Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Сұрау салу техникасы
Interrogation technique
"Мақтан мен өзімшілдікті төмендету" – АҚШ армиясы тұтқындарды сұрау кезінде қолданылатын, ынтымақтастыққа итермелеу мақсатындағы әдістердің атауы. Бұл әдетте "адамның жеке құндылығына шабуыл жасау" және "өзінің мақтанышын қайтаруға тырысқанда, көз өздігінен маңызды ақпаратты беруге бейім" болады. Ресми құжаттарда мұндай әдістердің "жау тұтқынына [ЕЭҚ] қатысты қолданылатын шектеулерден аспауы керек" делінген.
Pride and ego down is a US Army term for techniques used by captors in interrogating prisoners to encourage cooperation, usually consisting of "attacking the source's sense of personal worth" and in an "attempt to redeem his pride, the source will usually involuntarily provide pertinent information in attempting to vindicate himself." Official documents state that such techniques should not go "beyond the limits that would apply to an EPW [enemy prisoner of war]."
FM 2-22.3 бойынша АҚШ армиясының анықтамасы
8 45. (Сұрақ) Эмоционалды мақтаныш пен эгоны басу әдісі көздің эгосына немесе өзіне деген қабылдауына шабуыл жасауға негізделген. Көз өзінің эгосын қорғау үшін, өз әрекеттерін ақтауға немесе себептеме беруге тырысады, осы арқылы ақпаратты ашады. Бұл ақпарат жинау талаптарына жауап беру үшін құнды болуы мүмкін, немесе [адам ақыл-ойы] HUMINT жинаушысына басқа тәсілдердің тиімділігі туралы түсінік бере алады. Бұл тәсіл әлсіздік танытқан немесе өзін кемсіз сезінген көздерге тиімді. Көз туралы нақты немесе ойдан шығарылған кемшілік, ұйымына адалдығы, немесе кез келген басқа да ерекшелік осы техниканың негізін құруы мүмкін. 8 46. HUMINT жинаушы көзді әлсіздік танытуда айыптайды немесе оның белгілі бір нәрсені істей алмайтынын білдіреді. Мұндай көздер ақталған сылтаулар мен себептемелерге бейім, көбінесе кінәны басқаларға аударады. Осы техниканың мысалы – жинауды «Неліктен жақын жердегі өзен арқылы қашып құтыла алсаң, соншалықты оңай берілдің?» деген сұрақпен бастау. Егер көз өзін ақтау үшін берілуін түсіндіруге тырысса, онда ол қосымша сұрақтарға негіз болатын немесе маңызды ақпаратты ашуы мүмкін. Мысалы, «Арық миналанғандықтан ешкім одан өте алмайды» деп жауап беруі мүмкін. 8 47. Мақсат – HUMINT жинаушы көздің мақтанышын оның адалдығына, интеллектына, қабілеттеріне, басшылық қасиеттеріне, сыртқы түріне немесе кез келген басқа да әлсіздігіне шабуыл жасап пайдалану. Бұл көзді әдетте қорғануға итермелейді, және ол HUMINT жинаушыны өзінің қателігіне көндіруге тырысады. Өзінің мақтанышын қайта жаңғырту және әрекеттерін түсіндіру үшін көз тиісті ақпаратты ұсынуы мүмкін. Эмоционалды мақтаныш пен эгоны басу әдісінің ықтимал нысаналары – көздің:
8 45. (Interrogation) The emotional pride and ego down approach is based on attacking the source's ego or self image. The source, in defending his ego, reveals information to justify or rationalize his actions. This information may be valuable in answering collection requirements or may give the [human intelligence] HUMINT collector insight into the viability of other approaches. This approach is effective with sources who have displayed weakness or feelings of inferiority. A real or imaginary deficiency voiced about the source, loyalty to his organization, or any other feature can provide a basis for this technique. 8 46. The HUMINT collector accuses the source of weakness or implies he is unable to do a certain thing. This type of source is also prone to excuses and rationalizations, often shifting the blame to others. An example of this technique is opening the collection effort with the question, "Why did you surrender so easily when you could have escaped by crossing the nearby ford in the river?" The source is likely to provide a basis for further questions or to reveal significant information if he attempts to explain his surrender in order to vindicate himself. He may give an answer such as, "No one could cross the ford because it is mined." 8 47. The objective is for the HUMINT collector to use the source's sense of pride by attacking his loyalty, intelligence, abilities, leadership qualities, slovenly appearance, or any other perceived weakness. This will usually goad the source into becoming defensive, and he will try to convince the HUMINT collector he is wrong. In his attempt to redeem his pride and explain his actions, the source may provide pertinent information. Possible targets for the emotional pride and ego down approach are the source's—
Адалдығы. Техникалық біліктілігі. Басшылық қабілеттері. Әскерлік сапалары. Сыртқы түрі. 8 48. Бұл тәсілмен байланысты тәуекел бар. Егер эмоционалды мақтаныш пен эгоны басу әдісі сәтсіз аяқталса, HUMINT жинаушы үшін сенімділігін жоғалтпай, басқа тәсілге көшу қиын болады. Сонымен қатар, тұтқынды қорлауға және қадір-қасиетін төмендетуге бару қаупі бар, яғни мақтаныш пен эго әдісі шектен шығып кетуі мүмкін. Басшылар өздерінің бағыныстыларының тәжірибе деңгейін ескеріп, тергеушінің тергеу жоспарын бекіту алдында, тәсілді қалай қолдануға ниеттенгенін нақты анықтауы керек.
Loyalty. Technical competence. Leadership abilities. Soldierly qualities. Appearance. 8 48. There is a risk associated with this approach. If the emotional pride and ego down approach fails, it is difficult for the HUMINT collector to recover and move to another approach without losing his credibility. Also, there is potential for application of the pride and ego approach to cross the line into humiliating and degrading treatment of the detainee. Supervisors should consider the experience level of their subordinates and determine specifically how the interrogator intends to apply the approach technique before approving the interrogation plan.