Кіріспе

Канадалық философ (1967 жылы туған)

Дэвид Штибель (1967 жылдың 2 ақпанында туған) – жануарлар этикасы саласындағы маманы канадалық философ.

Білім және мансап

Штибель Онтарионың Торонто қаласында дүниеге келген. Ол 1991 жылы философиядан бакалавр, 1994 жылы магистр, ал 2000 жылы «Этикадағы эмпатия және рационалдылық» тақырыбында докторлық диссертациясын Торонто университетінен қорғады. Ол Queen's University-дегі Консультативтік зерттеу комитетінің докторантурадан кейінгі ғылыми-зерттеу грантын (2001-2002), Оксфорд жануарлар этикасы орталығындағы стипендияны (2007-2011) және Вена университетіндегі ғылыми-зерттеу стипендиясын (2011 жылдан бері) иеленді. Штибель 1988 жылдан бері веган.

Зерттеу

Штибель жануарлар құқықтарының жаңа теориясын жасады, оны "ең жақсы күтім" деп атайды, бұл теориясы "Жануарлардың құқықтары" атты мақаласында баяндалған. Штибель интуицияға, дәстүрге немесе ортақ санаға, сондай-ақ жанашырлыққа, Иммануил Канттың теориясына, Джон Ролздың теориясына және Алан Гевирттің теориясына негізделген құқықтардың дәстүрлі теорияларын сынап, адамдар мен жануарлар үшін жаңа құқықтар теориясын ұсынады. Штибель өзінің теориясын, ішінара, сезімтал тіршілік иелерінің өзі мақсат екендігі туралы идеяға негіздейді, бұл сезімтал тіршілік иелері үшін кейбір нәрселердің жақсы немесе жаман екенін растайтын эмоционалдық тану теориясы. Бұл – барлық сезімтал тіршілік иелері заң жүзінде тұлға ретінде танылуы керек деген пікірді қорғайтын, пайдалы емес немесе "жеке тұлғаларды құрметтеуге" бағытталған теория. Ол утилитаризмді және дәстүрлі феминистік күтім этикасын сынап бағалайды. Сонымен қатар, ол жануарлардың әл-ауқатын қорғаудың дәстүрлі көзқарасына да қарсы шығады, ол жануарларды пайдалануды қолдайды, егер "қажетсіз" азаптан сақтану үшін шаралар қолданылса, олардың өлшемдері әртүрлі болады. Штибельдің сөзіне қарағанда, біз ешқашан ақыл-есі кем болған немесе басқа да адамдарға бірдей қарауды олардың әл-ауқатына сай деп есептемейміз. Ол жануарларға қатысты қолданылатын әдеттегі қарым-қатынасты сипаттау үшін "жануарлардың нашарлығы" терминін енгізді. Оның пікірінше, жануарлардың нағыз әл-ауқаты жануарларға жақсылық тілеумен ғана байланысты (ешқашан қасақана зиян келтірмей). Ол жануарлардың толыққанды жүзеге асырылған маңызды құқықтары барлық сезімтал тіршілік иелеріне лайықты құрметпен сәйкес келеді деп санайды. Штибель Сингердің жануарларды азат ету философиясы жануарларды жалпы азат ету туралы емес деп есептейді; ол Сингерді олардың нашар танымдық қабілеттеріне байланысты жануарларды вивисекциялауды қорғағаны үшін түршілдікке айыптайды. Осылайша, Сингер адам емес жануарларға зиян келтіруді түрлік ерекшеліктерге негіздейді, бұл зорлық-зомбылықты ақтамайды. Ол сондай-ақ Гэри Л. Франсионе мен Джоан Дюнайердің жоюшылық көзқарастарын сынап бағалайды, олар жануарлар құқықтарын қолдаушылар әл-ауқатты жақсартуға ұмтылмауы керек деп санайды. Азапты азайту заңдарын қорғау және әл-ауқатты жақтаудың логикалық проблемаларын талқылау Штибельдің "Жануарлар құқықтары туралы заң: фундаментализмге қарсы прагматизм" мақаласында келтірілген.

Таңдалған жарияланымдар

"Жануарлардың құқықтары туралы заң: фундаментализм мен прагматизм". Жануарларды зерттеу журналы 5 (1) (2007): 1–37. https://web.archive.org/web/20090205001448/http://www.criticalanimalstudies.org/JCAS/JournalArticlesdownload/Issue6/sztybel.pdf
"Жануарлар тұлғаларының құқықтары". Жануарларды азат ету философиясы және саясаты журналы 4 (1) (2006 жылғы көктем): 1–37. https://web.archive.org/web/20090106123436/http://www.criticalanimalstudies.org/JCAS/JournalArticlesdownload/Issue5/sztybel.pdf
"Жануарларға қатысты қатыгездікті Холокостпен салыстыруға бола ма?". Этика және қоршаған орта 11 (2006 жылғы көктем): 97–132.
"Жануарлармен тәжірибе жүргізуді қолдайтындар үшін өсиет". Қолданбалы философия журналы 23 (2006 жылғы мамыр): 174–189.
"Жануарлардың құқықтары: автономия және артықшылық". Ауыл шаруашылығы және экологиялық этика журналы 14 (3) (2001): 259–73.
"Хуманизмді қастерлеу: "Міндетті" антропоцентризм". Ауыл шаруашылығы және экологиялық этика журналы 13 (3/4) (2000): 181–203.
"Марксизм және жануарлар құқығы". Этика және қоршаған орта 2 (1997 жылғы күз): 169–85.
Жануарлардың құқықтары мен әл-ауқаты энциклопедиясының үш мақаласы, 130–32-беттер. Марк Бекофф редакциялаған. Вестпорт, Коннектикут: Greenwood Publishing Group, 1998: "Рене Декарт", "Жануарлардың құқықтарын жануарлардың әл-ауқатын қамтамасыз етуден ажырату" және "Джайнизм".
"Мен қалай вегетариан болдым" Майкл Лэнфилдтің "Өмірдің өзара байланысы: Біз өзара байланыстымыз" кітабында. 96-бет. Біз өзара байланыстымыз фильмдері, 2015 жыл.