Кіріспе

Шамамен аңызға айналған швед патшасы Онгентео (көне ағылшын тілінде: Ongenþeow, Ongenþio, Ongendþeow; көне норвег тілінде: Angantýr) (шамамен 515 жылы қайтыс болған) – Сцильфингтер әулетінің жартылай аңыздық швед патшасы, ол көне ағылшын тіліндегі дереккөздерде кездеседі. Ол көбінесе «Ynglingatal», «Historia Norwegiae» және «Ynglinga saga» еңбектерінде айтылған швед патшасы Эгиль Венделькроумен теңестіріледі. Олардың бірдей екендігіне себеп – әрқайсысы швед патшаларының тізімінде бірдей орын алады және Отердің әкесі, Эдгилдің әкесі ретінде сипатталады. Онгентео есімінің екінші бөлігі – «шев» («қызметші, құл»). Ал бірінші бөлігі «қарсы, қарама-қарсы» мағынасын беретін «оген» сөзінен тұрады.

Беовульф

Ежелгі ағылшын эпосы «Беовульфте» Онгентеоу қаһарлы жауынгер ретінде суреттеледі, оны жеңу үшін екі геат жауынгері – Эофор мен Вулф Вонрединг қажет болды. Эпос Геаттардың жаңа патшасы Хэцин басшылығымен швед патшайымын тұтқындағанын, бірақ ескі патша Онгентео оны Хрефнесхолт деп аталатын төбедегі бекіністе құтқарып алғанын айтады, бірақ олар алтындарынан айырылды. Онгентео Хэцинды өлтіріп, Геаттарды Хрефнесхолтта қоршады. Алайда, Хэциннің інісі Гигелак келесі күні күш-қуатымен келген соң Геаттар құтылды. Шабыс жеңіліске ұшырағанымен, патшайымын құтқарып алған Онгентео және оның жауынгерлері үйлеріне қайтты. Бірақ соғыс аяқталған жоқ. Геаттардың жаңа патшасы Гигелак шведтерге шабуыл жасады. Геаттық жауынгерлер Эофор мен Вулф ақ сақалды патша Онгентеоға қарсы бірігіп күресті. Вулф Онгентеоның басына қылышымен соққы берді, соның салдарынан ескі патша шашының үстінен қан ақты, бірақ патша да қарсы шабуыл жасап, Вулфты жаралады. Содан кейін Эофор швед патшасының қалқанын және қаруын кесіп, Онгентеоға соққы берді. Эофор швед патшасының қаруын, қылышын және тілгілерін алып, Гигелакқа жеткізді. Эофор мен Вулф үйлеріне келгенде, Эофорға Гигелақтың қызы бұйырды. Осы шайқастан кейін Гигелақты Онгентеоның өлтірушісі деп атады.

Екіншілік көздер

Нерман, Б. Швеция мемлекетінің пайда болуы. Стокгольм, 1925 жыл. Санквист, О. "Фрейрдің ұрпақтары". Ежелгі Свея қоғамындағы билеушілер мен дін". (2004) жыл.