Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Бразилиялық/Италиялық шабуылдық ұшақ
Brazilian/Italian ground attack aircraft
AMX International AMX – Бразилия және Италия бірлесіп жасаған шабуылдық ұшақ. Италия әуе күштері бұл ұшақты A 11 Ghibli, ал Бразилия әуе күштері A 1 деп белгілейді. Итальяндық атауы "Ghibli" Ливия шөлінің ыстық, құрғақ желінен алынған. 1970 жылдардың басында итальяндық Aermacchi компаниясы болашақ жеңіл шабуылдық ұшақтың жобалау зерттеуін жүргізді, ол MB 340 деп аталды. 1977 жылдың басында Италия әуе күштері 187 жаңа шабуылдық ұшаққа қажеттілік білдірді, олар жақыннан қолдау көрсету рөлінде қолданылатын Aeritalia G.91 ұшақтарын алмастыруға тиіс болды. 1980 жылы Бразилия үкіметі Aermacchi MB 326 ұшағының орнын алмастыру мақсатында бағдарламаға қатысуға ниетті екенін жариялады. 1981 жылы Италия мен Бразилия арасындағы осы типті бірлесіп әзірлеу туралы меморандум нәтижесінде AMX International, итальяндық-бразилиялық бірлескен кәсіпорны құрылды, ол ұшақты әзірлеу, өндіру және сату үшін шартталды.
The AMX International AMX is a ground attack aircraft jointly developed by Brazil and Italy. The AMX is designated A 11 Ghibli by the Italian Air Force and A 1 by the Brazilian Air Force. The Italian name, "Ghibli", is taken from the hot dry wind of the Libyan desert. During the early 1970s, Italian manufacturer Aermacchi conducted a design study on a prospective light ground attack aircraft, which was given the designation of MB 340. During early 1977, the Italian Air Force issued a requirement for 187 new build strike fighters, which were to replace its existing Aeritalia G.91 in the close air support role. During 1980, the Brazilian government announced that they intended to participate in the program in order to provide a replacement for the Aermacchi MB 326. As a result of a memorandum between Italy and Brazil for the type's joint development in 1981, AMX International, an Italian Brazilian joint venture, was formed to develop, manufacture, and market the aircraft.
Даму
1977 жылдың басында Италия Әскери-әуе күштері 187 жаңадан құрастырылатын шабуылдық ұшақтарға қажеттілік танытты. Бұл ұшақтар қазіргі қолданыстағы Aeritalia G.91 ұшағын жақыннан қолдау және барлау миссияларында, сондай-ақ барлауда қолданылып жүрген Lockheed RF 104G Starfighter ұшағын алмастыруға тиіс болды. 1980 жылы Бразилия үкіметі Aermacchi MB 326 ұшағының орнын алмастыру мақсатында бағдарламаға қатысу ниетін білдірді. 1981 жылдың шілдесінде Италия және Бразилия үкіметтері ұшақтарға қатысты бірлескен талаптарды бекітті, ал Embraer компаниясы өнеркәсіптік серіктестікке қосылуға шақырылды. Дамудың бастапқы кезеңдерінде түрлі қуат жүйелері мен қозғалтқыш конфигурациялары зерттелді; екі қозғалтқышты және бір қозғалтқышты нұсқалар қарастырылды. АҚШ-тан әкелінген қозғалтқыштарды пайдалану ұшақтың экспорттық сатылымына кез келген шектеулерді болдырмау үшін дереу қабылданбады. Осы бастапқы мәселеден басқа, сынақтар ақаусыз және қосымша оқиғаларсыз өтті. Бразилияда құрастырылған алғашқы прототип 1985 жылдың 16 қазанында алғашқы ұшуын жасады. 1988 жылдың 11 мамырында алғашқы сериялық ұшақ алғашқы ұшуын орындады. 1990 жылдың 14 наурызында екі орындық AMX прототипі алғашқы ұшуын жасады.
During early 1977, the Italian Air Force issued a requirement for 187 new build strike fighters, which were to replace its existing Aeritalia G.91 in the close air support and reconnaissance missions, as well as the Lockheed RF 104G Starfighter also being used in the reconnaissance role. During 1980, the Brazilian government announced that they intended to participate in the program in order to provide a replacement for the Aermacchi MB 326. In July 1981, the Italian and Brazilian governments agreed on joint requirements for the aircraft, and Embraer was invited to join the industrial partnership. In the early stages of development, various different powerplants and engine configurations were studied to power the type; both twin engine and single engine approaches were considered. The use of US sourced engines had been promptly discounted to avoid any potential restrictions on export sales of the overall aircraft. Aside from this early loss, testing progressed smoothly and without further incident. The first Brazilian assembled prototype made its first flight on 16 October 1985. On 11 May 1988, the first production aircraft performed its first flight. On 14 March 1990, the prototype two seat AMX made its first flight.
Дизайн
AMX – дәстүрлі қанатты моноплан. Ол негізінен алюминийден құралған және дәстүрлі құрылыс әдістерімен жасалған, бірақ құйрық қанаты мен рульдері сияқты элементтерде көміртекті талшықтан жасалған композиттік материалдар қолданылған. Жұмыс істеуге қолайлы болуы және техникалық қызмет көрсетуді жеңілдету үшін барлық авиациялық электроника пилот кабинасының астындағы бөлімдерге тікелей орнатылған, осылайша оларды қолдау платформаларын қолданбай, жерден жұмыс істеуге болады. Қанат алдыңғы жиекке орнатылған ламелдермен және артқы жиекке орнатылған жапқыштармен жабдықталған, сондай-ақ жапқыштардың алдында қанат үстінде спойлерлер орналасқан. Спойлерлер тежегіш ретінде жұмыс істей алады және көтеру күшін азайтады, бұл ұшу және қону көрсеткіштерін, сондай-ақ ұшу кезінде маневрлеуді жақсартады. Spey қозғалтқышы дөңгелек кіреберіс құрылымын пайдалануға да мүмкіндік берді. Қозғалтқышқа қол жеткізу үшін артқы фюзеляж бөлінеді. Бразилия мен Италиядағы жеке консорциумдар AMX үшін Spey қозғалтқышын өндірді. Ұшу жүйесі GE Avionics ұшуды басқару компьютерін пайдаланады. Ұшақты қорғау үшін кең ауқымды электрондық қарсы шаралар (ECM) жүйесі орнатылған, оның ішінде құйрық қанатында пассивті қабылдағыш антенна және әдетте ұшақтың ішкі ілгіштерінің біріне орнатылған белсенді кедергі жасайтын құрылғы бар.
The AMX is a conventional shoulder winged monoplane. It is composed primarily of aluminium and manufactured using traditional construction methods, however elements such as the tail fin and elevators use carbon fibre composite materials. For accessibility and ease of maintenance, all avionics are installed directly in bays beneath the cockpit in a manner in which they can be worked upon at ground level without the use of support platforms. The wing is fitted with both leading edge slats and trailing edge flaps and overwing spoilers ahead of the flaps. The spoilers can function as airbrakes and to negate lift; improving take off and landing performance as well as manoeuvrability during flight. The Spey engine also enabled for the use of a simplified round lipped inlet design. The rear fuselage is detachable in order to gain access to the engine. Separate consortia in both Brazil and Italy manufactured the Spey for the AMX. The flight system employs a GE Avionics flight control computer. Extensive electronic countermeasure (ECM) are fitted to protect the aircraft, include passive receiver antenna on the tailfin and an active jammer pod that is typically mounted on one of the aircraft's hardpoints.
Пайдалану тарихы
Италия әуе күштерінің алғашқы операциялық эскадрильясы, 51° Стормоның 103° группосы 1989 жылдың қарашасында құрылды, ал сол жылы алғашқы итальяндық бөлімше де құрылды. Италия мен Бразилияның AMX флоттары 1992 жылдың ақпанында, итальяндық AMX-тің қозғалтқышының істен шығуынан кейін, жерге тиелді. Қозғалтқыштардың жөнделуінен кейін сол жылдың мамыр айында операциялар қайта басталды. 1995 жылы Италия 103° Gruppo-дан алты AMX ұшағын Босниядағы операцияларға жөнелтті, бұл операция Deny Flight операциясының бөлігі болды, содан кейін Босниядағы IFOR бейбітшілік күштерін қолдау мақсатында ұқсас орналастыру жасалды. 1996 жылдың қаңтар және наурыз айлары аралығында қозғалтқыштың істен шығуына байланысты бұл операция уақытша тоқтатылды. 1999 жылы Италияның AMX ұшақтары Косово соғысында қолданылды. Басқарылмаған немесе дәстүрлі лазерлік басқарылатын бомбаларды пайдаланудың орнына, итальяндық әуе күштері Opher израильдік басқару жиынтықтарымен жабдықталған ондаған Mk 82 бомбаларын қолданды, бұл "ақылсыз" бомбаларды инфрақызыл басқарылатын бомбаға айналдырды. 1990 жылдардың соңында AMX International компаниясы қозғалтқышты күрделі жөндеуді қарастырды; Eurojet EJ200-дің күйдіргішсіз нұсқасы ұсынылды, ол қолданыстағы қозғалтқыштан әлдеқайда қуатты болды. 2005 жылы Италияның әуе күштері 55 AMX ұшағы үшін жаңарту бағдарламасын (ACOL – Операциялық және логистикалық қабілеттілікті жаңарту) іске қосты, жаңа лазерлік INS, жаңа кабина дисплейлері қосылды және ұшаққа бірлескен тікелей шабуыл оқ-дәрілерімен басқарылатын бомбаларды тастау мүмкіндігі берілді. 2007 жылдың тамызында Embraer 53 бразилиялық әуе күштерінің AMX A 1 ұшақтарын жаңғырту және модернизациялау бағдарламасын бастады, ол авиациялық жүйелерге және жаңа қару-жарақтарға бағытталды. Бағдарлама флоттың қызмет ету мерзімін 2027 жылдан асырады деп күтілуде. 2009 жылдың қарашасынан бастап төрт итальяндық AMX Ауғанстандағы операцияларға шетелге жөнелтілді, олар барлау рөлінде итальяндық Tornado IDS ұшақтарын алмастырды. Ұшақтың цифрлық электрооптикалық және инфрақызыл сенсорлық ақпаратты жердегі әскерлермен нақты уақытта бөлісу қабілеті ерекше атап өтуге лайық, бұл құнды барлау ақпаратын қамтамасыз етеді және қауіпті азайтуға көмектеседі. 2010 жылдың соңына дейін Ауғанстанда 700-ден астам жауынгерлік миссия орындалды. 2014 жылдың 28 мамырында AMX Ауғанстандағы соңғы жауынгерлік рейсін жасады, ал 2014 жылдың 20 маусымында қалған AMX ұшақтары Ауғанстаннан шығарылды. 2011 жылы Ливиядағы әскери араласу кезінде итальяндық AMX ұшақтары қолданылды. Италияның әскери ұшақтары ұшқан рейстер кезінде 710 басқарылатын бомба мен зымырандарды қолданды: Италия әуе күштерінің Tornados және AMX истребитель-бомбардировщиктері 550 бомба мен зымыранды, ал теңіз күштерінің AV 8B 160 басқарылатын бомбаны қолданды. Бұл қақтығыста AMX ұшақтары Paveway және JDAM басқарылатын бомбаларымен жұптастырылған Litening нысана көрсеткішін алғаш рет қолданды. 2016 жылдың басында Ливияның тұрақсыздығының күшеюіне байланысты Италия Сицилиядағы Трапани қаласындағы Басси әуе базасында қосымша ұшақтарды, оның ішінде төрт AMX истребителін орналастыруды жөн көрді. 2012 жылдың наурызында Филиппиндер Италиямен қолданылған AMX ұшақтарын сатып алу мүмкіндігі туралы келіссөздер жүргізгенін хабарлады. Алайда, 2014 жылдың 28 наурызында Филиппиннің Ұлттық қорғаныс министрлігі 18,9 миллиард песо (421,12 миллион АҚШ доллары) құнға 12 FA 50 жеңіл шабуыл ұшағына келісімшартқа қол қойды.
The first operational squadron of the Italian air force, the 103° Gruppo of 51° Stormo formed in November 1989, with the first Italian unit also forming in 1989. Both the Italian and Brazilian AMX fleets were grounded in February 1992, following the crash of an Italian AMX due to engine failure. Operations were allowed to restart in May that year, following modification of the engines. Italy assigned six AMXs from 103° Gruppo to operations over Bosnia in 1995 as part of Operation Deny Flight, which was followed by a similar deployment in support of the IFOR peacekeepers in Bosnia. This deployment was interrupted by another grounding, again due to engine failure, between January and March 1996. Italian AMX aircraft were used in 1999 in the Kosovo war. Instead of using unguided or more traditional laser guided bombs, the Italian Air Force used dozens of Mk 82 bombs fitted with Opher Israeli guidance kits, effectively converting the "dumb" bombs into an infrared guided bomb. In the late 1990s, AMX International was considering a major engine refit; a non afterburning variant of the Eurojet EJ200 was proposed, with considerably more thrust than the existing powerplant. In 2005, the Italian Air Force launched an upgrade programme (ACOL Aggionamento Capacità Operative e Logistiche – Operational and Logistical Capability Upgrade) for 55 of its AMXs, adding a new laser INS, new cockpit displays and allowing the aircraft to drop Joint Direct Attack Munition guided bombs. In August 2007, Embraer began a major midlife upgrade programme and modernisation of 53 Brazilian Air Force AMX A 1s, focusing on avionics systems and new armament additions; the programme is estimated to have extended the lifespan of the fleet beyond 2027. Starting in November 2009, four Italian AMXs were deployed overseas for operations in Afghanistan, replacing the same number of Italian Tornado IDS in the reconnaissance role. Of particular note is the aircraft's ability to share digital electro optical and infrared sensor information with ground troops in real time, providing valuable reconnaissance information and helping to minimise threat exposure. By the end of 2010 over 700 combat missions had been flown in the Afghan theatre. On 28 May 2014, the AMX performed its last combat sortie in the Afghan theatre, and on 20 June 2014, all remaining AMXs were withdrawn from Afghanistan. In 2011, Italian AMX aircraft were employed during the 2011 military intervention in Libya. Italian military aircraft deployed 710 guided bombs and missiles during sorties: Italian Air Force Tornados and AMX fighter bombers deployed 550 bombs and missiles, while Navy AV 8Bs deployed 160 guided bombs. The conflict saw the first use by AMX aircraft of Litening targeting pods paired with Paveway and JDAM guided bombs. In early 2016, due to the declining stability of Libya, Italy opted to station additional aircraft, including four AMX fighters, at Bassi Airbase, Trapani, Sicily. In March 2012, the Philippines were reportedly holding negotiations with Italy for the possible procurement of used AMX aircraft; however, on 28 March 2014, the Philippines' Department of National Defense signed a contract for 12 FA 50 light attack aircraft worth P18.9 billion (US$421.12 million).
Оқиғалар
Бразилиялық A1M 2019 жылдың сәуірінде жоғалып кетті.