Кіріспе

Марк (орта ғасырлық жоғарғы неміс тілінен: Marc, march, brand) – бастапқыда орта ғасырлық салмақ немесе масса бірлігі, ол 11-шы ғасырда Еуропаның бір бөлігінде бағалы металдар мен монеталар салмағы ретінде фунтты ығыстырды. Марка дәстүрлі түрде 8 унцияға немесе 16 лотқа бөлінеді. Кельн маркасы шамамен 234 граммға тең болған. Немец жүйелері сияқты, француздың poids de marc салмақ жүйесі де бір "Марк" 8 троялық унцияға тең деп санаған. 12 троялық унциядан (373 г) тұратын фунт валюта бірлігіне атын бергендей, марка да валюта бірлігіне атын берді.

Терминнің шығу тегі

Фридрих Клюгенің "Неміс тілінің этимологиялық сөздігі" бұл сөзді протогерман тіліндегі marka терминінен шығарады, "салмақ және құндылық өлшемі" (алғашқыда "бөлу, үлесу"). Вольфганг Пфайфердің этимологиялық сөздігі көне жоғарғы неміс тіліндегі marc сөзін "шекара, белгі" деп қарастырады және marc бастапқыда "монета соғу" (белгілі бір салмақты таңбалау) мағынасын білдірген, кейіннен оның өзін және салмағын, соңында белгілі бір салмақ пен құндылықтағы монетаны білдірген деп санайды. 1848 жылғы сауда лексиконында Gewichtsmark атауы "салмақтау үшін қолданылатын металл бөлігіне белгі немесе таңба қойылғандықтан" пайда болған деп көрсетілген. Мейердің 1905 жылғы "Әңгімелесу сөздігі" де сөздің шығу тегін рим фунтынан 11 унцияға дейін қарастырады. Карл 8-ші ғасырдың соңында франктердің королі ретінде ақша және өлшемдер реформасын жүргізді. Атап айтқанда, ол Karlspfund ("Шарль фунты") монеталар мен сауданың негізгі бірлігі ретінде енгізді, бірақ оның салмағы тек 8 унцияны құрады. Фунттың салмағы одан әрі төмендеуіне жол бермеу үшін жаңа салмақтарға белгі салынды. Бұл салмақтардың нақты салмағы 196 г-тан 280 г-қа дейін ауытқып отырған.