Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Шығыс Нуса-Тенгара, Индонезиядағы арал.
Island in East Nusa Tenggara, Indonesia
Комодо – Индонезия Республикасын құрайтын 17 508 аралдың бірі. Бұл арал ең ірі кескелдердің бірі – Комодо драконының (айдаһарының) мекені ретінде ерекше атақты, және осы аралдың атымен аталған. Комодо аралының ауданы 291 шаршы километрді құрайды, ал 2020 жылы оның халқы шамамен 1800 адамды құрады. Комодо Кіші Сунда аралдарының тізбегіне кіреді және Комодо ұлттық паркінің бөлігі болып табылады. Ол су астына сүңгуге (дайвингке) танымал орын. Әкімшілік жағынан, Комодо ауданына (оған Ринка аралы және Флорес аралының батыс жағалауындағы көптеген аралдар, сондай-ақ Флорес аралының батыс бөлігінің бір бөлігі кіреді) Шығыс Нуса-Тенгара провинциясының құрамындағы Батыс Мангарай ауданы кіреді.
Komodo is one of the 17,508 islands that comprise the Republic of Indonesia. It is particularly notable as the habitat of the Komodo dragon, the largest lizard on Earth, which is named after the island. Komodo Island has a surface area of 291 square kilometres, and had a human population of about 1,800 in 2020. Komodo is part of the Lesser Sunda chain of islands and forms part of the Komodo National Park. It is a popular destination for diving. Administratively, it is part of the Komodo District (which also includes Rinca Island and numerous other islands off the west coast of Flores, together with part of the western portion of Flores itself), forming part of West Manggarai Regency within the province of East Nusa Tenggara.
Сипаттама
Комодо Кіші Сунда аралдарының тізбегіне кіреді және Комодо ұлттық паркінің құрамында. Ол батысында әлдеқайда ірі Сумбава және шығысында Флорес аралдарының арасында жатыр. Аралдың жер ауданы 291 шаршы шақырымды құрайды. Комодо аралында жер бетіндегі ең ірі кесіртке – Комодо драконы қоныстанған.
Komodo is part of the Lesser Sunda chain of islands and forms part of the Komodo National Park. It lies between the substantially larger neighbouring islands Sumbawa to the west and Flores to the east. The island's surface area covers 291 square kilometres. Komodo Island is home to the Komodo Dragon, the largest lizard on earth.
Тарих
Батыстағы адамдар арасында осы аймақта ажыдаһарға ұқсас жануардың бар екендігі туралы ертегілер кеңінен таралып, көп назар аударды. Бірақ 1910 жылдардың басында Шығыс Нуса-Тенгерадағы Флорес аймағындағы голланд теңізшілерінен түскен құпия жаратылыс туралы хабарлар ресми қызығушылықты ояртқанға дейін ешбір батыстық адам аралға барып, оқиғаны тексерген жоқ. Бұл жаратылыс Кіші Сунда аралдарындағы (оның ірі аралы Флорес) шағын аралда мекендейтін ажыдаһар екендігі айтылды. Бұл хабарды естіген Флорестегі голланд колониялық әкімшілігінің өкілі, лейтенант Штейн ван Хенсбрук, іздестіруді жалғастыру үшін Комодо аралына сапар жоспарлады. Ол қаруланып, әскерилер тобымен бірге аралға қонды. Бірнеше күннен кейін Хенсбрук зерттеу үшін бір кесірткені өлтіруге қол жеткізді. Комодо аралындағы ажыдаһарлардың жоғалу қаупі төнген түр екенін түсінген голланд үкіметі 1915 жылы Комодо аралындағы кесірткелерді қорғау туралы қаулы шығарды. Комодоның жергілікті емес адамдарға танылғанынан бері ондаған жылдар бойы әртүрлі елдерден келген ғылыми экспедициялар Комодо аралындағы ажыдаһарлар туралы тегін зерттеулер жүргізіп келеді.
The earliest stories (among Westerners) of a dragon like animal existing in the region circulated widely and attracted considerable attention. But no Westerner visited the island to check the story until official interest was sparked in the early 1910s by stories from Dutch sailors based in Flores in East Nusa Tenggara about a mysterious creature. The creature was allegedly a dragon which inhabited a small island in the Lesser Sunda Islands (the main island of which is Flores). Hearing the reports, Lieutenant Steyn van Hensbroek, an official of the Dutch Colonial Administration in Flores, planned a trip to Komodo Island to continue the search. He armed himself, and accompanied by a team of soldiers, landed on the island. After a few days, Hensbroek managed to kill one of the lizards to investigate. Realising the significance of the dragons on Komodo Island as an endangered species, the Dutch government issued a regulation on the protection of the lizards on Komodo Island in 1915. In the decades since the Komodo became known to non locals, various scientific expeditions from a range of countries have carried out field research on the dragons on Komodo Island.
Адамдар
Комодода 2020 жылғы халық санауы бойынша шамамен 1800 адам тұрады, олар аралға және басқа Комодо ауылына шашырап орналасқан. Комодо халқының түпкілікті тұрғындары 1980-жылдардан бері жойылды. Аралдың қазіргі тұрғындары – бұрынғы сотталғандардың ұрпақтары, олар Комодоға жер аударылып, Сулавесиден келген бугистермен араласқан. Халықтың көп бөлігі ислам дінін ұстанады, сонымен қатар христиан және индуист қауымдары да бар.
Komodo had a population of about 1,800 at the 2020 census, spread out over the island and in the main Komodo village. The native population, the Komodo people, has been extinct since the 1980s. The island's present day residents are descendants of former convicts who were exiled to Komodo and who have mixed with Bugis from Sulawesi. The population is primarily adherents of Islam but there are also Christian and Hindu congregations.
Экология
Комодо Кіші Сунда жапырақты ормандарының экожүйесінің бір бөлігі болып табылады. Арал сонымен қатар сүңгуге танымал орын және ол 2011 жылдың 11 қарашасынан бері даулы Жаңа табиғаттың 7 кереметі тізіміне қосылған.
Komodo is part of the Lesser Sundas deciduous forests ecoregion. The island is also a popular destination for diving and it has been included into the controversial New 7 Wonders of Nature list since November 11, 2011.
Фауна
Комодо айдаһары – әлемдегі ең ірі тірі кесіртке, оның аты осы аралдан шыққан. Монитор кесірткелерінің бір түрі болып табылатын ол Комодо аралы мен оны қоршаған кішірек аралдарда, сондай-ақ Флорес аралының батыс бөлігінде қоныстанады. Жавандық бұғылары да аралда кездеседі, бірақ олар бұл жердің туа біткен тұрғындары емес. Басқа жануарлардың ішінде су бұқалары, жолақты қабандар, циветтер, какадулар және макакалар бар.
The Komodo dragon, the world's largest living lizard, takes its name from the island. A type of monitor lizard, it inhabits Komodo Island and some of the smaller surrounding islands, as well as part of western Flores. Javan deer also inhabit the island, though they are not native. Other animals include water buffalo, banded pigs, civets, cockatoos and macaque
Қызғылт жағажай
Комодода "қызғылт" түсті құмды жағажай бар, мұндай жағажайлар әлемде барлығы жеті ғана. Құмның қызғылт түсіне себебі – ол ақ құм мен Foraminifera-ның ұсақ бөлшектерінен пайда болған қызыл құмның араласуы.
Komodo contains a beach with "pink" sand, one of only seven in the world. The sand appears pink because it is a mixture of white sand combined with red sand, formed from pieces of Foraminifera.
2020 ж. жабылған
2019 жылдың сәуірінде Индонезия билігі жануарларды контрабандалық жолмен шығару қаупіне байланысты Комодо аралын шектеулі мерзімге туризм үшін жабу жоспарын жариялады. 2019 жылдың шілдесінде арал 2020 жылдың басынан бастап жабылатыны расталды. 2019 жылдың қыркүйегінде саябақта туристер өз гидтерінің Комодо дракондарымен селфи түсуге шақыратынын айтып шағымданып, дау тудырды. Нуса Тенгера Тимур провинциясының губернаторы Виктор Лайскодат табиғатты қорғау бағдарламасын қолдау үшін 100 миллиард рупий (шамамен 7,2 миллион АҚШ доллары) көлемінде бюджет қарастырылатынын мәлімдеді. Бұл жоспар әртүрлі пікір тудырып отыр: губернатор Лайскодат шетелдік туристерден кіру үшін жоғары төлем алуды ұсынды, ал Комодо аралында тұратын жергілікті тұрғындар табыс көзінен айырылуы мүмкін деп алаңдап отыр.
In April 2019, Indonesian authorities announced a plan to close Komodo Island to tourism for a limited period to allow for conservation efforts amid concerns over animal smuggling. In July 2019, it was confirmed that the island would be closed from the beginning of 2020. In September 2019, the park attracted further controversy when tourists complained that their guides were encouraging them to take selfies with Komodo dragons. The Governor of Nusa Tenggara Timur province, Viktor Laiskodat, said that a budget of Rp 100 billion (around $US 7.2 million) would be provided to support the conservation program. The plan is controversial: Governor Laiskodat has suggested that an expensive entrance fee be charged to foreign tourists while local villagers who live on Komodo Island are worried about the possible loss of income.