Қос стандарт – ұқсас жағдайларға әртүрлі талаптар қою. Теңсіздік, топтар арасындағы айырмашылықтар мен әділсіздікке себеп болады. Әртүрлі принциптерді қолдану.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Принциптерді дұрыс емес қолдану, ақшаны жұмсау
Inconsistent application of principles
the money usage
Қос стандарт – бұл қағида бойынша бірдей жағдайларға әртүрлі принциптерді қолдану. Бұл көбінесе бір топқа екінші топқа қарағанда көбірек мүмкіндік берілген жағдайды сипаттау үшін қолданылады. Екі немесе одан көп адам, топ, ұйым, жағдай немесе оқиғаға бірдей қарау керек болса да, оларға әртүрлі қарағанда екі стандарт пайда болады. Екі стандарт "бірдей екі нәрсенің әртүрлі өлшеммен бағаланатынын" білдіреді. Ұқсас жағдайларға әртүрлі принциптерді қолдану, міндетті түрде екі стандартты білдірмейді. Екі стандартты қолдану мен сырттай ғана ұқсас көрінетін жағдайларға қатысты әртүрлі стандарттарды дұрыс қолданудың арасын ажырату үшін бірнеше факторды қарастыру қажет. Біріншісі – бұл жағдайлардың ұқсастығы: олардың арасында қандай ортақ белгілер бар және қандай айырмашылықтар бар? Екіншісі – бұл жағдайларға қандай принциптерді қолдану керектігін анықтайтын философия немесе сенім жүйесі. Сырттай ұқсас жағдайларға әртүрлі стандарттар қолданылуы мүмкін, егер оларды мұқият қарағанда ерекшелендіретін нақты факт немесе шындық болса (мысалы, физикалық шындық немесе моральдық міндеттеме). Алайда, егер ұқсас жағдайларға әртүрлі принциптер бойынша қаралып, оларды ажырататын шындық, факт немесе принцип болмаса, онда екі стандарт қолданылған. Дұрыс анықталған жағдайда, екі стандарт көбінесе екіжүзділік, жақпарушылық немесе әділетсіз мінез-құлықтың бар екенін көрсетеді.
A double standard is the application of different sets of principles for situations that are, in principle, the same. It is often used to describe treatment whereby one group is given more latitude than another. A double standard arises when two or more people, groups, organizations, circumstances, or events are treated differently even though they should be treated the same way. A double standard "implies that two things which are the same are measured by different standards". Applying different principles to similar situations may or may not indicate a double standard. To distinguish between the application of a double standard and a valid application of different standards toward circumstances that only appear to be the same, several factors must be examined. One is the sameness of those circumstances – what are the parallels between those circumstances, and in what ways do they differ? Another is the philosophy or belief system informing which principles should be applied to those circumstances. Different standards can be applied to situations that appear similar based on a qualifying truth or fact that, upon closer examination, renders those situations distinct (a physical reality or moral obligation, for example). However, if similar looking situations have been treated according to different principles and there is no truth, fact or principle that distinguishes those situations, then a double standard has been applied. If correctly identified, a double standard usually indicates the presence of hypocrisy, bias or unjust behaviors.
Себептері мен түсіндірмелері
Екіжақты стандарттар адам санасында көптеген себептермен қалыптасады деп есептеледі, соның ішінде: өзіне сылтау табу, эмоциялардың үкімді бұрмалауы, нанымдарды қолдау үшін фактілерді қиындату (мысалы, растауға бейімділік, танымдық бейімділік, тартымдылыққа бейімділік, көзқарастар немесе дұрыс болуға ұмтылыс). Адамдар басқалардың іс-әрекеттерін оны жасаған адамға қарай бағалауға бейім. 2000 жылы өткізілген зерттеуде доктор Марта Фосчи топтық қабілеттілік сынақтарында екіжақты стандарттардың қолданылуын байқады. Ол статустық ерекшеліктердің, мысалы, жыныс, этникалық және әлеуметтік-экономикалық жағдайдың, төмен мәртебелі деп есептелетін адамдарға қатысты қатаң стандарттарды қолдануға негіз болатынын анықтады. Сондай-ақ, доктор Фосчи әдемілік, мораль және психикалық денсаулық сияқты қоғамдық құндылықтарға байланысты екіжақты стандарттардың қалыптасуын атап өтті. Йель университетінің Менеджмент мектебі мен Колумбия бизнес мектебінің доценттері доктор Тристан Ботелё және доктор Мейбл Абрахам қаржы нарықтарында адамдардың жынысына байланысты басқаларды қалай бағалайтынын зерттеді. Олардың зерттеулері көрсеткендей, орташа деңгейдегі ерлерге орташа деңгейдегі әйелдерге қарағанда күмәннің пайдасы көбірек берілді, ал әйелдер көбінесе адамдардың бағалауларында "жазаланды". Ботелё және Абрахам әйелдер мен ерлердің тәуекелге қатысты көзқарастары ұқсас екенін көрсетті, бұл бұрынғы қалыпты түсінікке қайшы. Жалпы алғанда, олардың зерттеулері гендерлік қатынаста (кем дегенде қаржы нарықтарында) екіжақты стандарттардың бар екенін көрсетті. Олар ұйымдардағы өтініштерді қарау, жұмысқа алу және бағалау процестерінде гендерлік бейімділікті жою үшін бақылау шараларын енгізуге шақырады. Мұндай шараларға өтініш берушілердің жынысын жасыру үшін тек әріптерді ғана қолдану немесе музыканттарды экран артынан сынау, осылайша олардың дағдылары оркестрге қабылдануына әсер ететінін атауға болады. Ботелё мен Абрахамның сөзіне сүйенсек, осындай тәжірибелер қазірдің өзінде көптеген ұйымдарда қолданылуда.
Double standards are believed to develop in people's minds for a multitude of possible reasons, including: finding an excuse for oneself, emotions clouding judgement, twisting facts to support beliefs (such as confirmation biases, cognitive biases, attraction biases, prejudices or the desire to be right). Human beings have a tendency to evaluate people's actions based on who did them. In a study conducted in 2000, Dr. Martha Foschi observed the application of double standards in group competency tests. She concluded that status characteristics, such as gender, ethnicity and socioeconomic class, can provide a basis for the formation of double standards in which stricter standards are applied to people who are perceived to be of lower status. Dr. Foschi also noted the ways in which double standards can form based on other socially valued attributes such as beauty, morality, and mental health. Dr. Tristan Botelho and Dr. Mabel Abraham, Assistant Professors at the Yale School of Management and Columbia Business School, studied the effect that gender has on the way people rank others in financial markets. Their research showed that average quality men were given the benefit of the doubt more than average quality women, who were more often "penalized" in people's judgments. Botelho and Abraham also showed that women and men are similarly risk loving, contrary to popular belief. Altogether, their research showed that double standards (at least in financial markets) do exist around gender. They encourage the adoption of controls to eliminate gender bias in application, hiring, and evaluation processes within organizations. Examples of such controls include using only initials on applications so that applicants' genders are not apparent, or auditioning musicians from behind a screen so that their skills, and not their gender, influence their acceptance or rejection into orchestras. Practices like these are, according to Botelho and Abraham, already being implemented in a number of organizations.
Жынысы
Адамның жыныстық рөлі басқалардың моральдық, әлеуметтік, саяси және құқықтық жауаптарына қалай әсер етеді деген мәселе ұзақ уақыттан бері талқыланып келеді. Кейбіреулер ерлер мен әйелдерге қатысты қабылдаулар мен күтімдегі айырмашылықтар әлеуметтік нормалардың нәтижесі деп санайды, осылайша екі стандарттың бар екенін көрсетеді. Мысалы, бір пікір бойынша, қоғам әйелдер мен ерлердің жыныстық мінез-құлқына қатысты әртүрлі үкімдер шығарады. Зерттеулер көрсеткендей, ерлердің кездейсоқ жыныстық қатынасқа түсуі әйелдерге қарағанда көбірек қабылданады. Уильям Г. Аксинннің сөзіне сәйкес, ерлер мен әйелдер арасындағы екі стандарт келесі мәселелерге қатысты болуы мүмкін: танысу, бірге тұру, бойжеткендік, неке/қайта неке, жыныстық зорлық/шабуыл/құсып-қозғау, отбасылық зорлық-зомбылық және жалғыздық. Кеннеир және авторлар (2023) ұзақ немесе қысқа мерзімді қарым-қатынас жағдайында, сондай-ақ дос таңдауда жыныстық екі стандарттың белгілерін таба алмады. Дегенмен, әйелдердің өзін-өзі қоздыруы жағымды бағаланса, ерлердің өзін-өзі қоздыруы теріс бағаланды. 2017 жылы американдық студенттер арасында жүргізілген зерттеуде салқынқандылыққа қатысты жыныстық екі стандарттың кез келген дәлелі табылмады.
It has long been debated how someone's gender role affects others' moral, social, political and legal responses. Some believe that differences in the way men and women are perceived and treated is a function of social norms, thus indicating a double standard. For example, one claim is that a double standard exists in society's judgment of women's and men's sexual conduct. Research has found that casual sexual activity is regarded as more acceptable for men than for women. According to William G Axinn, double standards between men and women can potentially exist with regards to: dating, cohabitation, virginity, marriage/remarriage, sexual abuse/assault/harassment, domestic violence and singleness. Kennair et al. (2023) found no signs on a sexual double standard in long or short term mating contexts, nor in choosing a friend. They did find however that women's self stimulation was judged positively, and men's self stimulated was judged negatively. A 2017 study of American college students also found no evidence of a gendered double standard around promiscuity.
Заң
Егер екі немесе одан көп топтардың заң алдында тең құқықтары болса, оларға әртүрлі деңгейде заңдық қорғау немесе өкілдік берілсе, екіұстамалық туындауы мүмкін. Мұндай екіұстамалықтар негізсіз деп есептеледі, себебі олар заманауи құқықтық ілімнің жалпы қағидасын бұзады – барлық тараптар заң алдында тең болуы керек. Соттардың бейтарап болуы қажетті жерлерде, олар әлеуметтік жағдайына, лауазымына, ұлтына, жынысына, сексуалдық бағдарына, дініне, жасына немесе басқа да айырмашылықтарына қарамастан, барлық адамдарға бірдей талаптарды қолдануы тиіс, өйткені судьялардың жеке пікірлері мен жақсы көрулері болуы мүмкін емес.
A double standard may arise if two or more groups who have equal legal rights are given different degrees of legal protection or representation. Such double standards are seen as unjustified because they violate a common maxim of modern legal jurisprudence that all parties should stand equal before the law. Where judges are expected to be impartial, they must apply the same standards to all people, regardless of their own subjective biases or favoritism, based on: social class, rank, ethnicity, gender, sexual orientation, religion, age or other distinctions.
Саясат
Саясатта екі немесе одан көп партияның бірдей саяси мәселелерге (мысалы, қоғамдық дағдарысқа жауап беру немесе қаржыландыруды бөлу) қатысты әртүрлі қарауы екі стандартты тудырады. Мұндай жағдай осы мәселелерді шешуге жауапты адамдар арасындағы саяси қатынастардың сипаты, күш немесе пайда табу/жоғалту мүмкіндігі, немесе саясаткерлердің жеке пікірлері мен көзқарастарының нәтижесі болуы мүмкін. Екі стандартты саясатқа мысал ретінде, бір елдің немесе сарапшының халықаралық қатынастардағы бірдей құбылыс, процесс немесе оқиғаға қатысты бағасы, олардың қатысушы тараптармен қарым-қатынасына немесе көзқарасына байланысты жағдайларды келтіруге болады. 1975 жылғы "Гарридің ойыны" романында Джеральд Сеймур: "Бір адам үшін террорист – екінші адам үшін бостандық үшін күресуші" деп жазған.
A double standard arises in politics when the treatment of the same political matters between two or more parties (such as the response to a public crisis or the allocation of funding) is handled differently. This could occur because of the nature of political relationships between those tasked with these matters, the degree of reward or power that stands to be gained/lost, or the personal biases/prejudices of politicians. Double standard policies can include situations when a country's or commentator's assessment of the same phenomenon, process or event in international relations depends on their relationship with or attitude to the parties involved. In Harry's Game (1975), Gerald Seymour wrote: "One man's terrorist is another man's freedom fighter".
Ұлты
Екіжақты стандарттар адамдардың этникалық тегіне негізделген артықшылық немесе бас тарту жағдайларында пайда болады, мұндай жағдайларда этникалық тегі кемсітудің маңызды немесе ақталуға болатын факторы болмайды (мысалы, мәдени өнер көрсету немесе этникалық рәсімдер). Кейбір адамдардың нәсілшілдік пен этникалық екіжақтылыққа қарсы күресуге жасаған қасақана әрекеттері кейде басқалар тарапынан этникалық топтар арасындағы нәсілшілдік пен екіжақтылықты күшейту ретінде қабылдануы мүмкін. The American Conservative журналына жазған Род Дрехер Колумбия университетінің қара нәсілді студенті Коулман Хьюздің Quillette басылымында жариялаған есебіне сілтеме жасайды. Хьюз 2016 жылы MTV Video Music Awards шоуында Грэмми сыйлығын жеңіп алған Рианнаның қосалқы тобында ойнау мүмкіндігіне ие болған. Хьюздің айтуынша, оның бірнеше досы да шақырылған, бірақ олардың біреуі жұмыстан босатылып, орны басқа біреумен ауыстырылған. Себебі, Хьюздің сөзіне қарағанда, оның ақ испаниялық тегі Рианнаның командасы таңдаған қара түстің эстетикасына сай келмеген. Команда Рианнаның тұрақты гитарашысынан басқа, сахнадағы барлық орындаушылардың қара нәсілді болуын қадағалаған. Хьюз бұл әрекеттің этикалық тұрғыдан дұрыс емес-ау деп күмәнданды, өйткені шоу бастапқыда нәсілдік тақырыпқа арналған. Ол ойын-сауық индустриясындағы екіжақтылықты байқап, "Егер қара музыкант ақ түстің эстетикасын құру үшін жұмыстан шығарылған болса, ол жаңалықтардың бірінші бетінде шығаратын еді. Бұл айқын моральдық бұзушылық ретінде қаралатын еді" деді. Дрехер Хьюздің байқаулары бір этникалық топты екіншісін мақтау үшін шеттету мен этникалық топты нәсілшілдік немесе екіжақтылықтың көрінісі ретінде шеттетуді ажыратудың қиындығын көрсетеді. Дрехер тағы бір оқиғаны да талқылады, онда New York Times газетінің еврей тілшісі Бари Вайс "Көшпелілер: жұмысты бітіреді" деп, жапон-американдық мұзшабыр Мирай Нагасуға жағымды сілтеме жасап, оны құрметтеуге тырысқан. Осы оқиғаға байланысты Вайске көп сын көрсетілді. Этностық қатынастар мен екіжақтылық туралы қоғамдық пікірталас әлі де даулы мәселе болып қалып, көрінетіндей, одан әрі жалғасатын болады.
Double standards exist when people are preferred or rejected on the basis of their ethnicity in situations in which ethnicity is not a relevant or justifiable factor for discrimination (as might be the case for a cultural performance or ethnic ceremony). The intentional efforts of some people to counteract racism and ethnic double standards can sometimes be interpreted by others as actually perpetuating racism and double standards among ethnic groups. Writing for The American Conservative, Rod Dreher quotes the account published in Quillette by Coleman Hughes, a black student at Columbia University, who said he was given an opportunity to play in a backup band for Grammy Award winning pop artist Rihanna at the 2016 MTV Video Music Awards Show. According to Hughes, several of his friends were also invited; however, one of them was fired and replaced because, according to Hughes, his white Hispanic background did not suit the all black aesthetic that Rihanna's team had chosen for her show. The team had decided that all performers on stage were to be black, aside from Rihanna's regular guitar player. Hughes was uncertain about whether he believed this action was unethical, given that the show was racially themed to begin with. He observed what he believed to be a double standard in the entertainment industry, saying, "if a black musician had been fired in order to achieve an all white aesthetic — it would have made front page headlines. It would have been seen as an unambiguous moral infraction." Dreher argues that Hughes's observations highlight the difficulty in distinguishing between the exclusion of one ethnic group in order to celebrate another, and the exclusion of an ethnic group as the exercise of racism or a double standard. Dreher also discussed another incident, in which New York Times columnist Bari Weiss, who is Jewish, was heavily criticized for tweeting, "Immigrants: They get the job done", in a positive reference to Mirai Nagasu, a Japanese American Olympic ice skater, who Weiss was trying to honor. The public debate about ethnicity and double standards remains controversial and, by all appearances, will continue.