Эльгыгытгын көлі: ежелгі климат туралы ақпарат сақтайтын кратер көлі
Lake Elgygytgyn
Эльгыгытгын көлі: Ресейдегі мұздықтармен жабылмаған кратер көлі. Преисториялық климат өзгерістері туралы мәліметтерді сақтайды. Зерттеушілерге қызығушылық тудырады.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Эльгитгын көлі (орыс және чукча: Эльгыгытгын) – Анадырский ауданындағы кратерлік көл, Чукотка автономиялық округінің солтүстік-шығысындағы Сібірде, Шаунская шығанағының оңтүстік-шығысында орналасқан. "Эльгитгын" сөзі чукчи тілінде "ақ көл" деген мағынаны білдіреді. Көл ғалымдар үшін ерекше қызығушылық тудырады, себебі ол ешқашан мұздықтармен жабылған емес. Бұл көлдің түбіндегі шөгінділердің үздірілмей жиналуына жағдай жасады, осы арқылы тарихқа дейінгі климат өзгерістері туралы мәлімет сақталды.
Impact crater lake in Russia
Lake Elgygytgyn, also transcripted El'gygytgyn, (Russian and Chukchi: Эльгыгытгын) is a crater lake in Anadyrsky District, Chukotka Autonomous Okrug in northeast Siberia, about southeast of Chaunskaya Bay. The word "Elgygytgyn" means "white lake" in the Chukchi language. The lake is of particular interest to scientists because it has never been covered by glaciers. This has allowed the uninterrupted build up of of sediment at the bottom of the lake, recording information on prehistoric climate change.
География
Эльгигитгин көлі – Анадыр жазығында орналасқан, метеорит соққан жерде пайдалған кратерлік көл. Одан оңтүстік-шығысқа қарай Белаяның саласы – Енмиваам арнасымен су ағып шығады. Көлдің диаметрі шамамен болса, ең терең жері -ға жетеді. Көлдің ортасы Плиоцен дәуірінде, 3,6 миллион жыл бұрын пайда болған, диаметрі -ға жететін метеорит кратерінің ішінде орналасқан. Көлдің нақты жасы анықталғанша, 1970 жылдардың соңындағы алдын ала зерттеулерде жас Австралиялық шашыраңқы айманының пайда болуына Эльгигитгин немесе Жаманшин көлдері себеп болуы мүмкін деген болжамдар айтылды.
Lake Elgygytgyn is an impact crater lake located in the Anadyr Plateau, part of the Anadyr Highlands. It is drained to the southeast by the Enmyvaam, a tributary of the Belaya. It is approximately in diameter and has a maximum depth of The lake is centered within an impact crater with a rim diameter of that formed 3.6 million years ago during the Pliocene. Before it was reliably dated, preliminary papers in the late 1970s suggested either Elgygytgyn or Zhamanshin as the source of the young Australasian strewnfield.
Ғылыми бұрғылау
2008 жылдың соңы мен 2009 жылдың басында АҚШ-тан (Д-р Джули Бригам Гретте), Германиядан (Д-р Мартин Мель), Ресейден (Д-р Павел Сергеевич Минуйк) және Австриядан (Д-р Кристиан Коберл) келген халықаралық команда Елгигитгин көлінде үш тесік бұрғылау бағдарламасын жүргізді. Нәтижесінде алынған өзектілер ICPD 5011 1 және 5011 3 учаскелері деп белгіленді. Бұл жобаны Халықаралық құрлықтық ғылыми бұрғылау бағдарламасы (ICDP) қаржылады, сондай-ақ АҚШ Ұлттық ғылым қоры (NSF), Германияның Білім және зерттеу министрлігі (BMBF), Альфред Вегенер институты (AWI) және Геоғылыми зерттеу орталығы (GFZ), Ресей Ғылым академиясының Шығыс бөлімі (RAS FEB), Ресейдің Базалық зерттеулер қоры (RFBR) және Австрияның Ғылым және зерттеу министрлігі (BMWF) да қаржылық қолдау көрсетті. Бұл Salvelinus boganidae (Boganid Char), S. elgyticus (Small mouth Char) және Salvethymus svetovidovi (Long finned Char) түрлері. Соңғы екі түр Эльгигитгин көліне эндемик. Барлық үш түр де көлдің өте суық суына бейімделген, олардың температурасы әдетте мұздың температурасынан жоғары, және жылдың көп бөлігін толығымен қараңғылықта өткізеді. Жазда мұз еріюі мүмкін, бірақ кейбір жылдары ол толығымен ерімейді. Көлде сонымен қатар оннан астам эндемик диатомдар да мекендейді.
In late 2008 and early 2009, an international team from the US (Dr. Julie Brigham Grette), Germany (Dr. Martin Melles), Russia (Dr. Pavel Sergeevich Minuyk) and Austria (Dr. Christian Koeberl) conducted a drilling program targeting three holes in Elgygytgyn Lake. The resulting cores are designated ICPD Site 5011 1 and 5011 3. This co sponsored by the International Continental Scientific Drilling Program (ICDP), with funding also provided by the U. S. National Science Foundation (NSF), the German Federal Ministry of Education and Research (BMBF), Alfred Wegener Institute (AWI) and GeoForschungsZentrum Potsdam (GFZ), the Russian Academy of Sciences Far East Branch (RAS FEB), the Russian Foundation for Basic Research (RFBR), and the Austrian Federal Ministry of Science and Research (BMWF). These are Salvelinus boganidae (Boganid Char), S. elgyticus (Small mouth Char) and Salvethymus svetovidovi (Long finned Char). The two latter species are endemic to the Elgygytgyn lake. All three species are adapted to the lake's extremely cold waters, which are generally just above the freezing point, and spend most of the year in total darkness. It may start to melt in the summer, but some years it never fully thaws. The lake is also home to more than a dozen endemic diatoms.