Кіріспе

Пісіру әдісі

Саутинг немесе саутинг (/UK/'/s//əʊ//t//eɪ//ɪ//ŋ/, /US//s//oʊ/'/t//eɪ//ɪ//ŋ/, //s//ɔː// /; , sote, 'секірген', 'лақтырылған', пісіру кезінде араластыруға қатысты) – салыстырмалы түрде аз майды немесе майды салыстырмалы түрде жоғары отта, беті тегіс табада қолданатын пісіру тәсілі. Саутингтің әртүрлі әдістері бар.

Сипаттама

Пісіруге арналған ингредиенттер әдетте кішкентай кесектерге кесіледі немесе үлкен бетін қамтамасыз ету үшін жұқалап кесіледі, бұл жылдам пісіруге мүмкіндік береді. Пісіру кезінде жылудың негізгі түрі – таба мен пісіріліп жатқан тағам арасындағы жылу өткізгіштігі. Пісірілген тағам қоңыр түске боялады, сонымен бірге құрылымын, ылғалдылығын және дәмін сақтайды. Егер ет, тауық немесе балық пісірілсе, пісіру көбінесе табада қалған қалдықтарды соусқа айналдыру арқылы аяқталады. Саутелеуді табада қуырумен салыстыруға болады, онда үлкен кесектер (мысалы, котлет немесе стейк) майда немесе майда жылдам пісіріледі және екі жаққа бұрылады. Кейбір аспаздар майдың мөлшеріне қарай екі әдістің айырмасын анықтайды, ал басқалары бұл терминдерді бір-бірінің орнына қолданады. Бұл техникада "секіру" немесе "шабыту" болмайды, сондықтан "sote" сөзінің мағынасына сәйкес, пісіру кезінде бір рет бұрылатын үлкен ақуыз кесінділері үшін саутелеу терминін қолдану дұрыс емес. Саутелеу, пісіруден айырмашылығы, тек тағамның бетін қоңыртады. Тұздыққа қолдануға болмайтын кейбір майлар бар, себебі олардың түтін шығу температурасы төмен. Тазартылған май, рапс майы және күнбағыс майы саутелеу үшін жиі қолданылады; май қандай болса да, оның түтін шығу температурасы орташадан жоғары отта пісіруге жететіндей болуы керек, себебі саутелеу осы температурада жасалады. Мысалы, әдеттегі май дәмді болғанымен, сүт қалдықтарының болуына байланысты басқа майларға қарағанда төмен температурада және тез күйіп кетеді. Сондықтан, бұл мақсатқа тазартылған май жақсырақ қолданылады.

Әдістер

Саут кезінде барлық ингредиенттер бірден қыздырылып, тез пісіріледі. Мұны жеңілдету үшін ингредиенттер ыдыспен немесе ыдысты бірнеше рет сілкіп, табада жылдам араластырылады. Саут табасы барлық тағамды бір қабатқа салуға жеткілікті үлкен болуы керек, сонда бу шығып, ингредиенттердің қайнап пісуіне жол бермей, дәмді қабықшаның (fond) пайда болуына көмектеседі. Саут табасы ретінде сатылатын көптеген табалардың кең, жазық түбі және төмен қабырғалары болады, бұл қыздыруға қолжетімді бетін барынша арттыру үшін жасалған. Төменгі қабырғалар будың жылдам булануына және шығуына мүмкіндік береді. Құйма табалардың (skillet) қабырғалары көбінесе кеңейтілген немесе дөңгеленген болса, саут табаларының қабырғалары әдетте тік болады. Бұл табаны сілкігенде немесе араластырғанда ингредиенттердің сыртқа шығуына кедергі келтіреді. Саут үшін табаның түбін жабын жағуға жеткілікті май ғана қажет; тым көп май тамақты қуыруға себеп болады, сырғуға емес, және дәмді қабықшаның (fond) пайда болуына кедергі келтіруі мүмкін. Тамақ ыстық майға жайылып, қоңыр түске дейін пісіріледі, тең пісу үшін жиі айналдырылады немесе лақтырылады. Саут техникасы саут табаның тұтқасын мізгін ұстап, жылдам сілкіп, табаны тамақ пісіретін адамға қарай жылдам қозғауды қамтиды, ингредиенттер толық піскенін қамтамасыз ету үшін қажет болғанша қайталайды. Дегенмен, табаны жиі сілкіп, табадағы ингредиенттерді тым жиі араластыру табаны суытып, саут процесін ұзартуы мүмкін.