Кіріспе
Вионье (vjɔɲje) – ақ шарап жасауға қолданылатын жүзім сорты. Ол Рона аңғарындағы Кондриё француз шарабына рұқсат етілген жалғыз жүзім. Ронадан тыс жерлерде Вионье Солтүстік және Оңтүстік Америкада, сондай-ақ Австралияда, Жаңа Зеландияда, Оңтүстік Африкадағы Кейп Виньлендс аймағында, Чехиядағы Оңтүстік Моравия аймағында, Израильде және Австриядағы Weingut Roland Minkowitsch шарап зауытында кездеседі. Кейбір шарап өндіру аймақтарында бұл сорт қызыл шарап жүзімі Сирамен бірге ашытылады, бұл шараптың түсі мен хош иісіне әсер етеді. Шардоне сияқты Вионье де толық денелі, жұмсақ сипаттағы шараптар жасауға мүмкіндік береді. Шардонеден айырмашылығы, Вионье сортының өзіне тән хош иісі бар, оған шабдалы, алмұрт, құлпынай және минералдық ноталар кіреді. Дегенмен, бұл хош иістің иіс-ароматына тым көп мөлшерде оттегі тиюінен оңай зардап шегуі мүмкін, сондықтан бочкада ашыту – бұл сортпен жұмыс істейтін шарапшыдан жоғары деңгейдегі шеберлікті талап ететін шарап жасау технологиясы. Вионье шарабының сапасы жүзім шаруашылығы тәжірибесі мен климатқа да байланысты, себебі жүзімнің толық пісуі үшін ұзақ, жылы өсу маусымы қажет, бірақ оның хош иісі дами бастағанға дейін қант пен спирттің деңгейі тым жоғары болмауы үшін климат тым ыстық болмауы керек. Бұл сорттың өнімділігі табиғи түрде төмен, бұл кейбір шарап шаруашылықтары үшін оны экономикалық тұрғыдан тиімсіз етеді. Аңыз бойынша, Рим императоры Пробус 281 жылы осы аймаққа жүзімді әкелген; тағы бір аңыз бойынша, жүзім Рона өзенімен келе жатқан жүк кемесінде Сирамен бірге, Божоле аймағына бағыт алғанда, қазіргі Кондриё орнына жақын жерде, жергілікті қарақшылар тобына түсіпті. Вионье атауының шығу тегі де белгісіз. Ең көп таралған нұсқа бойынша, атау француз қаласы Виеннен шыққан, ол Римнің маңызды бекінісі болған. Тағы бір аңыз бойынша, атау «Тозақ аңғарының жолы» деген мағына беретін via Gehennae сөзінің римдік айтылысынан туындаған. Бұл жүзімді өсірудің қиындығына сілтеу болуы мүмкін. Жүзім толық піскенде терең сары түске ие болады және күшті хош иісі мен жоғары спирт құрамы бар шарап береді.
Viognier (vjɔɲje) is a white wine grape variety. It is the only permitted grape for the French wine Condrieu in the Rhône Valley. Outside of the Rhône, Viognier can be found in regions of North and South America as well as Australia, New Zealand, the Cape Winelands in South Africa, south Moravia region in Czechia, Israel and in Austria at Weingut Roland Minkowitsch. In some wine regions, the variety is co fermented with the red wine grape Syrah where it can contribute to the color and aroma of the wine. Like Chardonnay, Viognier has the potential to produce full bodied wines with a lush, soft character. In contrast to Chardonnay, the Viognier varietal has more natural aromatics that include notes of peach, pears, violets and minerality. However, these aromatic notes can be easily destroyed by too much exposure to oxygen, which makes barrel fermentation a winemaking technique that requires a high level of skill on the part of any winemaker working with this variety. The potential quality of Viognier is also highly dependent on viticultural practices and climate, with the grape requiring a long, warm growing season in order to fully ripen but not a climate that is so hot that the grape develops high levels of sugars and potential alcohol before its aromatic notes can develop. The grape is naturally a low yielding variety, which can make it a less economically viable planting for some vineyards. One legend states that the Roman emperor Probus brought the vine to the region in 281 AD; another has the grape packaged with Syrah on a cargo ship navigating the Rhône river, en route to Beaujolais when it was captured, near the site of present day Condrieu, by a local group of outlaws known as culs de piaux. The origin of the name Viognier is also obscure. The most common namesake is the French city of Vienne, which was a major Roman outpost. Another legend has it drawing its name from the Roman pronunciation of the via Gehennae, meaning the "Road of the Valley of Hell". Probably this is an allusion to the difficulty of growing the grape. When fully ripe the grapes have a deep yellow color and produce wine with a strong perfume and high in alcohol .
Өңірлік өндіріс
Вионье 1990-шы жылдардың басынан бері әлемде көптеген жерлерде кеңінен отырғызылды. Калифорния мен Австралияда қазір Вионье жүзіміне арналған үлкен аумақтар бар. Сонымен қатар, Вирджинияның Монтичелло АВА аймағы сияқты қоңыржай климатты аймақтарда да отырғызу көлемі артып келеді. Францияда Вионьедің тарихи деңгейден төмендеуі 19 ғасырдың ортасы мен соңында Солтүстік Америкадан келген филоксера жәндіктерінің салдарынан және Бірінші дүниежүзілік соғыстың тудырған хаосынан кейін жүзімдіктерді тастаумен байланысты. 1965 жылға қарай Францияда Вионье жүзімінің қалдығы шамамен бір бөлігі ғана қалды, сорт құрып кетуге айналды. 1980-ші жылдардың ортасына дейін Францияда Вионье өнімі қауіпті жағдайда болды. Әлемде Вионье өсімімен бірге Франциядағы отырғызулар да содан бері күрт өсті. Бұл жүзім Оңтүстік Африка, Жаңа Зеландия, Грекия және Жапонияда да сәтті өсіп жатыр.
Франция
Францияда Вионье – Лионнан оңтүстікке қарай 40 шақырым жерде орналасқан Кондриу және Шато Грилле Рон аймақтарында рұқсат етілген жалғыз жүзім сорты. Рон шарап аймағының қалған бөлігінде бұл жүзім көбінесе Руссан, Марсан, Гренаш Блан және Рольмен қосылады. Солтүстік Ронда Вионье кейде Шардоннемен араластырылады. Францияның басқа аймақтарындағы шарапшылар Вионьеді гранитті топыраққа бай, жылуды жақсы сақтайтын жерлерге отырғызуға тырысады, себебі бұл жүзім сорты осындай жағдайда жақсы өседі. Қазіргі таңда француз Вионьелерінің көп бөлігі Лангедокта өсіріліп, Vin de Pays ретінде сатылады.
Солтүстік Америка
1980 жылдардың соңынан бастап АҚШ пен Канадада вионье өсімдігінің егілген ауданы күрт өсті. Калифорнияның Орталық жағалауы осы жүзімнің ең ірі өндірушісі болып табылады. Калифорниялық вионье шараптары осы жүзімнен жасалған басқа шараптарға қарағанда алкоголь құрамы бойынша айқын жоғары. Вирджиния штатында өсіп келе жатқан бұл жүзім халықаралық деңгейде назар аударды және 2011 жылы Вирджинияның ерекше ақ жүзімі деп жарияланды. Бұл жүзімді Джорджия, Солтүстік Каролина, Техас, Вашингтон, Орегон, Мичиган, Айдахо, Колорадо, Нью-Мексико, Пенсильвания, Мэриленд, Нью-Джерси, Нью-Йорк, Миссури, Аризона, Баха Калифорниядағы Гвадалупе аңғары, сондай-ақ Британдық Колумбия және Онтарионың Ниагара және Эри көлінің солтүстік жағалауында да кездестіруге болады.
Тамақпен жұптастыру
Вионье жүзімінің күшті хош иісті және жемістік сипаттары Тай тағамы сияқты өте дәмді тағамдармен үйлесуге мүмкіндік береді.