шығанағының тасты шығыс жағалауында орналасқан.
Severomorsk is located on the Kola Peninsula in the Arctic Circle, in the permafrost zone, on the rocky east coast of the Kola Bay of the Barents Sea.
Климат
Североморск субарктикалық климатқа (Dfc) ие, онда ұзақ, өте суық қыстар және салқынға дейін қолайлы жаздар болады. Қаңтар айының орташа температурасы -8 °C, шілде айының орташа температурасы 12 °C. Жылдық жауын-шашын мөлшері шамамен 800 мм.
Severomorsk has a subarctic climate (Dfc), with long, very cold winters and cool to mild summers. The average temperature in January is 8 °C and 12 °C in July. The average precipitation is around 800 mm per year.
Халық саны
2015 жылдың 1 қаңтарында Ресейдің 1114 қаласы мен кентінің арасында Североморск халқы бойынша 329-шы орынды иеленді. 2010 жылғы Ресей халық санауының нәтижесінше, Североморск қаласының халқы 50 060 адамды құрады. Оның 26 503-і (52,9%) ер адамдар, ал 23 557-сі (47,1%) әйел адамдар болды. 2016 жылғы мәліметтер бойынша, Североморск халқы 50 905 адамға жеткен.
On January 1, 2015, out of 1114 Russian cities and towns, Severomorsk was ranked the 329th most populous. According to the results of the Russian Census of 2010, the population of Severomorsk was 50,060. 26,503 (52.9%) of those were male, and 23,557 (47.1%) were female. As of 2016, the population of Severomorsk has reached 50,905.
Көрнекті орындар
Арктиканың қорғаушылары – Североморск батырларына арналған ескерткіш. Көбінесе "Альёша ескерткіші" деп аталады, ол қаланың символы саналады. Бұл – қолында автоматтары бар теңізшінің мүсіні. Биіктігі 15 метр, ал тұғыры 10 метрлік, суасты қайығы нысанында жасалған. Оны скульпторлар Георгий мен Юрий Нерода, архитекторлар В. Душкин мен А. Шашков салған. 1973 жылғы 10 маусымда Теңіз алаңында орнатылды. Қызыл Тудың Солтүстік флотының 221-А артиллериялық батареясының батырларына арналған ескерткіш. Қаладағы ең танымал ескерткіштердің бірі – бетон тұғырға орнатылған 130 мм кемелік қару. Оны архитекторлар А. Шашков, Т. Шашкова, А. Вайсман және Э. Пантелеимонов жасаған. 1961 жылғы 6 қарашада Теңіз алаңындағы Солтүстік төбесіне орнатылды. Североморск авиаторларына арналған ескерткіш, "Ил-4 ұшағы". Ұшақ іздеу тобымен таудан табылған, қалаға әкелініп, бір жыл бойы қалпына келтірілді. Оны архитекторлар Г. Евдокимова мен С. Бачурин, инженер А. Страшный салған. 1981 жылғы 26 шілдеде Батылдық алаңында орнатылды. Соғыстан оралмаған Североморск азаматтарына арналған мемориал. MT-LB бронетранспорттығы түріндегі ескерткіш Ауғанстан мен Солтүстік Кавказ аймағында қаза тапқан сарбаздарға арналған. 2013 жылғы 19 шілдеде Батылдық алаңында, "Ил-4 ұшағының" жанында орнатылды. "Торпедалық қайық ТКА-12" монументі. Ұлы Отан соғысында осы қайықты екі рет Кеңес Одағының Батыры Александр Шабалин басқарған. Оны архитекторлар В. Алексеев пен В. Гопак, инженер А. Страшный жасаған. 1983 жылғы 31 шілдеде Батылдық алаңында орнатылды. Екі мәрте Кеңес Одағының Батыры Борис Сафоновтың бюсті. Скульптор Е. Китайчук пен архитектор А. Шашков салған. 1967 жылы Сафонов алаңында орнатылды. Ресей Федерациясының Батыры Тимур Апакидзе бюсті. Жергілікті суретшілер С. Абарина мен П. Абарин, жобаның бас инженері А. Речиц жасаған. 2003 жылғы шілдеде Сафоново алаңында орнатылды. Североморск және Әскери-теңіз тарихы мұражайы. Североморск әкімшілігі 1996 жылғы қазан айында Сафонов көшесінде ашты. "К-21" суасты кемесі мұражайы. Солтүстік флоттың Әскери-теңіз мұражайының бөлімшесі. 1983 жылғы шілдеде Батылдық алаңында ашылды.
The Monument to the Heroes of Severomorsk, the defenders of the Arctic. More commonly known as the "monument to Alyosha", it is considered to be the symbol of the city. It is a figure of a sailor with an automatic rifle in his hands. It is 15 meters tall and stands on a 10 meter tall pedestal in the form of a submarine. It was created by the sculptors Georgy and Yury Neroda, and the architects V. Dushkin and A. Shashkov. Installed on Maritime Square on June 10, 1973. The Monument to the Heroes of the artillery 221 A of the Red Banner Northern Fleet battery. One of the most famous monuments in the city, it is a 130mm ship weapon on a concrete pedestal. It was created by the architects A. Shashkov, T. Shashkova, A. Weisman, and E. Panteleymonov. Installed on North Hill on Maritime Square on November 6, 1961. The Monument to the aviators of Severomorsk, "Aircraft IL 4". The plane was found in the hills by a search party, was brought back to the city, and was then restored over the course of a year. It was created by the architects G. Yevdokimova and S. Bachurin, and the engineer A. Strashny. Installed on Courage Square on July 26, 1981. The Memorial to the citizens of Severomorsk who did not return from the war. A monument in the form of an MT LB armoured vehicle, it is dedicated to the soldiers killed in action in Afghanistan and the North Caucasus region. Installed on Courage Square on 19 July 2013, next to the "Aircraft IL 4". The Monument to the "Torpedo boat TKA 12". In the Great Patriotic War, this boat was commanded by the twice Hero of the Soviet Union Alexander Shabalin. It was created by the architects V. Alekseev and V. Gopak, and the engineer A. Strashny. Installed on Courage Square on July 31, 1983. Bust of the twice Hero of the Soviet Union Boris Safonov. Created by the sculptor E. Kitaychuk and the architect A. Shashkov. Installed on Safonov Square in 1967. Bust of the Hero of the Russian Federation Timur Apakidze. Created by the local artists S. Abarina and P. Abarin, and the main engineer of the project, A. Rechits. Installed on Safonovo Square in July 2003. The Museum of Severomorsk's and the Navy's History. Opened by the Severomorsk administration in October 1996 on Safonov street. Museum "Submarine K 21". A branch of the Naval Museum of the Northern Fleet. Opened in July 1983 on Courage Square.
Жергілікті билік
Жергілікті өзін-өзі басқарудың өкілді органдары – қалалық депутаттар кеңесі. Североморск қаласының әкімі – Александр Абрамов. 1991 жылдан бері атқарушы билікті Виталий Волошин басқарып келеді. 2011 жылдың көктемінде ол Североморск қаласы әкімшілігінің басшысы болып бекітілді. 2013 жылдың 16 сәуірінен бастап Ирина Норина бұл лауазымды иеленуде.
The representative bodies of the local self government are the City Council of Deputies. The mayor of Severomorsk is Alexander Abramov. Since 1991, the executive power has been headed by Vitaly Voloshin. In the spring of 2011, he was approved to the post of the Head of Administration of Severomorsk. Since April 16, 2013, the position is occupied by Irina Norina.
Әкімшілік және муниципалдық мәртебе
Әкімшілік-аумақтық бөлініс жүйесінде, Сафоново қала типті мекенімен және екі ауылдық мекенімен бірге, Североморск жабық әкімшілік-аумақтық құрамы аудан мәртебесімен тең әкімшілік бірлік ретінде құрылған. Муниципалдық бөлініс ретінде Североморск жабық әкімшілік-аумақтық құрамы Североморск қалалық округі болып табылады.
Within the framework of administrative divisions, it is, together with the urban type settlement of Safonovo and two rural localities, incorporated as the closed administrative territorial formation of Severomorsk—an administrative unit with the status equal to that of the districts. As a municipal division, the closed administrative territorial formation of Severomorsk is incorporated as Severomorsk Urban Okrug.
Өнеркәсіп
Североморск қаласының өнеркәсібінің басым бөлігі азық-түлік өнімдерімен байланысты, оның ішінде Северомрск сүт зауыты және «Тони» сусын құю зауыты ерекше аталады. Бұдан өзге, құрылыс және кеме жасау компаниялары, тұрғын үй-коммуналдық шаруашылық және тұтыну қызметтерінің дамыған инфрақұрылымы, сондай-ақ сауда саласы да бар.
Most of Severomorsk's industry is related to food, particularly the Severmorsk Dairy Plant, and the Toni Bottling Plant. There are also construction and shipyard companies, and a developed infrastructure of housing and communal and consumer services, as well as trade.
Әскери
Қала Ресейдің Солтүстік флотының басты әкімшілік базасы болып табылады. Североморск Кола түбегіндегі ең ірі құрғақ докқа ие. 1984 жылдың 13 мамырында Североморск қаласының шетінде теңіз ракеталары қоймасында ірі өрт шықты, оның нәтижесінде 17 мамырда көптеген күшті жарылыстар болды. Оқиға салдарынан 200-300 адам қаза тауып, Солтүстік флоттың жер-әуе ракеталарының кемінде үштен бірі қирады.
The town is the main administrative base of the Russian Northern Fleet. Severomorsk has the largest dry dock on the Kola Peninsula. On May 13, 1984, on the outskirts of Severomorsk, there was a major fire at a stockpile of naval missiles that resulted in numerous large explosions on May 17. The incident killed 200–300 people and destroyed at least one third of the Northern Fleet's stockpile of surface to air missiles.
Танымал тұлғалар
Александр Моисеенко, украин шахмат гроссмейстері, 1980 жылы Североморск қаласында туған. Борис Сафонов, Екінші дүниежүзілік соғысындағы совет теңіз авиациясының аса көрнекті ұшқышы, 1940 жылдан 1942 жылы қайтыс болғанға дейін Ваенгада қызмет етті. Елена Ваенга (шынайы аты Елена Владимировна Хрулёва), әнші, ән жазушы және актриса, 1977 жылы Североморск қаласында туған. Леся Ярославская, поп әншісі, 1981 жылы Североморск қаласында туған.
Alexander Moiseenko, Ukrainian chess Grandmaster, born in Severomorsk in 1980. Boris Safonov, Soviet Naval Aviation fighter ace of World War II, served at Vaenga from 1940 until his death in 1942. Elena Vaenga (real name, Elena Vladimirovna Khrulyova), singer, songwriter and actress, born in Severomorsk in 1977. Lesya Yaroslavskaya, pop singer, born in Severomorsk in 1981.