Британдық әскери қолбасшы Уильям Напиер өмірі мен қызметі

Кіріспе

Британдық сарбаз, сондай-ақ сол есімді басқа да адамдар.

Генерал сэр Уильям Фрэнсис Патрик Нейпир KCB (7 желтоқсан 1785 – 12 ақпан 1860) – британдық армиядағы офицер және әскери тарихшы.

Ерте өмір

Нейпир Кильдар графтығындағы Келбридж қаласында полковник Джордж Нейпир (1751–1804) мен оның әйелі, леди Сара Леннокс (1745–1826) отбасында үшінші ұл ретінде дүниеге келді.

Әскери қызмет

Ол 1800 жылы Корольдік ирландия артиллериясының прапорщигі болды, бірақ бірден 62-ші полкке ауыстырылды және 1802 жылы жартылай жалақыға шығарылды. Кейіннен ол өзінің ағасы Ричмонд герцогының ықпалымен Корольдік атты гвардияның корнеті болды және алғаш рет осы полкте нақты әскери қызмет атқарды, бірақ көп ұзамай сэр Джон Мурдың 52-ші полкке ауысу туралы ұсынысын қабылдады, ол Шорнклиф армия лагерінде дайындыққа түсуге дайын болды. Сэр Джон Мур арқылы ол көп ұзамай 43-ші полкке қосылды, Шорнклифте сол полкке келді және Мурдың үлкен сүйіктісіне айналды. Ол Данияда қызмет етті және Кёге (Køge) шайқасына қатысты. Оның полкі көп ұзамай Испанияға жіберілді, ол Коруннаға кері шегіну кезінде өзін батырлықпен көрсетті, оның қиындықтары оның денсаулығына қайырсыздан зиян келтірді. 1809 жылы ол өзінің туысы Ричмонд герцогының, Ирландияның лорд-лейтенантының лагерь көмекшісі болды, бірақ 43-ші полк Испанияға қайта тағайындалған кезде оған қосылды. Генерал Крауфурдтың басшылығындағы жеңіл бригадамен (43-ші, 52-ші және 95-ші полктер) ол Талавераға өзінің тарихтарында сипаттаған әйгілі мәжбүрлі марш жасады және жолда плевритке шалдықты. Алайда ол Испаниядан кетуден бас тартты, Коада жараланды және Казал-Новада омыртқасына жақын жерде оқ жараланды. Оның мінез-құлқы Торес-Ведрас шебінен кейін Массенаны қуған кезде өте ерекше болды, сондықтан ол ағасы Джордж сияқты патенттік майорлыққа ұсынылды. Ол Бригада майоры болды, Фуэнтес-д'Оноро шайқасына қатысты, бірақ қатты қызбаға шалдыққандықтан Англияға оралуға мәжбүр болды. Англияда ол өзінің туған апасы Каролина Амелия Фоксқа үйленді, ол генерал Генри Фокстың қызы және мемлекет қайраткері Чарльз Джеймс Фокстың немересі болды. Олардың бірнеше баласы болды, олардың бірі Памела Аделаида Нейпир Филип Уильям Скиннер Майлсқа үйленді және Филип Нейпир Майлз деген ұлы болды. Тағы бір қызы Луиза Аугуста Нейпир генерал сэр Патрик Леонард Макдугаллға үйленді, ол қайтыс болғаннан кейін Филип Уильям Скиннер Майлстың әпкесі Марианна Аделаида Майлсқа үйленді. Үйленгеннен кейін үш аптадан соң ол Испанияға қайта жолға шықты және оның жақын досы полковник Маклауд қаза тапқан Бадахозды шабуылдауға қатысты. Жаңа подполковник болмағандықтан ол 43-ші полкке (ол қазір майор болды) басшылықты қабылдады және Саламанка шайқасында оған басшылық етті. Ұзақ уақыт үйде болғаннан кейін ол Пиренейдегі полкіне қайта қосылды және Нивель шайқасында ең үлкен әскери қызметін атқарды, онда ол инстинктивті әскери көрегендікпен, бұйрықсыз Соулттың позициясының ең мықты қорғалған бөлігін басып алды. Ол өзінің полкімен Нива, Ортес және Тулуза шайқастарында қызмет етті, онда екі жарақат алды. Оның қызметі үшін ол патенттік подполковник және Бат орденінің алғашқы серіктерінің бірі болды. Ағасы Чарльз сияқты ол Фарнемдегі әскери колледжге оқуға түсті. Ол Ватерлоодан кейін Францияға шабуыл жасаған полкке басшылық етті және 1819 жылға дейін Францияда оккупациялық армиямен бірге болды, содан кейін ол жартылай жалақымен зейнеткерлікке шықты. Әйелі мен отбасымен майордың жартылай жалақысымен өмір сүру мүмкін болмағандықтан, ол суретші болуға бел буды, Слоан көшесіндегі үйді алып, академик Джордж Джонспен бірге оқыды.

He became an ensign in the Royal Irish Artillery in 1800, but at once exchanged into the 62nd, and was put on half pay in 1802. He was afterwards made a cornet in the Royal Horse Guards by the influence of his uncle the duke of Richmond, and for the first time did actual military duty in this regiment, but he soon fell in with Sir John Moore's suggestion that he should exchange into the 52nd, which was about to be trained at Shorncliffe Army Camp. Through Sir John Moore he soon obtained a company in the 43rd, joined that regiment at Shorncliffe and became a great favourite with Moore. He served in Denmark, and was present at the engagement of Koege (Køge), and, his regiment being shortly afterwards sent to Spain, he bore himself nobly through the retreat to Corunna, the hardships of which permanently impaired his health. In 1809 he became aide de camp to his cousin the Duke of Richmond, Lord Lieutenant of Ireland, but joined the 43rd when that regiment was ordered again to Spain. With the light brigade (the 43rd, 52nd, and 95th), under the command of General Craufurd, he marched to Talavera in the famous forced march which he has described in his History, and had a violent attack of pleurisy on the way. He, however, refused to leave Spain, was wounded on the Coa, and shot near the spine at Cazal Nova. His conduct was so conspicuous during the pursuit of Masséna after he left the lines of Torres Vedras that he as well as his brother George was recommended for a brevet majority. He became Brigade Major, was present at Fuentes d'Onoro, but had so bad an attack of fever that he was obliged to return to England. In England he married his cousin Caroline Amelia Fox, daughter of General, the Honourable Henry Fox and niece of the statesman Charles James Fox. They had a number of children, one of whom, Pamela Adelaide Napier, married Philip William Skynner Miles and had a son, Philip Napier Miles. Another daughter, Louisa Augusta Napier, married General Sir Patrick Leonard MacDougall who, after her death, married Marianne Adelaide Miles, a sister of Philip William Skynner Miles. Three weeks after his marriage he again started for Spain, and was present at the storming of Badajoz, where his great friend Colonel McLeod was killed. In the absence of the new Lieutenant Colonel he took command of the 43rd regiment (he was now a substantive Major) and commanded it at the Salamanca. After a short stay at home he again joined his regiment at the Pyrenees, and did his greatest military service at the Nivelle, where, with instinctive military insight, he secured the most strongly fortified part of Soult's position, practically without orders. He served with his regiment at the battles of the Nive, where he received two wounds, Orthes, and Toulouse. For his services he was made brevet Lieutenant Colonel, and one of the first Companions of the Bath. Like his brother Charles he then entered the military college at Farnham. He commanded his regiment in the invasion of France after Waterloo, and remained in France with the army of occupation until 1819, when he retired on half pay. As it was impossible for him to live on a Major's half pay with a wife and family, he determined to become an artist, taking a house in Sloane Street, where he studied with George Jones, the academician.

Тарихшы

Ол Францияда өткізген жылдары өзінің жалпы білімін жетілдірумен айналысты, себебі, екіұшты болғанымен, Пиреней түбегіндегі соғыс тарихының авторы сол кезде лайықты ағылшын тілінде жаза да, дұрыс жаза да алмаған. Бірақ оның мансабы өнерде емес, әдебиетте дамитын еді. Бұл шеберлігі 1821 жылы Жоминидің еңбектеріне жасаған сараптамасында (Эдинбург шолуы) және 1823 жылы Генри Бикерстеттің Пиреней соғысының тарихын жазуды ұсынғанда көрінді. Нейпиер бастапқыда бұл ұсынысты ықыласпен қабылдамады, бірақ ақырында сэр Джон Мурдың естелігін қорғау және оның бұрынғы басшысының даңқын Веллингтонның көлеңкесінде қалдырмау үшін автор болуға шешім қабылдады. Веллингтон герцогы оған көп көмек көрсетті және Витториа шайқасында қолға түскен Жозеф Бонапарттың барлық хат-хабарларын тапсырды; бәрі шифрланған, бірақ миссис Нейпиер үлкен шыдамдылықпен кілтті тапты. Маршал Сульт Матье Дюманың француз тіліне аудармасын ұйымдастыруға белсенді түрде қатысты. Оның тарихының бірінші томы 1828 жылы жарық көрді. Баспагер Джон Мюррей бірінші томның сатылымына көңілі толмады, сондықтан Нейпиер қалғанын өзі жариялады. Бірақ бірден Пиреней соғысының ұлы ерліктері лайықты түрде бейнеленбейтіні анық болды. Әр томның жарық көргеніне байланысты туған қызу пікірталас, жеке дауларға ұшыраған көптеген көрнекті офицерлердің қызбалы памфлеттерінің куәсі болды. Кітаптың сәттілігі қызу дау-дамайлар арасында бәсекелестіктің болмағанын көрсетті. Соти мен лорд Лондондерридің тарихтары сәтті болмады, ал Веллингтонның генерал-квартирмейстері сэр Джордж Мюррей тарихи еңбек жазуға ниеттенген еді, бірақ үмітсіздікке ұшырап, бұл әрекеттен бас тартты. Нейпиердің табысы бірнеше фактордың үйлесімділігіне байланысты болды. 1840 жылы тарихтың соңғы томы жарық көрген кезде оның Англияда ғана емес, Францияда және Германияда да даңқы орнады. Осы жылдардағы өмірі негізінен тарихымен айналысты, бірақ ол Англияны дүр сілкіндіретін саяси реформалар қозғалысына ықыласпен қарады. Баттың "радикалдары" (чартизмнің алға басушылары), сондай-ақ көптеген басқа қалалар мен қалалар оны парламентке өтуге шақырып, қысым жасады. Нейпиердің достары оны реформаларды күшпен жүзеге асыру үшін ұлттық гвардияның әскери басшысы болуға шақырды. Әрине, "Ватерлоолық" үшін ол денсаулығы нашар және сегіз баласы бар екенін айтып, бұл күмәнді құрметтен бас тартты. 1830 жылы ол полковник болып, 1841 жылы генерал-майор шеніне жетіп, Гернсинің лейтенант-губернаторы болып тағайындалды. Гернсиде ол әскер мен тұрғындар арасындағы қатынастарды бақылаумен айналысты. Ол аралдың үкіметінде толық реформа схемасын жасау бойынша ұсыныстармен жұмыс істеп, көптеген адамдарды наразылыққа ұшыратты, оның өкілеттігі аяқталды. Осы уақытта Нейпиер Джон Гурвудпен қақтығысқа түсті, ол Нейпиер сияқты Наполеон соғыстарымен байланысты ардагер, тарихшы және Баттың командирі болды. Көпшілік алдында Нейпиер Сьюдад Родриго қоршауындағы Гурвудтың батылдығына күмән келтірді. Гурвуд, Нейпиер сияқты, шайқаста алған жарақаттарынан қатты қиналды, депрессияға ұшырады, нәтижесінде 1845 жылы Рождество күні өз-өзіне қол жұмсады. Гернсиде болған кезде оның ағасы Чарльз Синдді жаулап алды, ал сол жаулап алу саясатына жасалған шабуылдар Уильям Нейперді әдебиет саласына қайта оралтты. 1845 жылы ол "Скинді жаулап алу" еңбегін, ал 1851 жылы "Скинді әкімшілік ету тарихы" еңбегін жариялады, бұл стиль және күш жағынан ұлы тарихқа тең келді, бірақ мәңгілік танылу үшін емес, сенсациялық мақсатта жазылған. 1847 жылы ол губернаторлық қызметінен кетті, ал 1848 жылы К.К.Б. орденімен марапатталып, Клэпхэм Парктегі Скинди үйіне қоныстанды. 1848 жылы оған 27-ші (Иннискиллинг) жаяу полкінің полковнигі лауазымы берілді, ол 1853 жылға дейін сақталды, содан кейін ол ағасы Чарльздың орнына 22-ші (Чешир) жаяу полкінің полковнигі болды. 1851 жылы генерал-лейтенант болып тағайындалды. Оның уақыты ағасын қорғаумен, оның тарихының көптеген басылымдарын қайта қараумен және әскери немесе әдеби тақырыптар бойынша "Таймс" газетіне хаттар жазумен толық айналысты. Оның энергиясы одан да таңғаларлық, өйткені ол Казал-Новада алған жарақатынан ешқашан толыққанды жазылған жоқ, айлар бойы арқасында жатып, ауруын басуға тырысты. Уильямның отбасылық өмірі жалғыз ұлының емделмейтін ауруымен көлеңкеленді, ал 1853 жылы ағасы Чарльз қайтыс болғанда, оның айналасындағы әлем қараңғы болып көрінді. Ол 1857 жылы жарық көрген, көп жағынан оның ең ерекше кітабы болып табылатын ағасына арналған өмірді жазуға өзіндік берілді. 1853 жылдың соңында оның кіші ағасы, капитан Генри Нейпиер RN., қайтыс болды, ал 1855 жылы оның ағасы сэр Джордж қайтыс болды. Оның еңбегімен шабыттандырылған ол 1860 жылға дейін өмір сүрді, содан кейін ауру, шаршау және денсаулығының нашарлауынан қайтыс болды және Вест-Норвудқа жерленді. Ол қайтыс болғаннан төрт ай бұрын толық генерал шеніне көтерілді. Сент-Пол соборында оған ескерткіш орнатылған.

The years he had spent in France he had occupied in improving his general education, for, incredible as it seems, the author of the History of the War in the Peninsula could not spell or write respectable English till that time. But his career was to be great in literature, not in art. This skill appeared in an able review of Jomini's works (Edinburgh Review) in 1821, and in 1823 Henry Bickersteth suggested that he write a history of the Peninsular War. For some time Napier did not take kindly to the suggestion, but at last decided to become an author in order to defend the memory of Sir John Moore, and to prevent the glory of his old chief being overshadowed by that of Wellington. The Duke of Wellington himself gave him much assistance, and handed over the whole of Joseph Bonaparte's correspondence that was captured at the battle of Vittoria; this was all in cipher, but Mrs Napier, with great patience, discovered the key. Marshal Soult took an active interest in the work arranging for a French translation of Mathieu Dumas. The first volume of his History appeared in 1828. The publisher John Murray was disappointed by the sales of the first volume so Napier published the remainder himself. But it was at once seen that the great deeds of the Peninsular War were about to be fittingly commemorated. The excitement which followed the appearance of each volume was proof of innumerable pamphlets issued by those who believed themselves to be victims, by dint of personal altercations with many distinguished officers. The success of the book proved still further an absence of competition amidst bitter controversy. The histories of Southey and Lord Londonderry fell still born, and Sir George Murray, Wellington's quartermaster general, who had been determined to produce an historical work, gave up the attempt in despair. Napier's success was due to a combination of factors. When in 1840 the last volume of the History was published, his fame not only in England but in France and Germany was well established. His life during these years had been chiefly absorbed in his History, but he warmly sympathized with the movement for political reform which was agitating England. 'The Radicals' of Bath, (forerunners of Chartism), among many other cities and towns pressed him to enter parliament. Napier's friends actually invited to become the military chief of a national guard to obtain reforms by force of arms. Naturally enough for a 'Waterloo man' he refused this dubious honour on the ground that he was in bad health and had a family of eight children. In 1830 he had been promoted Colonel, and by 1841 he attained the rank of Major General and was appointed Lieutenant Governor of Guernsey. On Guernsey was engaged in controlling relations between soldiers and the inhabitants. He was working on proposals for a complete scheme of reform in the government of the island, upsetting many people in the process, when his tenure came to an end. During this time, Napier had a fateful falling out with John Gurwood, who – like Napier – was closely associated with the Napoleonic Wars as a veteran, historian and Commander of the Bath. In a very public row, Napier questioned Gurwood's bravery during the Siege of Ciudad Rodrigo. Gurwood, like Napier, suffered serious discomfiture from wounds received in battle, which was compounded by a deep depression, culminating with Gurwood committing suicide on Christmas Day 1845, by cutting his own throat. While he was at Guernsey his brother Charles had conquered Sindh, and the attacks made on the policy of that conquest brought William Napier again into the field of literature. In 1845 he published his The Conquest of Scinde, and in 1851 the corresponding History of the Administration of Scinde, which in style and vigour rivalled the great History, written for sensational purposes, not to maintain an enduring popularity. In 1847 he resigned his governorship, and in 1848 was made a K. C. B., and settled at Scinde House, Clapham Park. In 1848 he was given the colonelcy of the 27th (Inniskilling) Regiment of Foot which he held until 1853, when he transferred to succeed his brother Charles as colonel of the 22nd (Cheshire) Regiment of Foot. In 1851 he was promoted Lieutenant General. His time was fully occupied in defending his brother, in revising the numerous editions of his History which were being called for, and in writing letters to The Times on every conceivable subject, whether military or literary. His energy is the more astonishing when it is remembered that he never recovered from the effects of the wound received at Cazal Nova, that he often lay about on his back for months to assuage. William's domestic life was overshadowed by an incurable illness of his only son, and when his brother Charles died in 1853 the world seemed to darken around him. He devoted himself to writing a life for his brother, which appeared in 1857, and which is in many respects his most characteristic book. At the end of 1853 his younger brother, Captain Henry Napier RN., died and, in 1855, his brother Sir George. Inspired by his work, he lived on till the year 1860, when, broken by trouble, fatigue and ill health, he died at Clapham, and was buried at West Norwood. Four months earlier he had been promoted to the full rank of general. There is a memorial to him in St Paul's Cathedral.