Кіріспе

Талқылаудағы негізгі терминдердің анықтамасына келіспеушілік – екі тараптың талқыланып жатқан ұғымды жеткізу немесе қалыптастыру үшін маңызды сөздің (сөздердің) анықтамасы бойынша келіспеушілік жағдайы. Яғни, екі тарап сөздің әртүрлі мағынасын түсінеді немесе сөзді түрлі ұғымдармен байланыстырады. Мұндай келіспеушілік семантикалық дауға алып келуі мүмкін, егер тараптар сөз немесе сөз тіркесінің анықтамасы туралы келіспесе, дау туындайды. Осылайша, олардың осы анықтамалар бойынша келіспеушілігі даудың себебін түсіндіреді. Кейде семантикалық даулар нағыз дау емес деп саналады, бірақ көбінесе, мысалы, философияда, олар толыққанды дау деп есептеледі. Сондай-ақ, семантикалық дау туындаған кезде, пікірталас бастапқы тезистен гөрі терминдердің әртүрлі анықтамаларының (түсініктердің, ұғымдардың және т.б.) мағынасына ауысуы керек деп есептеледі. Семантикалық даулар екіұштылықтың логикалық қателігіне әкелуі мүмкін. Саясатта, мысалы, семантикалық даулар либерал, демократ, консерватор, республикашыл, прогрессивті, еркін, әлеуметтік қамтамасыз ету немесе социалист сияқты сөздердің мағынасын қамтуы мүмкін. Семантикалық келіспеушілік көбінесе қарым-қатынас жасайтындардың мәдени ортасы немесе кәсіби салаларындағы айырмашылықтардан туындайды. Семантикалық келіспеушілікке байланысты тиімділігі төмендеген кез келген сөз немесе хабарлама семантикалық түрде жүктелген деп есептеледі, яғни ақпарат семантикалық мазмұнға ие және "ұсыныс құрылымдалған", онда жасырын сенімдер айқын емес.

Мысал

Семантикалық үйлесімсіздіктің мысалын патологиялық ғылымдағы N сәулелерінде кездестіруге болады. Семантикалық үйлесімсіздіктен қашу тіл аудармашылары үшін ерекше қиындық.