Кіріспе

1485–1551 жылдар аралығындағы ерте Нидерланд суретшісі

Адриаен Исенбрандт немесе Адриаен Исенбрандт (1480 мен 1490 жылдар арасында – 1551 жылдың шілдесі) – Брюггедегі суретші, ерте Нидерланд суретінің соңғы жылдарында және Солтүстік Ренессанстың голланд және фламанд суреттерінің алғашқы өкілі. Құжатты деректер оның өзінің кезеңінде маңызды және табысты суретші болғанын көрсетеді, бірақ оның қолынан шыққан нақты туындылар толық құжатталмаған. Өнер тарихшылары оның діни тақырыптар мен құлшыныс суреттеріне маманданған үлкен шеберханасын басқарғанын болжайды, олардың суреттері алдыңғы ғасырдың ерте Нидерланд суреттерінің дәстүрінде консервативті стильде орындалған. Оның заманында Антверпеннің жаңадан гүлденген экономикасы осы қаланы Төмен елдердегі сурет салу орталығына айналдырды, бірақ Брюгге қаласының бұрынғы орталығы да әлі де зор беделге ие болды. Жорж Хулин де Ло оны "Құдай ананың жеті қайғысы" немесе "Псевдо Мостер" атымен белгілі шебермен бір адам деп санайды. Басқа өнер тарихшылары оған сенімді түрде жатқызылатын ең бір туындының бар-жоғына күмән келтіреді, ал ірі музейлерде оған жатқызылатын суреттердің саны ондаған жылдар бойы азайып келеді.

Жеке өмір

Оның өмірі туралы аз ғана деректі жазбалар бар, сондай-ақ суретшінің өмірінде немесе одан кейін әдебиетте кездесетін бірнеше сілтемелер де бар. Дегенмен, оны сақталған еңбектердің авторы ретінде көрсететін ешқандай құжат жоқ. Ол шамамен 1490 жылы Гарлемде немесе Антверпенде дүниеге келген болуы мүмкін. Оның қайда және қандай суретшінің шәкірті болғаны белгісіз. Ол 1510 жылы Брюггеге келгенде алғаш рет есімдерін табамыз, ол сол кезде бурждық мәртебесін сатып алады. Сол жылдың қараша айында ол жергілікті Санкт-Лука суретшілер гильдиясының және Санкт-Элои алтын шеберлер гильдиясының шебері болады. Кейін ол тоғыз рет «диакон» (ескі голланд тілінде: vinder) және екі рет гильдияның губернаторы (ескі голланд тілінде: gouverneur = қазынашы) болып сайланды. Ол Брюггедегі Корте Вламинкстраатта, мүмкін, үлкен шеберхана ашты. Бұл орын Жерар Дэвидтің шеберханасына, Вламийнцбруггеге және Ханс Мемлингтің бұрынғы шеберханасына жақын болды. Брюгге сол кезде Еуропаның ең бай қалаларының бірі еді. Бай саудагерлер мен керуендер жеке пайдалану үшін диптихтер мен портреттерге тапсырыс берді. Исенбрандт көбінесе жеке клиенттер үшін сурет салды. Бірақ кейбір картиналар арнайы тапсырыссыз да жасалды. Оның жұмысы Брюггедегі басқа суретшілерге де жұмыс беруге мүмкіндік берді, мысалы, 1534 жылы Исенбрандт Ян ван Эйкке (сол атақты емес) тапсырыс берген суреттерін жеткізбегені үшін сотқа шағымдануы осыны көрсетеді. Сонымен қатар, ол 1530 жылы Антверпенге көшіп кеткен суретші Адриаан Провоосттың (Ян Провоосттың ұлы) Брюггедегі өкілі болып тағайындалды. Сол кездегі дереккөздер Исенбрандтты белгілі және жақсы жағдайдағы суретші деп сипаттайды. Ол екі рет үйленді, алғаш рет суретші Питер Гранделдің қызы Мария Гранделмен. Олардан бір бала дүниеге келді. 1537 жылы ол қайтыс болғаннан кейін, Исенбрандт 1543 жылға дейін Клементина де Хеернеге үйленді. Екінші некеден екі қыз және бір ұл туды. Оның қонақүй иесі Кателинь ван Бранденбурхтан (сонымен қатар суретші Амброзиус Бенсонның сүйіктісі) заңды емес қызы болды. Ол 1551 жылы Брюггеде қайтыс болды және сол жердегі Санкт-Джекоб шіркеуінің зиратына бірінші әйелімен бірге жерленді; оның балалары төрт үйден және оған тиісті жерлерден мұрагерлік құқығына ие болды.