Солтүстік Америка табиғатын зерттеген алғашқы ғалымдардың бірі - Джон Банистер

Кіріспе

Джон Баптист Банистер (1654 – 1692 жылдың мамыры) – ағылшын дін қызметкері және Солтүстік Америкадағы алғашқы университет бітірген табиғат зерттеушісі. Оның негізгі назары ботаникаға болған, бірақ ол жәндіктер мен ұлуларды да зерттеген. Ол бақшаға құштар епископ Генри Комптонның миссионерлік капеллан ретінде жіберілді, ол көп ұзамай хат алмасып кетті. Банистер алдымен Батыс Үндістандағы Барбадос аралында, содан кейін 1679 жылдың сәуірінде Вирджинияда болды, онда Чарльз-Сити приходының пасторы қызметін атқарып жүргенде, ол епископ Комптонның ең белсенді өсімдіктер жинаушысы болды, «алғашқы Вирджиния ботанигі». Банистер Оксфордтың Магдален колледжіне қабылданды, онда доктор Роберт Морисонның күтімімен Оксфордтың ботаникалық бағында тұқымнан өсірілген американдық өсімдіктерді көріп, зерттеді. Вирджиниядан ол 1679 жылы Оксфордтың ботаникалық бағында доктор Морисонға жазған алғашқы хатында Британияның кедейленген флорасын толықтыратын американдық емендердің молдығын атап өтті: аласа, қара, ақ, қызыл, испан, каштан, тірі немесе иілгіш, бұталы. Америка бақшаларының тарихшысы Энн Лейтон Банистердің Вирджиния ағаштарының тізімі Джон Эвелиннің Вирджиния мен Жаңа Англияның қалаулы өсімдіктерінің тізіміне материалдық үлес қосыпты деп болжайды, олар Жаңа Англияға сапар шегетін капитанға тапсыруға арналған. Вирджинияға қоныстанғаннан кейін, ол 1689/90 жылдары Аппоматтокс өзенінің жағасында жер сатып алды және Лондонмен ботаникалық байланыстары бар Вирджинияның ықпалды фермері Уильям Бёрдпен жақын достық қарым-қатынас орнатты. 1692 жылы Банистер Вирджиниядағы маңызды тұлғаға айналды, сол жылы Уильямсбургтегі Уильям және Мэри колледжінің негізін қалаушылардың бірі болды; Епископ Комптон колледждің басқару кеңесінде болды. Банистер Вирджинияның табиғи тарихын жазуды жоспарлаған, мүмкін ол алдын ала қадам ретінде Лондонның дәріханашысы және Корольдік қоғамның мүшесі ботаник Джеймс Петиверге бірнеше әдемі ботаникалық суреттер мен гербарий үлгілерін жіберді. Джон Кукланың айтуынша, Роберт Беверлидің «Вирджиния тарихы және қазіргі жағдайы» (Лондон, 1705) Банистердің қолжазбаларынан табиғи тарих және үндістер туралы кең үзінділерді көшірген. Банистер Корольдік қоғамға көптеген мақалалар жіберді, олар оның «Философиялық еңбектерінде» жарияланды, бұл «Вирджинияның сипаттамалық ботаника, энтомология және малакология саласындағы алғашқы ғылыми есебі» болды. Оның Mutinus elegans, stinkhorn, сипаттаған хаты Солтүстік Америкадан алынған алғашқы саңырауқұлақ туралы хабарлама деп саналады. Олардың арасында «Ямайканың табиғи өнімдеріне қатысты байқаулар»; «Вирджиния жәндіктері» (Джеймс Петивермен бірге, 1700); «Вирджиниядағы қызықты нәрселер»; «Муска лупусқа қатысты байқаулар»; «Кейбір түрлі қабықшалар туралы»; және «Жылан тамырының сипаттамасы, Пистолохия немесе Серпентария Виргинияна». Ол Солтүстік Американың алғашқы флорасын – американдық өсімдіктер каталогын құрастырды; ол Джон Рейдің «Historia Plantarum» (Лондон, 1688–1704) екінші томында, өсімдіктердің жіктемесінің жан-жақты каталогында жарияланды. Ол Бёрдтің серіктерімен бірге Роанок өзенінің төменгі ағынында зерттеу кезінде Джейкоб Колсонның қосымша атыстан қаза тапты. Джон Лоусон өзінің «Каролинаға жаңа саяхатында» 1709 жылы Банистердің естелігін «Біздің континентте болған ең ұлы білуші» деп құттықтады. Ол жинаған және Англиядағы епископы Генри Комптонына жіберген маңызды өсімдіктердің ішінде бальзамды шырша (Abies balsamea), қорапша шырша (Acer negundo), бал шыбын (Gleditsia triacanthos), сұйық шырша (Liquidambar styraciflua), қызыл емен (Quercus coccinea) және Sweetbay магнолиясы (Magnolia virginiana) бар. Банистердің Вирджиниядағы кітапханасы оның өлімінен кейін таратылды, ал оның тізімдері мен қағаздары басқа ботаниктер арқылы жарияланды, бастамашысы Джеймс Петивер болды, оның «Музей Петиверанум» Банистердің епископ Комптонына жіберген өсімдіктерінің 65 атауын келтіреді, онда Банистердің Вирджиния ағаштары Фулхэм сарайының бақшаларында гүлденіп өсті. Банистерді Линней еске алды, ол Malpighiaceae тұқымдасына Banisteria деген ат берді. Banisteriopsis та Банистердің атына сілтеме жасайды; екі тұқым өте жақын және кейде ескі атауымен Banisteria біріктіріледі. Оның немересі, полковник Джон Банистер Америка революциясының көрнекті Вирджиниялықтарының бірі болды.

John Baptist Banister (1654 – May 1692) was an English clergyman and one of the first university trained naturalists in North America. His primary focus was botany but he also studied insects and molluscs. He was sent out as a missionary chaplain by the garden loving Bishop Henry Compton, with whom he soon established a correspondence. Banister was first in Barbados in the West Indies and then by April 1679 in Virginia, where, while serving a rector of the parish of Charles City he became one of Bishop Compton's most energetic plant collectors, "the first Virginia botanist of any note". Banister matriculated at Magdalen College, Oxford, where he could see and study the American plants grown from seed in the Oxford Physic Garden under the care of Dr. Robert Morison. From Virginia, his first letter to Dr Morison at the Oxford Physic Garden was dated 1679: in it he listed the bounty of American oaks that would supplement Britain's impoverished flora: dwarf, black, white, red, Spanish, chestnut, live or willow, shrubby. The historian of American gardens Ann Leighton surmises that Banister's list of Virginian timber trees provided some of the material for John Evelyn's list of desirable plants of Virginia and New England, intended to be given to a captain sailing for New England. Once settled in Virginia, where he purchased a tract of on the Appomattox River in 1689/90, he established a close friendship with William Byrd of Westover, an influential Virginia planter with botanical connections in London. By 1692 Banister had become a substantial figure in Virginia, one of the founders of the College of William & Mary in Williamsburg that year; Bishop Compton was on the college's board of overseers. Banister contemplated writing a natural history of Virginia; perhaps it was as a preliminary gesture he sent some fine botanical drawings and herbarium specimens to the botanist James Petiver, a London apothecary and Fellow of the Royal Society. According to Jon Kukla Robert Beverley's History and Present State of Virginia (London, 1705) reproduced extensive
passages on natural history and the Indians from manuscripts of Banister. Banister sent numerous occasional papers to the Royal Society that were published in its Philosophical Transactions, providing "the first scientific account for Virginia in the field of descriptive botany, entomology, and malacology. His letter describing Mutinus elegans, a stinkhorn, is thought to be the first report of a fungus from North America. Among them were "Observations on the natural productions of Jamaica"; "The Insects of Virginia" (with James Petiver,1700); "Curiosities in Virginia"; "Observations on the Musca lupus"; "On Several Sorts of Snails" ; and "A Description of the Snakeroot, Pistolochia or Serpentaria Virginiania." He compiled a catalogue of American plants, the first flora of North America; it was published in the second volume of John Ray's Historia Plantarum (London, 1688 1704), a comprehensive catalog of plant taxonomy. He was accidentally shot dead by Jacob Colson while exploring the lower Roanoke River in company with some men of Byrd's entourage. John Lawson in his New Voyage to Carolina saluted Banister's memory in 1709, as "the greatest Virtuoso we ever had on this Continent". Notable plants he collected and sent to his bishop, Henry Compton, in England included balsam fir (Abies balsamea), box elder (Acer negundo), honey locust (Gleditsia triacanthos), liquidambar (Liquidambar styraciflua), scarlet oak (Quercus coccinea), and Sweetbay magnolia (Magnolia virginiana). Banister's library in Virginia was dispersed after his death and his lists and papers found their way to publication through other botanists, beginning with James Petiver, whose Museum Petiveranum gives 65 common names for Banister's plants sent to Bishop Compton, where Banister's Virginian trees were flourishing in the gardens of Fulham Palace. Banister was commemorated by Linnaeus who gave the name Banisteria to a tropical genus of Malpighiaceae. Banisteriopsis also references Banister's name; the two genera are very close relatives and are sometimes merged under the older name Banisteria. His grandson, Col. John Banister, was one of the prominent Virginians of the American Revolution.