Кіріспе
Гонггонг – қытайлық су құдайы. Қытай мифологиясы мен халық аңыздарында мыс бас, темір маңдай, қызыл шаш және жылан денесімен бейнеленеді, немесе кейде адам басы мен денесі жылан құйрығымен суреттеледі. Ол құртқыш, және түрлі ғарыштық апаттарға кінәлі деп есептеледі. Барлық айтуларда Гонггонг өлтіріледі немесе жер аударылады, көбінесе от құдайы Чжуронг сияқты басқа күшті құдаймен болған күресте жеңіліп. Астрономияда 225088 Гонггонг астероиді Гонггонгтың құрметіне аталған.
Gonggong ('/ɡ//ɒ//ŋ//ɡ//ɒ//ŋ/) is a Chinese water god who is depicted in Chinese mythology and folktales as having a copper human head with an iron forehead, red hair, and the body of a serpent, or sometimes the head and torso are human, with the tail of a serpent. He is destructive and is blamed for various cosmic catastrophes. In all accounts, Gonggong ends up being killed or sent into exile, usually after losing a struggle with another major deity such as the fire god Zhurong. In astronomy, the dwarf planet 225088 Gonggong is named after Gonggong.
Атауы
Ағылшын тілінде есімнің екі буыны да бірдей. Бірақ мандарин тілінде олар тон бойынша ерекшеленеді (共工 Gònggōng), ал басқа қытай тілдерінде дауысты және бастапқы дауыссыз дыбыстар да өзгеше (мысалы, Орта қытай тілі, сондай-ақ жапон тіліндегі кёко). Есімнің ең көп таралған түрі 龔工, ағылшын тіліндегі бірінші түрімен сәйкес, бірақ мандарин тілінде тон бойынша (Gōnggōng), ал басқа қытай тілдерінде дауыссыз және дауысты дыбыстар бойынша да ерекшеленеді (мысалы, Орта қытай тілі). Гонггонның жеке есімі – Кангхуй (ағылшын тілінде /k/ /æ/ /ŋ/ /h/ /uː/ /i/ KANGhoo ee немесе мандарин тілінде Kānghuí kongHWAY деп айтылады).
Аңыз
Гонггонг соғысушы мемлекеттер кезеңінің соңғы кезеңінен (б.з.д. 221 жылға дейін) белгілі. Гонггонг Чжу Цының ежелгі "Жаратылыс сұрақтары" (Тяньвэнь) поэмасында кездеседі, онда ол Жер осінің ортасынан ығысуына, оның оңтүстік-шығысқа, ал аспанның солтүстік-батысқа қарай бұрылуына кінәлі деп айыпталады. Бұл осілік бұрылыс Қытай өзендерінің, әсіресе Янцзы және Сары өзендердің, көбінесе оңтүстік-шығысқа қарай ағуының және Күн, Ай, жұлдыздардың солтүстік-батысқа қарай жылжуының себебін түсіндіру үшін пайдаланылады. Хан әулетінің әдебиеттері Гонггонг туралы толығырақ мәліметтер береді. Гонггонг түрлі мифологиялық оқиғаларда үлкен су тасқындарына жауапты деп есептеледі, көбінесе оның министрі Шианлиу (сондай-ақ Шианьяо деп те аталады), тоғыз басы және жылан денесі бар, оның қатысуымен. Гонггонг қытай от құдайы Чжуронгпен болған шайқаста жеңіліп, Көк тағына таласқандығы үшін өкініш сезінді. Ашуға еріксіз беріліп, ол аспанды тік тұрғызған сегіз тіреудің бірі – Бучжоу тауына басын соғып, оны қиратып жіберді. Бұл аспанның солтүстік-батысқа қарай бұрылуына, ал Жердің оңтүстік-шығысқа қарай ығысуына әкеп соқты, нәтижесінде зор су тасқындары мен азаптар туды. Мифтің бір нұсқасында Гонггонг өзін-өзі өлтіреді, ал қираған таудан су тасқынымен бірге от шығады. Құдай Нүва алып тасбақа Аодың аяқтарын кесіп, құлаған тіреудің орнына қойды, осылайша су тасқыны мен азаптар тоқтатылды; алайда ол бұрылған аспан мен Жерді толыққанды түзете алмады және олардың Қытайдағы Күн, Ай, жұлдыздар мен өзендерге тигізген әсерін өзгерте алмады.