Уильям Хатчисон Мюррей: Шотландиялық альпинист және жазушының өмірі

Кіріспе

Шотланд альпинисі және жазушысы Уильям Хатчисон Мюррей (18 наурыз 1913 – 19 наурыз 1996) – шотланд альпинисі және жазушысы, Екінші дүниежүзілік соғысқа дейін және одан кейін Клайдсайд аймағынан шыққан белсенді таушылардың бірі болған.

Өмір

Мюррей Ливерпульде Уильям Хатчисон Мюррейдің (1878–1915) ұлы болып дүниеге келді. Ол Ливерпуль мен Солтүстік Уэльстің кен инспекторы, Галлиполиде Корольдік теңіз жауынгерлері саппері ретінде қызмет етіп жатқанда қаза тапты. Кейіннен ол Гласгоудағы Солтүстік Келвинсайдтың Хантли Террасасында өсті. Оның әкесінің ата-аналары Уильям Хатчисон Мюррей (1850 ж. т., жүн өндіруші, 1878 жылы Глазго банкінің құлауында салған барлық ақшасын жоғалтқаннан кейін Глазгодағы Андерсон колледжінде беделді музыка мұғалімі болды, кейін Глазго білім беру кеңесінің музыка инспекторы және Глазго хор қоғамының дирижері болды) және Маргарет Хескет (туған есімі Дженкинс) Шығыс Ренфрюширдің Гиффнок қаласында тұрды. Мюррей өзінің ең маңызды альпинистік қадамдарын Екінші дүниежүзілік соғысқа дейін жасады. Ол бірнеше рет өзінен сәл үлкен Дж. Беллмен бірге тауға шықты. Екінші дүниежүзілік соғыс басталғанда, ол Аргилл және Сатерленд таулы полкіне қосылды және Таяу Шығысқа және Солтүстік Африкаға жіберілді. 1942 жылдың маусым айында Батыс Шөлдегі науқан кезінде Мерса Матрухтың оңтүстігінде, Ель-Аламейнге шегіну кезінде ол 15-ші танк дивизиясының танк командирімен тұтқындалды, ол автоматтары бар еді. "Маунтин" журналының (1979) 67-нөмірінде тұтқындалғаннан кейінгі сәттер былай сипатталған: "Менің таңғалуым, ол [неміс танк командирі] әзіл-қалжың күлімсіреп, ағылшын тілінде: "Сенің суық сезінгеніңді байқамаймын ба?" - деді. Мен оған "тау шаңырағындай суық" деп жауап бердім. Ол маған қарады, көзі жарқылдады. "Тауға шығасың ба?" - деді ол. Ол альпинист еді. Екеуміз де сергіп қалдық. Ол қаруын жинап алды. Бірнеше сөзден кейін – Альпі, Шотландия, тас және мұз туралы – ол маған жеткілікті жақсылық жасады. Содан кейін ол үш жыл Италиядағы (Чиети), Германиядағы (Мусберг, Брансвик) және Чехословакиядағы (Мариш Трубо Офлаг VIII F) әскери тұтқын лагерьлерінде өткізді. Түрмеде Мюррей "Шотландиядағы тау шаруашылығы" атты кітап жазды. Жұмыстың алғашқы нұсқасы оған қол жетімді жалғыз қағазға – жалпы жуындырғыш қағазға жазылды. Қолжазба Гестапомен табылған және жойылған. 1966 жылы ол О. Б. Е. орденімен марапатталды. Оның "Көрінбейтін нәрселердің дәлелі" атты автобиографиясын оның әйелі Анна аяқтады, ол өзінің кейбір өлеңдерін де қосты. Тақырыптың өзі "Шотландиядағы тау шаруашылығы" кітабының соңғы тарауларының бірі болды, онда Мюррей Жаңа Өсиеттің KJV аудармасынан келтірілген өлеңді келтірді, онда "сенім – көрінбейтін нәрселердің дәлелі" делінген (Еврейлерге арналған хат, 11-тарау, 1-аят). Ол Банф тау кітап фестивалінің бас жүлдесін жеңіп алды (2002).

Murray was born in Liverpool, the son of William Hutchison Murray (1878–1915), of Cairndhu, Queens Drive, Mossley Hill, H. M. Inspector of Mines for Liverpool and North Wales, who was killed at Gallipoli whilst serving as a sapper with the Royal Marines, and his wife Helen (née Robertson). He was subsequently raised at Huntly Terrace, North Kelvinside, Glasgow. His paternal grandparents, William Hutchison Murray (b. 1850; a wool manufacturer who, on losing all the money he had invested in the 1878 collapse of the City of Glasgow Bank, became a respected music teacher at Anderson College, Glasgow, later becoming Music Inspector for the Glasgow Board of Education, and conductor of the Glasgow Choral Society) and Margaret Hesketh (née Jenkins), lived at Giffnock, East Renfrewshire. Murray did much of his most influential climbing in the period just before World War II. He climbed on many occasions with the slightly older J. H. B. Bell. At the outbreak of World War II, he joined the Argyll and Sutherland Highlanders and was posted to the Middle East and North Africa. He was captured south of Mersa Matruh during the Western Desert Campaign in a retreat to El Alamein in June 1942 by a tank commander from the 15th Panzer Division who was armed with a machine pistol. A passage in Mountain magazine (#67, 1979) describes the moments after his capture:
To my astonishment, he [the German tank commander] forced a wry smile and asked in English, 'Aren't you feeling the cold?' I replied 'cold as a mountain top'. He looked at me, and his eyes brightened. 'Do you mean – you climb mountains?' He was a mountaineer. We both relaxed. He stuffed his gun away. After a few quick words – the Alps, Scotland, rock and ice – he could not do enough for me. He then spent three years in prisoner of war camps in Italy (Chieti), Germany (Moosberg, Brunswick) and Czechoslovakia (Marisch Trubeau Oflag VIII F). While imprisoned, Murray wrote a book entitled Mountaineering in Scotland. The first draft of the work was written on the only paper available to him – rough toilet paper. The manuscript was found and destroyed by the Gestapo. He was appointed O. B. E. in 1966. His autobiography, The Evidence of Things Not Seen, was completed on his death by his wife Anne, who also contributed some of her poetry. The title was that of one of final chapters of Mountaineering in Scotland where Murray quoted a passage from the KJV translation of the New Testament which states that "faith is the evidence of things not seen" (Epistle to the Hebrews, chapter 11, verse 1). It won the Grand Prize of the Banff Mountain Book Festival (2002).

Өмірбаян

"The Sunlit Summit: W. H. Murray өмірі" Робин Ллойд Джонс (автор), Роберт Макфарлейн (Алғы сөз авторы) (Sandstone Press Ltd, 2013) және