Роберт Гай Ньютон: Ағылшын актерінің өмірі мен шығармашылығы

Кіріспе

Ағылшын актері (1905–1956)

Роберт Гай Ньютон (1 маусым 1905 – 25 наурыз 1956) – ағылшын актері. Эррол Флиннмен бірге Ньютон 1940-шы және 1950-ші жылдардың басында, әсіресе британдық жігіттер арасында ерлер арасындағы ең танымал актерлердің бірі болды. 1920-ші жылдары театрда мансабын бастаған Ньютон Вест-Эндте көптеген пьесаларда ойнады, оның ішінде Ноэль Ковардтың "Ащы-тәтті" пьесасы да бар. 1939 жылы ол Олд Вик театрында Лоренс Оливье ойнаған "Гамлет" пьесасында Горацио рөлін сомдады. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Корольдік теңіз күштерінде қызмет еткеннен кейін, ол "Бұл бақытты туысқандық" (1944) фильміндегі басты рөлмен және Оливье түсірген "Генрих V" (1944) фильмінде ойнап, үлкен жетістікке жетті. Бұл рөлдері үшін британдық кинопрокаттаушылар оны 1944 жылғы ең танымал 10 британдық киножұлдыздың қатарына қосты. Ньютон жыл сайынғы Халықаралық "Пиратша сияқты сөйлеу" күнінің беделді тұлғасы болып саналады.

Ерте өмір

Роберт Гай Ньютон 1905 жылдың 1 маусымында Дорсет қаласындағы Шэфтсбериде туды. Ол пейзаж суретшісі Алгернон Ньютонның ұлы, Корольдік суретшілер академиясының мүшесі. Ол 1912 жылдан 1918 жылға дейін отбасымен бірге тұрған Корнуоллдың Пензанс қаласына жақын Ламорнада білім алды, содан кейін Эксетер мектебінде және Беркширдің Ньюбери қаласындағы Сент-Бартоломей мектебінде оқыды.

Ерте мансап

Оның актерлік мансабы 1921 жылы 16 жасында Бирмингем репертуарлық театрында басталды. Ол Канадаға барып, бір жыл бойы мал фермасында жұмыс істегенге дейін көптеген репертуарлық қойылымдарда ойнады. Ол Англияға оралып, Лондонның Вест-Эндінде Ноэль Ковардтың "Ащы-тәтті", Глэдис Купердің "Хат" және Таллула Банкхедпен "Картондық махаббат" сияқты көптеген пьесаларда өнер көрсетті. Ол Бродвейдегі "Жеке өмірлер" спектаклінде де досы Лоренс Оливьеден рөлді қабылдады. 1932 жылдан 1934 жылға дейін ол Лондонның Фулхэм қаласындағы Шиллинг театрының директоры болды. "Қайта кездесу" (1932) фильмінде шағын рөл ойнады. Ньютон Александр Кордамен келісімшарт жасасты, ол оны "Англиядағы от" (1937), "Қараңғы саяхат" (1937), "Тағы да қоштасу" (1937) және "Сыңғырлаушы" (1937) сияқты фильмдердегі кішігірім рөлдерге шақырды. Ол "Мен, Клавдий" және "21 күн" (1937 жылы түсірілген, 1940 жылы көрсетілген) фильмдеріндегі тоқтатылған нұсқасында Кассиус рөлінде де ойнады. Ньютонды 20th Century Fox компаниясы "Жасыл какаду" (1937) фильміне шақыртты. Ньютон "Қасқырдың ыдысы" (1938) фильмінде Чарльз Лоттонды қолдап жақсы рөл ойнады. Ол "Сары құмдар" (1939) фильмінде де маңызды рөлге ие болды және "Өлі адамдар қауіпті" (1939) фильмінде алғаш рет басты рөлді сомдады. Ол Альфред Хичкок режиссерлік еткен "Jamaica Inn" (1939) фильмінде Чарльз Лоттонмен бірге романтикалық басты рөлді ойнады. 1939 жылы ол Олд-Вик театрында Лоренс Оливьенің "Гамлет" қойылымында Хорацио рөлін ойнады, онда Алек Гиннес пен Майкл Редгрейв те қатысты. Ньютон "Улы қалам" (1939) және "Тозақтың жүгі" (1939) фильмдерінде де киноактер ретінде өзін танытты. Ньютон фильмдерде көбінесе қосалқы актер ретінде жұмыс істеді, "Газ шамдары" (1940), "Автомеханиктердің бал айы" (1940), "Булдог оны жеңіп шығады" (1940), "Канал оқиғасы" (1940) және Джордж Бернард Шоудың пьесасы бойынша Габриэль Паскальдің режиссерлігімен түсірілген "Мейджор Барбара" (1941) фильмдерінде ойнады. Ньютон Дебора Керр мен Джеймс Мейсонмен бірге "Шапақшының қамалы" (1942) фильмінде тағы да басты рөлге ие болды. Ол Анна Ниглмен бірге Эми Джонсонның өмірбаянына арналған "Олар жалғыз ұшты" (1942) фильмінде Джим Моллисон рөлін ойнап, өзінің беделін нығайтты.

His acting career began at the age of 16 at the Birmingham Repertory Theatre in 1921. He appeared in many repertory shows until he went to Canada where he worked on a cattle ranch for a year. He returned to England and performed in many plays in the West End of London, including Bitter Sweet by Noël Coward, The Letter with Gladys Cooper, and Cardboard Lover with Tallulah Bankhead. He also appeared in Private Lives on Broadway, taking over the role from his friend Laurence Olivier. From 1932 to 1934, he was the manager of the Shilling Theatre in Fulham, London. He had a small role in the film Reunion (1932). Newton was put under contract to Alexander Korda who cast him in small roles in the cinema films Fire Over England (1937), Dark Journey (1937), Farewell Again (1937) and The Squeaker (1937). He also had a part as Cassius in the abandoned version of I, Claudius and in 21 Days (shot in 1937, released 1940). Newton was borrowed by 20th Century Fox for The Green Cockatoo (1937). Newton had a good role supporting Charles Laughton in Vessel of Wrath (1938). He had another strong part in Yellow Sands (1939) and had his first film lead in Dead Men are Dangerous (1939). He made another with Laughton, Jamaica Inn (1939), playing the romantic male lead, directed by Alfred Hitchcock. In 1939, he played Horatio to Laurence Olivier's Hamlet at the Old Vic, in a production that included Alec Guinness and Michael Redgrave. Newton kept busy as a film actor, appearing in Poison Pen (1939) and Hell's Cargo (1939). Newton continued primarily as a supporting actor in films, appearing in Gaslight (1940), Busman's Honeymoon (1940), Bulldog Sees It Through (1940), Channel Incident (1940) and Major Barbara (1941), directed by Gabriel Pascal from the play by George Bernard Shaw. Newton got another chance as a star in Hatter's Castle (1942), opposite Deborah Kerr and James Mason. He consolidated his status by playing opposite Anna Neagle in the Amy Johnson biopic They Flew Alone (1942), playing Jim Mollison.

Әскери қызмет

Ньютон Корольдік теңіз-жаяу әскеріне қабылданып, Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде бірнеше ресейлік конвойларды сүйемелдеген кемеде қатардағы теңізші ретінде белсенді қызмет атқарды. Корольдік теңіз-жаяу әскерінде екі жарым жыл қызметтенгеннен кейін 1943 жылы денсаулығына байланысты босатылды.

Ойынға оралу

Кинодағы мансабын қайта бастағаннан кейін Ньютон «This Happy Breed» (1944) фильмінде басты рөлді ойнады, бұл рөлді сахнада Роэль Ковард сомдаған. Дэвид Линнің режиссерлік жұмысы болған бұл фильм үлкен сәттілікке ие болды. Сол сияқты, Лоренс Оливье түсірген «Генри V» (1944) фильмінде Ньютон Ескі Пистолет рөлін ойнады. Бұл түсірілімдері британдық дистрибьюторлардың оны 1944 жылғы ең танымал 10 британдық киножұлдызы деп дауыс беруіне көмектесті. Соғыс жылдары ол Вест-Эндте «Мисс Бландиш үшін гүлдер жоқ» («No Orchids for Miss Blandish») пьесасында ойнады, ол да үлкен сәттілікке жетті. Ньютон «Дублинге түнгі кеме» (1946) триллерінде басты рөлді ойнады, содан кейін «Одд Ман аут» (1947) фильмінде ерекше эпизодтық рөлді сомдады; бұл ойнаған рөлі кейін Гарольд Пинтердің «Ескі уақыттар» («Old Times») пьесасында мәңгілікке сақталды. Ол «Темптейшн Харбор» (1947) және «Сноубаунд» (1948) фильмдерінде де басты рөлдерді ойнады. Лин оны «Оливер Твист» (1948) фильмінде Билл Сайкс рөліне шақырды, бұл фильм сын тұрғысынан да, коммерциялық тұрғысынан да үлкен жетістікке жетті.

Голливуд

Содан кейін ол Голливуд жұлдыздарымен және/немесе қаржыландырумен фильмдер сериясын жасады: Джоан Фонтейн мен Берт Ланкастермен фильм-нуар – Kiss the Blood Off My Hands (1948); Эдвард Дмитрік режиссерлік жасаған триллер – Obsession (1949), онда ол әйеліне кек алатын күйеуді ойнады. Ол Уолт Диснейдің Ұлыбританияда түсірілген «Қазына аралы» (1950) фильмінде Бобби Дрисколлмен бірге Байрон Хаскиннің режиссерлігімен Лонг Джон Сильверді ойнады. Оның сахнадағы соңғы қойылымы 1950 жылы Розамунд Джонмен бірге «Водевиль» театрында «Газ жарығы» қойылымында болды. «Қазына аралының» табысы Ньютонды Голливудқа қайта оралуға итермеледі. Ол «Солдаттар үш» (1951) атты империялық оқиғалар туралы фильмдегі бірнеше британдық актерлердің бірі болды. Ол «Том Браунның мектеп күндері» (1951) фильміне Томас Арнольдты ойнау үшін Ұлыбританияға оралды, содан кейін 20th Century Fox оны «Жәбірленушілер» (1952) фильмінің нұсқасында Жаверт рөліне таңдады. 1951 жылы ол Ұлыбританиядағы ең танымал британдық жұлдыздың алтыншы орында тұрды. Габриэль Паскаль оған Шоудың тағы бір адаптациясы – «Андрокл мен арыстан» (1952) фильмінде басты рөлді берді. Оны RKO түсірді, ол Ньютонды «Қарақалпақ қарақшы» (1952) фильмінің басты рөліне ойнатты. Fox оны тағы да шақырды, «Шөлдегі шашыраулар» (1953) фильміне Ричард Бертон мен Джеймс Мейсонмен бірге, Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде батылдығын ашқан мас мектеп мұғалімі рөлін ойнау үшін. Ол «Жоғары және күшті» (1954) атты әуе апаты туралы фильмдегі бірнеше актерлердің бірі болды. Ол «Альфред Хичкок ұсынады» эпизодында бизнесменді шантаждайтын саяхатшының рөлін ойнады. Ұлыбританияға оралғаннан кейін Ньютонға «Жағалаудағы адам» (1954) фильмінде басты рөл берілді, бұл «Ашудың ыдыстары» фильмінің қайта түсірілімі, бұл жолы бастапқыда Чарльз Лaughton ойнаған рөлде. Ол тағы да Австралияда түсірілген «Long John Silver» (1954) фильмінде Лонг Джон Сильверді ойнады. Ол Сиднейдегі Pagewood Studios-та түсірілді және режиссері Байрон Хаскин болды, ол «Қазына аралын» режиссерлік еткен. Компания 1955 жылы 26 бөлімді «Long John Silver-дің шарапаттары» телесериалын жасады, онда Ньютон да ойнады. 1954 жылы ол жеке себептерге байланысты «Свенгали» фильмінен бас тартты, оның орнына сэр Дональд Вулфит келді, бұл оған Австралияда түсірілім кезінде заңдық шараларға себеп болды. Оның экрандағы соңғы пайда болуы Дэвид Нивен, Ширли Маклейн және мексикалық жұлдыз Кантинфластың қатысуымен «80 күн ішінде әлемді айналып өту» (1956) фильмінде Инспектор Фикс рөлінде болды. Ол 1956 жылы «Үздік фильм» номинациясы бойынша «Оскар» сыйлығын жеңіп алды.

He then made a series of films with Hollywood stars and/or financing: Kiss the Blood Off My Hands (1948), a film noir with Joan Fontaine and Burt Lancaster; Obsession (1949), a thriller directed by Edward Dmytryk, playing a cuckolded husband who exacts revenge on his wife. He played Long John Silver in Walt Disney's version of Treasure Island (1950), shot in the UK, with Bobby Driscoll and directed by Byron Haskin. Less well known is Waterfront (1950) in which Richard Burton appeared in his third film. His final performance on stage was in the 1950 production of Gaslight with Rosamund John at the Vaudeville Theatre. Treasure Islands success prompted Newton to return to Hollywood. He was one of several British actors in Soldiers Three (1951), an Imperial adventure tale. He returned to Britain for Tom Brown's Schooldays (1951) to play Thomas Arnold, then was cast by 20th Century Fox as Javert in their version of Les Misérables (1952). In 1951, he was voted the sixth most popular British star in Britain. Gabriel Pascal gave him the star lead in Androcles and the Lion (1952), another Shaw adaptation. It was made by RKO who cast Newton in the title role of Blackbeard the Pirate (1952). Fox asked him back for The Desert Rats (1953) opposite Richard Burton and James Mason, playing a drunken school teacher who discovers bravery during World War II. He was one of several names in an airplane disaster movie The High and the Mighty (1954). He was in an episode of Alfred Hitchcock Presents playing a tramp blackmailing a business man. Back in Britain, Newton was given the lead in The Beachcomber (1954), a remake of Vessels of Wrath, this time in the part originally played by Charles Laughton. He again played Long John Silver in an Australian made film, Long John Silver (1954). It was shot at Pagewood Studios, Sydney and directed by Byron Haskin, who had directed Treasure Island. The company went on to make a 26 episode 1955 TV series, The Adventures of Long John Silver, in which Newton also starred. Earlier in 1954, he quit the film Svengali for personal reasons to be replaced by Sir Donald Wolfit which left him open to a legal action while filming in Australia in 1954. His last screen appearance was as Inspector Fix in Around the World in 80 Days (1956) opposite David Niven, Shirley MacLaine and the Mexican star Cantinflas. It won the Academy Award for the Best Picture in 1956.

Жеке өмір

Ньютон төрт рет үйленген және үш баласы болған: Салли Ньютон (1930 жылы туған), Николас Ньютон (1950 жылы туған) және Ким Ньютон (1953 жылы туған). Ол 1951 жылы үшінші некесі аяқталған кезде ұлын Николасты Голливудқа алып кеткені үшін ұрлыққа айыпталды. Сот отырысынан кейін Ньютонның үлкен ұлы оның әпкесі мен күйеуінің қамқорлығына берілді. 1952 жылдың маусым айында ол төртінші әйелі Вера Будникке үйленді. Олардың Ким есімді ұлы болды.

Өлім

Ньютон өмірінің соңғы жылдары созылмалы алкоголизмнен зардап шекті және 1956 жылғы 25 наурызда 50 жасында Калифорния штатының Беверли-Хиллс қаласында жүрек талмасынан қайтыс болды. Оның денесі кремацияланды, ал Лос-Анджелестегі Вествуд ауылының мемориалдық зираттарында оның есімін сақтаған тақта орнатылды. Бірнеше жыл өткен соң, оның ұлы Николас оның күлін Корнуоллдың оңтүстік жағалауындағы Маунт шығанағына, Корнуоллдағы Ламорнаның жанында, оның әкесі бала кезін өткізген жерге шашыратып жіберді.