Кіріспе
Лобстер түрі
Түрлер қоспасы
| аты = Homarus gammarus
| статусы = LC
| статустың жүйесі = IUCN3.1
| статустың сілтемесі =
| суреті = kreeftbijDenOsse.jpg
| суреттің сипаттамасы = Көкшіл лобстер теңіз түбінде қозғалып жатыр. Ол төрт жұп жұқа аяқтарымен жүріп, үлкен қысқыштарын алдына ұстап тұр. Оның құйрығы артқа қарай созылып, ал ұзын қызыл антенналары басынан алға қарай тік тұрады. | таксоны = Homarus gammarus
| авторы = (Linnaeus, 1758)
| синонимдері = Cancer gammarus Linnaeus, 1758
Astacus marinus Fabricius, 1775
Astacus gammarus Pennant, 1777
Homarus marinus Weber, 1795
Astacus europaeus Couch, 1837
Homarus vulgaris H. Milne Edwards, 1837
| синонимдерінің сілтемесі = Басқа да қабықтылылар сияқты, лобстердің де өсуі үшін қабығын түсіретін қатты экзоскелеті бар, бұл процесс экдизис (құйрылу) деп аталады. Әдетте, сол жақ қысқышы ұсақтауға, ал оң жақ кесуге арналған. Экзоскелет әдетте жоғары жағынан көк түсті, біріккен дақтармен, ал төменгі жағы сары түсті болады. Лобстерге тән қызыл түс пісіргеннен кейін ғана пайда болады. Себебі тірі күйінде қызыл астаксантин пигменті ақуызбен байланысқан, бірақ пісіру кезінде бұл байланыс үзіліп, қызыл пигмент босап шығады. H. gammarus-тың ең жақын туысы – американдық лобстер, Homarus americanus. Екі түр де өте ұқсас және жасанды түрде шағылыстырылуы мүмкін, бірақ олардың араласу нәтижесінде туған ұрпақтар табиғатта кездеспейді, өйткені олардың таралу аймақтары үстіртпейді. Екі түрді бірнеше ерекшеліктері арқылы ажыратуға болады: қабығының ұзындығы жеткен кезде жас лобстерлер қуыстарын тастап, ересек өмірін бастайды. Ең солтүстік популяциялары Норвегияның Tysfjorden және Nordfolda фьордтарында, Солтүстік Мұхит шеңберінің ішінде кездеседі. Бұл түр генетикалық тұрғыдан ерекшеленетін төрт популяцияға бөлінеді: кең таралған популяция және үш кішкентай, тиімді популяция, бұл жергілікті ортаға бейімделуіне байланысты болуы мүмкін. Олардың біріншісі – Солтүстік Норвегиядан шыққан "түннің күні" лобстерлері. H. gammarus-ты, басқа еуропалық түрлермен бірге, мысалы, жеуге жарамды шағала, Cancer pagurus, Жаңа Зеландияға енгізуге әрекеттер жасалған. 1904-1914 жылдар аралығында Дунединдегі шайбадан 1 миллион лобстер дернәсілі шығарылды, бірақ бұл түр онда бекініп қалмады.
| name = Homarus gammarus
| status = LC
| status system = IUCN3.1
| status ref =
| image = kreeftbijDenOsse. jpg
| image alt = A bluish lobster walks over the sea floor. It uses four pairs of thin legs to walk, holding its large claws in front of it. Its tail extends straight behind it, while the long, red antennae jut forwards from its head. | taxon = Homarus gammarus
| authority = (Linnaeus, 1758)
| synonyms =
Cancer gammarus Linnaeus, 1758
Astacus marinus Fabricius, 1775
Astacus gammarus Pennant, 1777
Homarus marinus Weber, 1795
Astacus europaeus Couch, 1837
Homarus vulgaris H. Milne Edwards, 1837
| synonyms ref = Like other crustaceans, lobsters have a hard exoskeleton which they must shed in order to grow, in a process called ecdysis (molting). Usually, the left claw is the crusher, and the right is the cutter. The exoskeleton is generally blue above, with spots that coalesce, and yellow below. The red colour associated with lobsters only appears after cooking. This occurs because, in life, the red pigment astaxanthin is bound to a protein complex, but the complex is broken up by the heat of cooking, releasing the red pigment. The closest relative of H. gammarus is the American lobster, Homarus americanus. The two species are very similar, and can be crossed artificially, although hybrids are unlikely to occur in the wild since their ranges do not overlap. The two species can be distinguished by a number of characteristics: When they reach a carapace length of , the juveniles leave their burrows and start their adult lives. The northernmost populations are found in the Norwegian fjords Tysfjorden and Nordfolda, inside the Arctic Circle. The species can be divided into four genetically distinct populations, one widespread population, and three which have diverged due to small effective population sizes, possibly due to adaptation to the local environment. The first of these is the population of lobsters from northern Norway, which have been referred to as the "midnight sun lobster". Attempts have been made to introduce H. gammarus to New Zealand, alongside other European species such as the edible crab, Cancer pagurus. Between 1904 and 1914, one million lobster larvae were released from hatcheries in Dunedin, but the species did not become established there.
Экология
Ересек H. gammarus континенттік шельфте тіршілік етеді, тереңдігі , бірақ әдетте Гомарус гаммарусынан тереңірек емес. Гомарус гаммарусы Aerococcus viridans бактериясы қоздыратын гаффкемия ауруына ұшырайды. Ол өте жоғары бағаға сатылуы мүмкін, ал цефалоторакстің көп бөлігі жеуге жарамды. Асқазан мен "құм тамыры" (ішек) бұл ережеден тыс. Лобстерлер көбінесе лобстер қаптарымен ауланады, бірақ сегізаяқ немесе калмармен байланған сымдар кейде оларды қызықтырып, ауға немесе қолмен ұстауға мүмкіндік береді. H. gammarus үшін ең төменгі ұстау мөлшері – қабықша ұзындығы 87 мм. Белгілі көбейетін ұрғашыларды қорғау үшін жұмыртқа тасып тұрған лобстерлердің ішкі құйрық қанатында (репродуктивті өлшемдегі ұрғашы лобстерлерде, әдетте ең төменгі ұстау мөлшерінен – 87 мм қабықша ұзындығынан жоғары) "V" пішіндес кесік жасалады. Осыдан кейін ұрғашыны ұстау немесе сатуға тыйым салынады, және ол көбінесе "V кесігі" деп аталады. Бұл кесік лобстердің экзоскелеті үш рет ауысқанға дейін сақталады, ол 3-5 жыл бойы орақ қорғауды және көбею мүмкіндігін қамтамасыз етеді. H. gammarus үшін аквакультура жүйелері әзірленуде, бірақ өндіріс деңгейі әлі де өте төмен. H. gammarus – Халықаралық зоологиялық номенклатура комиссиясының 51-ші директивасымен анықталған Homarus Weber тұқымдасының типтік түрі (1795 жыл). Осы директиваға дейін шатасу туды, өйткені түрге бірнеше түрлі атаулар берілген, соның ішінде Astacus marinus Fabricius, 1775 және Homarus vulgaris H. Milne Edwards, 1837. Сондай-ақ, Фридрих Вебердің тұқымдастың сипаттамасы Мэри Дж. Ратбун қайта ашқанға дейін ұмытылып кеткен еді, сондықтан Homarus H. Milne Edwards, 1837 үшін типтік түрді бұрынғы тағайындаулар Homarus Weber, 1795 үшін жарамсыз деп есептелді. Homarus gammarus-тың типтік үлгісі 1974 жылы Липке Холтюис таңдаған лектотип болды. Ол Швецияның Марстранд қаласының жанында (Гетеборгтың солтүстік-батысында) табылған, бірақ ол да, паралектотиптер де кейін жоғалып кетті.
Homarus gammarus is susceptible to the disease gaffkaemia, caused by the bacterium Aerococcus viridans. It may fetch very high prices and most of the contents of the cephalothorax are edible. The exceptions are the gastric mill and the "sand vein" (gut). Lobsters are mostly fished using lobster pots, although lines baited with octopus or cuttlefish sometimes succeed in tempting them out, to allow them to be caught in a net or by hand. The minimum landing size for H. gammarus is a carapace length of To protect known breeding females, lobsters caught carrying eggs are to be notched on a uropod, the inner tail flap of female lobsters of reproductive size (usually above the minimum landing size 87mm carapace length). Following this, it is illegal for the female to be kept or sold, and is commonly referred to as a "v notch". This notch remains for three molts of the lobster exoskeleton, providing harvest protection and continued breeding availability for 3–5 years. Aquaculture systems for H. gammarus are under development, and production rates are still very low. H. gammarus is the type species of the genus Homarus Weber, 1795, as determined by Direction 51 of the International Commission on Zoological Nomenclature. Prior to that direction, confusion arose because the species had been referred to by several different names, including Astacus marinus Fabricius, 1775 and Homarus vulgaris H. Milne Edwards, 1837, and also because Friedrich Weber's description of the genus had been overlooked until rediscovered by Mary J. Rathbun, rendering any prior assignments of type species (for Homarus H. Milne Edwards, 1837) invalid for Homarus Weber, 1795. The type specimen of Homarus gammarus was a lectotype selected by Lipke Holthuis in 1974. It came from , near Marstrand, Sweden ( northwest of Gothenburg), but both it and the paralectotypes have since been lost.