Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Камбоджа әншісі (шамамен 1948–шамамен 1977 ж.)
Cambodian singer (c. 1948–c. 1977)
Рос Серей Сотеа (/រស់ សិរីសុទ្ធា; шамамен 1948 – шамамен 1977) – камбоджалық әнші. Ол Камбоджаның Бірінші Корольдігінің соңғы жылдары мен Кхмер Республикасы кезеңінде өнер көрсететін. Ол түрлі жанрда ән шырқады, бірақ романтикалық балладалар оның ең танымал туындылары болды. Өте қысқа ғұмырға қарамастан, ол жүздеген ән орындағандығы айтылады. Сонымен қатар, ол актерлік өнерге те қатысып, бірнеше фильмде түсті. Оның өмірі туралы мәліметтер аз. 1970 жылдардың соңындағы Қызыл кхмерлер режимі кезінде ол жоғалып кетті, бірақ оның тағдырының мән-жайы әлі де құпия. Нородом Сианук Сотеаға «Алтын дауысты патшайым» деген құрметті атақ берді. Шаруа шаруашылығында кедейлікте өскен Рос Сотеа бес баланың екіншісі болды, ал оның үлкен әпкесі Рос Сабойт кейін белсенді ретінде танылды. Ол өте ерте жасынан вокалдық дарынымен көзге түсті және Мао Сарет пен Чхон Малай сияқты камбоджалық поп әншілерді тыңдап өсті. Сотеяның таланты 1963 жылы достары оны аймақтық ән байқауына қатысуға көндіргенге дейін жасырын қалды. Байқауды жеңгеннен кейін ол туған жерінде кеңінен танылды және Баттамбангтағы Stung Khiev мейрамханасында жиі өнер көрсететін музыкалық труппаға шақырылды; ол ағасы Сереймен бірге отбасылық тобында да өнер көрсетті. Ұлттық радио қызметінің әншісі Им Сонг Сеурм Сотеяның талантын естіп, оны 1967 жылы Пномпеньге шақырды делінеді.
Ros Serey Sothea (/រស់ សិរីសុទ្ធា ; c. 1948 – c. 1977) was a Cambodian singer. She was active during the final years of the First Kingdom of Cambodia and into the Khmer Republic period. She sang in a variety of genres; romantic ballads emerged as her most popular works. Despite a relatively brief career she is credited with singing hundreds of songs. She also ventured into acting, starring in a few films. Details of her life are relatively scarce. She disappeared during the Khmer Rouge regime of the late 1970s but the circumstances of her fate remain a mystery. Norodom Sihanouk granted Sothea the honorary title "Queen with the Golden Voice." Growing up relatively poor on a farm, Ros Sothea was the second youngest of five children; her older sister Ros Saboeut later became known as an activist. She displayed vocal talent as a toddler and grew up listening to early Cambodian pop singers like Mao Sareth and Chhoun Malay. Sothea's talent would remain relatively hidden until friends persuaded her to join a regional singing contest in 1963. After winning the contest she became widely known in her home province and was invited to join a musical troupe that regularly performed at Stung Khiev restaurant in Battambang; she also performed in a family band with her brother Serey. It is believed that Im Song Seurm, a singer from the National Radio service, heard of Sothea's talents and invited her to Phnom Penh in 1967.
Музыкалық мансап
Пномпеньде ол Рос Серей Сотеа деген лақап атты қабылдады және Ұлттық радио қызметінде әнші болды, алдымен Им Сонг Сеурммен дуэт орындады. Оның алғашқы хиті "Стунг Кхьеу (Көк өзен)" 1967 жылы жарық көрді және ол Камбоджада, әсіресе оның жоғары және айқын дауысы үшін тез танымал болды. Сотеа өзінің жоғары, айқын дауысын жас рок музыканттарының қолдауымен үйлестірді, олардың айрықша ерекшелігі электр гитаралары, барабандары және Фарфиса органдары болды. Бұл көбінесе психоделикалық немесе гараждық рок деп сипатталатын дыбыс тудырды, ал Сотеа өркендеген камбоджалық рок сахнасындағы жетекші әйел әншіге айналды. Сотеа сол кездегі әншілердің ішінде кхмер тіліндегі мәтіндері бар "Cry Loving Me" (Creedence Clearwater Revival тобының "Proud Mary" әні негізінде) және "Wolly Polly" (Sam the Sham тобының "Wooly Bully" әні негізінде) сияқты танымал батыс рок әндерінің жаңа нұсқаларын жасады. Романтикалық балладалар консервативті халық арасында оның ең жақсы көрілетін туындысы болып қала берді. Сотеаның камбоджа киноиндустриясымен ынтымақтастығы Қызыл Кхмер режимі кезінде жоғалған 250-ден астам фильмді анықтауға көмектесті. Сотеа ешқашан бірде-бір жазба компаниясымен келісім шарт жасаған жоқ және музыкант ретінде қарапайым өмір сүрді. Ол ұлттық қазына ретінде танылды және Мемлекет басшысы Нородом Сианук оған "Алтын дауысты патшайым" (кейде "Патшалық астананың алтын дауысы" деп аударылады) деген құрметті патшалық атағын берді. Сондай-ақ ол Республиканың Қызыл Кхмерлерге қарсы ұстанымын қолдаған патриоттық әндерді жазды. Оның мансабы 1975 жылғы сәуірде Пномпеньді Қызыл Кхмерлер басып алғанға дейін жалғасты.
In Phnom Penh, she adopted the alias Ros Serey Sothea and became a singer for the National Radio service, first performing duets with Im Song Seurm. Her first hit, "Stung Khieu (Blue River)" appeared in 1967 and she quickly became popular across Cambodia, particularly for her high and clear voice. Sothea combined her high and clear voice with backing provided by young rock musicians, characterized by prominent electric guitars, drums, and Farfisa organs. This resulted in a sound that is often described as psychedelic or garage rock, and Sothea became the leading female singer in the thriving Cambodian rock scene. Sothea was also one of many singers in that scene to create new versions of popular western rock songs with Khmer lyrics, such as "Cry Loving Me" (based on "Proud Mary" by Creedence Clearwater Revival) and "Wolly Polly" (based on "Wooly Bully" by Sam the Sham). Romantic ballads would remain her most endearing work amongst the more conservative populace. Sothea's collaboration with the Cambodian film industry is invaluable in identifying over 250 films lost during the Khmer Rouge regime. Sothea never sang under any one record label and made a modest living as a musician. She was recognized as a national treasure and was honored by Head of State Norodom Sihanouk with the royal title of Preah Reich Theany Somlang Meas, the "Queen with the Golden Voice" (sometimes translated as "Golden Voice of the Royal Capital"). and recorded patriotic songs supporting the Republic's stance against the Khmer Rouge insurgents. Her career would continue until the Khmer Rouge captured Phnom Penh in April 1975.
Жеке өмір
Рос Серей Сотеяның жеке өмірі туралы аз мәлімет сақталған, бірақ оның мінезі тартымды әрі ұяң деп сипатталған. Ол бірнеше әйгілі қарым-қатынастарда болғаны белгілі. "Мен ұмытпадым" фильмінде көрсетілгендей, Пномпеньге келген кезде әнші Сос Мат оған құда түсіп, олар ақырында үйленді. Сотеяның мансабы дамыған сайын, Сос Мат оның жетістіктеріне және оның өнерін тамашалауға келген ер адамдарға қызғанышпен қарады, бұл физикалық зорлық-зомбылыққа әкелді. Сотеяның танымалдылығы қайта жанданып, ол фильм әндерін жаздырғанда киностудиясының белгілі бір өкілімен танысты. Бұл қарым-қатынас некеге және ұлдың дүниеге келуіне әкелді, бірақ себептері анықталмағандықтан неке ұзаққа соқпады. "Мен ұмытпадым" фильмінде Сотеяның Кхмер Республикасы армиясының офицерімен қарым-қатынаста болғаны және Камбоджа азамат соғысы кезінде парашютист болуды үйренгені, бірақ оның жігіті шайқаста қаза тапқан деген болжам бар. Жаңадан шығарылған жазбалардың көпшілігіне барабан автоматтары мен синтезаторлар қосылып, кейде олардың жылдамдығы арттырылды. Осылайша, Сотея мен оның замандастарының түпнұсқа жазбаларын коллекционерлер мен сақтаушылар іздеп жүр. Сотеяның үлкен әпкесі Рос Сабоут қызыл кхмерлер кезеңінен кейін Камбоджаның аман қалған музыканттары мен топтарын қайта біріктіргені үшін кеңінен танымал. Рос Серей Сотея 2015 жылы түсірілген "Мен ұмытпадым" деректі фильмінде жан-жақты суреттелген, онда бірнеше сұхбат берушілер оны камбоджалық эстрадалық музыка тарихындағы ең маңызды әншілердің бірі деп сипаттайды.
Little information about Ros Serey Sothea's personal life has survived, though her personality has been described as modest and reserved. She is known to have been involved in a few high profile relationships. As documented in the film Don't Think I've Forgotten, when she arrived in Phnom Penh she was courted by fellow singer Sos Mat and they eventually married. As Sothea's career moved forward, Sos Mat became jealous of her success and of the men who came to watch her perform, culminating in physical abuse. Sothea's popularity rebounded and she met a prominent member of a film making family while recording film songs. This relationship led to marriage and the birth of a son, but for undocumented reasons the marriage was short lived. The film Don't Think I've Forgotten also reports that Sothea had a relationship with an officer in the Khmer Republic army and learned to be a paratrooper during the Cambodian Civil War, though her boyfriend is believed to have been killed in combat. Many of the reissued recordings contained overdubs of drum machines and keyboards, and were sometimes sped up. Thus, the original recordings by Sothea and her contemporaries are highly sought by collectors and preservationists. Sothea's older sister Ros Saboeut is widely credited with reuniting Cambodia's surviving musicians and bands in the aftermath of the Khmer Rouge era. Ros Serey Sothea is also profiled extensively in the 2015 documentary film Don't Think I've Forgotten, in which several interview subjects describe her as one of the most important singers in the history of Cambodian popular music.