Батыс Канаданың жергілікті халқы – Tla o qui aht тайпасы

Кіріспе

Канаданың оңтүстік-батысына түпкілікті орналасқан халықтар.

Tla o qui aht First Nations (код=nuk) – Канададағы Nuu chah nulth First Nation (тайпалық басқару). Олар Британдық Колумбия провинциясының Ванкувер аралындағы Тынық мұхитының жағалауындағы Ұлттық саябақ қорығындағы он қорықта тұрады. Бұл тайпа Ну-ча-нулт тайпалық кеңесінің құрамына кіреді. 1995 жылы Tla o qui aht қорықтарында 618 адам тұрды. Олардың негізгі экономикалық қызметтері – балық аулау және туризм.

Кіріспе

Тла-о-ки-ахттың шекарасы, ата-бабаларының жері биіктігімен, өзендер ағысының бағытымен және көз жеткенше мұхитпен анықталады. Tla o qui aht First Nations – бұл Tla o qui aht халқына азаматтық және гуманитарлық қызметтер көрсетуге Федералдық Үндістер заңымен уәкілеттік алған үнді тайпасы. Tla o qui aht тайпасының қазіргі және ежелден келе жатқан мұрагерлік басқару жүйелері мен құрылымдары үнді тайпасының басқаруымен және Tla o qui aht халқымен тығыз байланыста. Tla o qui aht First Nation екі бөлек резервацияда орналасқан, біреуі Миарес аралында (Opitsaht), екіншісі Эсовистада, оларды Тынық мұхитының ұлттық паркі қоршап тұр. Эсовиста резервациясын кеңейту жоспарлануда. Tla o qui aht First Nation (TFN) экономикалық дамуда белсенді түрде қатысуда. Tla o qui aht тарихын түсінудің кілті – «Tla o qui aht» терминінің мағынасын түсіну. Төмендегі аударма/түсіндіру Tla o qui aht қауымының әртүрлі ақсақалдарымен (Мэри Хейс, Диксон Сэм Митт және т.б.), тілді жетік білетін адамдармен, шебер қолөнершілермен, тәжірибелі саясаткерлермен және Миарес аралындағы сот ісі кезінде Tla o qui aht қауымы жүргізген кең ауқымды кеңеске қатысқандармен болған әңгімелер негізінде жасалды. Tla o qui aht – бұрын Хауке-мин көлдерінің маңында өмір сүрген тарихи тайпалардың конфедерациясы. Tla o qui aht «басқа жерден келген әртүрлі адамдар» деп аударылады. Алайда, бұл одан да көп мағына береді: «aht» сөзі «адамдар» терминіне қосылатын префикс, ал «tla o qui» – қазіргі Clayoquot Sound аймағындағы Clayoqua деп аталатын жер. Осылайша, Tla o qui aht «басқа жердің адамдары» деп түсіндіріледі. Clayoquot Sound Ванкувер аралының батыс жағалауында, Тофиноның солтүстігінде орналасқан. Бұрын тайпаның ата-бабалары бір тайпа емес, көптеген шағын тайпалар мен отбасылар тобы болды, олар қазір Кеннеди көлі деп аталатын Хауке-миннің маңында өмір сүрді. Tla o qui aht тайпасының тарихын түбірінен өзгерткен маңызды оқиға Эсовиста түбегінің атында мәңгілікке сақталды. Эсовиста соғысы – Tla o qui aht тайпасының біртұтас күш ретінде қатысқан ұлы соғысы. Бір кезде түбекте өмір сүрген адамдар Лонг-Бичтен Тофиноға және одан әрі солтүстікке дейін мұхит ресурстарын қатаң бақылауда ұстады және құлдар мен басқа да заттар алу үшін Хауке-миннің тыныш балық аулау ауылдарына шабуыл жасауды әдетке айналдырды. Нуу-ча-нулт тілінде Эсовиста «өлтірілген» дегенді білдіреді. Tla o qui aht 18-ші ғасырдың соңында еуропалықтармен алғашқы байланысқа дейін осы аймақта өмір сүрді. Қорыта айтқанда, Tla o qui aht – әртүрлі адамдар, Tla o qui халқы; олар бұрын Хауке-минде өте ерекше өмір салтын ұстанған көптеген кіші топтардың конфедерациясы.

Tla o qui aht, whose ancestral border is determined by the height of land, the direction of the rivers flow and as far as the eye can see on the ocean, is a confederacy of aboriginal groups who historically were independent from one another. Tla o qui aht First Nations is the Indian band mandated under the Federal Indian Act to deliver civil and human services to Tla o qui aht. The hereditary governance systems and structures of Tla o qui aht that exist today, and that have existed since time immemorial have a dynamic relationship with the Indian band administration and with the general population of Tla o qui aht. The Tla o qui aht First Nation resides on two separate reserves, one on Meares Island (Opitsaht) and the other at Esowista, surrounded by Pacific Rim National Park. A reserve expansion is planned for the Esowista site. The Tla o qui aht First Nation (TFN) has been very active in economic development. The keystone to understanding Tla o qui aht history is understanding what the term Tla o qui aht means. The following translation/interpretation was developed based on conversations with various Tla o qui aht elders (including Mary Hayes and Dixon Sam Mitt, among others), fluent speakers, master craftsmen, seasoned politicians and those who participated in the exhaustive community consultation that was implemented by Tla o qui aht during the Meares Island court case. Tla o qui aht is the confederation of historic native groups that once lived all around the lake system called Ha ooke min. Tla o qui aht has been translated to mean “different people from a different place.” However, it means much more than that: aht is a prefix for the term 'people', and tla o qui is a place in Clayoquot Sound presently known as Clayoqua. In this way Tla o qui aht can be understood to mean the “people from a different place.” Clayoquot Sound is on the western coast of Vancouver Island, north of Tofino. In former times, the tribe's ancestors were in fact not one tribe, but many small tribes and family groups who lived all around Ha ooke min, which is now known as Kennedy Lake and which is where Tla o qui is located. The defining event that changed the face of Tla o qui aht forever is eternalized in the name of the Esowista Peninsula. The war of Esowista was a great war that Tla o qui aht engaged in as a single force. The people who once lived on the peninsula from Long Beach to Tofino and further north had kept tight control of ocean resources and had made it a common practice to raid the sleepy fishing villages of Ha ooke min to take slaves and other commodities. In Nuu chah nulth, Esowista means “clubbed to death.”

Tla o qui aht maintained their presence in this part of the sound through to first contact with Europeans in the late 18th century. In summary, Tla o qui aht, different people, are the people from Tla o qui; they are a confederation of many different smaller groups who once lived a very different lifestyle at Ha ooke min.

Тұқым қуалау жүйесі

Tla o qui aht функцияларын жаңарту және Британдық Колумбияның қазіргі саяси жағдайына бейімделу арқылы қайта құру үстінде. Мұрагерлік басшылар осы процесті Тла о киаht басқарып жүр.

Әкімшілік

Tla o qui aht екі әкімшілік кеңсесін ұстап тұрады, біреуі Opitsaht-та, екіншісі Тофинодағы Tin Wis Resort қасында. Қазіргі уақытта олар Ұлт үшін жаңа әкімшілік және мәдени орталық салу жоспарларын жасап жатыр.

Басқа басқармаларға тағайындалу

Қазіргі уақытта аймақтық бағытталған тағайындауларды Мұрагерлік басшылар жасайды. Топ комитеттеріне (мысалы) ішкі тағайындауларды Басшы "Клайокотт биосфералық тресті" директорлар кеңесіне, "Клайокотт" үнінің техникалық жоспарлау комитетіне, Орталық аймақтың басқару кеңесіне және Орталық аймақтың кеңесіне жүргізеді.

Бизнес және экономикалық даму

Тлаокиахт (TFN) экономикалық дамуда өте белсенді. Олар TinWis Resort-тің иесі және оны басқарады, сондай-ақ олардың Экономикалық даму корпорациясына тиесілі туристік брондау орталығын іске қосты. Елде туризм, суретші-кескіштер мен шағын бизнес кәсіпкерлері бар. Олар қоғамдық тұрғын үйлерін кеңейтуде, Тынық мұхитының жанындағы провинциялық парктің іргесінде орналасқан қорықты кеңейтуде, және Кеннеди көлінің су алабында тайпалық парк құру жөнінде жұмыс істеп жатыр, бұл олардың аумағының осы бөлігінде экономикалық даму мен қоршаған ортаны қорғауды үйлестіруге мүмкіндік береді. 2008 жылы Ұлт Тофино ауданымен түбектің солтүстік жағындағы жоспарлы даму бойынша бірлесіп жұмыс істеу туралы хаттамаға қол қойды, онда бірнеше ірі мемлекеттік жер участалары қарастырылуда. Басқа да бірнеше елдер сияқты, TFN мүшелерінің бір бөлігі (алтыдан сегізге дейін) әлі де балық аулау саласында жұмыс істейді, оның ішінде теңіз балдырында шағын балықтарды өсіру, сондай-ақ коммерциялық жөне baldық және halibut балық аулау.

Хаа-ак-сук өзенінің су құбыры

Бұл гидроэлектрлік жоба 2014 жылы аяқталды. Оның Haa ak suuk арнасындағы тоған суды 6 МВт қуаттылықтағы электр стансасына жеткізетін құбырға бағыттайды.