Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Ақпаратты көру техникаларын қолдану арқылы бейнелеу. Диаграмма – ақпаратты көру техникаларын пайдаланып шартты түрде бейнелеу. Диаграммалар ежелгі заманнан бері үңгір қабырғаларында қолданылып келген, бірақ Ағарту дәуірінде одан да кеңінен таралды. Кейде бұл техника үш өлшемді бейнелеуді пайдаланады, одан кейін ол екі өлшемді бетке түсіріледі. "График" сөзі кейде "диаграмма" сөзінің мағынасымен қолданылады.
Symbolic representation of information using visualization techniques
A diagram is a symbolic representation of information using visualization techniques. Diagrams have been used since prehistoric times on walls of caves, but became more prevalent during the Enlightenment. Sometimes, the technique uses a three dimensional visualization which is then projected onto a two dimensional surface. The word graph is sometimes used as a synonym for diagram.
Диаграмматология
Диаграмматология – диаграммаларды зерттейтін ғылым. Ғалымдар диаграмманың бейнелейтін нысанына ұқсас болуы мүмкін екенін, бірақ бұл қажетті шарт емес екенін атап көрсетеді. Керісінше, диаграмма бейнелейтін нысанымен құрылымдық ұқсастыққа ие болуы жеткілікті, бұл идея көбінесе Чарльз Сандерс Пирске байланыстырылады. Құрылымдық ұқсастық диаграмманың бөліктері мен бейнеленген нысанның бөліктері арасындағы сәйкестік арқылы, сондай-ақ осы сәйкестіктің қасиеттері – осы бөліктер арасындағы қатынастарды сақтау және осы қатынастар туралы фактілер арқылы анықталуы мүмкін. Бұл математикадағы изоморфизм немесе гомоморфизм ұғымымен байланысты. Кейде диаграмманың нақты геометриялық қасиеттері (мысалы, қай нүктелер жақын) диаграмма бейнелейтін нысанның қасиеттерімен сәйкес келуі мүмкін. Алайда, диаграммадағы нысанның бейнеленуі артық егжей-тегжейлі болуы мүмкін, және диаграммада дұрыс көрсетілген қасиеттер, диаграммада бейнеленген нысанға қатысты дұрыс болмауы мүмкін. Диаграмма танымдық мүмкіндіктерді кеңейту құралы ретінде қызмет ете алады, бұл диаграммадағы ұқсас шектеулерге негізделген ойлау процесін жүзеге асыруға мүмкіндік береді.
Diagrammatology is the academic study of diagrams. Scholars note that while a diagram may look similar to the thing that it represents, this is not necessary. Rather a diagram may only have structural similarity to what it represents, an idea often attributed to Charles Sanders Peirce. Structural similarity can be defined in terms of a mapping between parts of the diagram and parts of what the diagram represents and the properties of this mapping, such as maintaining relations between these parts and facts about these relations. This is related to the concept of isomorphism, or homomorphism in mathematics. Sometimes certain geometric properties (such as which points are closer) of the diagram can be mapped to properties of the thing that a diagram represents. On the other hand, the representation of an object in a diagram may be overly specific and properties that are true in the diagram may not be true for the object the diagram represents. A diagram may act as a means of cognitive extension allowing reasoning to take place on the diagram based on which constraints are similar.