Кіріспе

Овалдық қоршау – археологтардың пікірінше, шамамен сопақша пішінді ежелгі жерлеу қоршауының бір түрі. Британдық неолиттің орта және соңғы кезеңдері мен қола дәуірінің басында овалдық қоршаулар, бұрынғы көп жерлеулермен салынған ұзын қоршаулар мен кейінірек жеке дөңгелек қоршаулар арасындағы кезеңдік өзгерісті көрсетеді. Темза өзені аңғарында немесе оның жанында табылғандарына қарағанда, овалдық қоршаулардың ішіндегі жерлеу орындары мен жерлеу рәсімдері арасындағы байланыс күмәнді, себебі алғашқы жерлеу мен қоршаудың салынуы арасында көп жылдар өтуі мүмкін.

Ақ жапырақ төбе

Букингемширдегі Уайтлиф төбесінің шамасынан (Монкс Рисборо, Букингемшир) (Ұлттық желі: SP 822040) неолиттік сопақша барроу орналасқан, оны алғаш рет сэр Линдсей Скотт 1934 және 1939 жылдар аралығында қазып, 2002-2006 жылдары Оксфорд археологиясы (Принц Рисбороу ауылдық тобының көмегімен) қайта қазып шығарды. Үйінді сопақша келген, бірақ солтүстік-шығыс жағында ойысқандықтан, бүйрек пішіндес. Барроуда тек бір ғана жерлеу табылды және радиокөміртектік талдау нәтижесінде өлім, жерлеу және үйіндінің салынуы б.з.б. 3750-3100 жылдар аралығында, бірақ осы кезеңнің әртүрлі уақыттарында болғаны анықталды. Қалдықтар 1,2 метр қашықтықта орналасқан екі үлкен тік тіреудің арасына қойылған секілді. Үйіндінің ортасынан қыш сынықтары мен жануар сүйектері табылған, қазба жұмыстарын жүргізушілер бұл үйінді салынып біткен кезде өткізілген салтанатты тойдан қалғандар деп есептейді.

Дорни ағысы

Бұл - неолиттің орта кезеңіне жататын, шамамен б.з.д. 3300–2800 жылдар аралығында салынған қорған. Бұрын тек егін іздері арқылы ғана белгілі болған, ал магнитометриялық және кедергілік зерттеулер бұл қазба жұмысы жүргізілмеген ескерткіш туралы толыққанды мәліметтер берді. Ескерткіш SU 9170 7935 координаталарында, Темза өзенінің су тасқыны жазығындағы тегіс жерде, өзеннен 250 метр қашықтықта орналасқан. Зерттеулер шамамен 20х12,5 метр көлемдегі сопақша арықтың сыртқы пішінін көрсетті. Оның бағыты солтүстік-шығыс – оңтүстік-батысқа қарай. Орталық бөлігіндегі екі шұңқырдың іздері Уайтлифте табылғандай, екі бөлікке бөлінген ағаштан жасалған жерлеу құрылысын көрсетеді.

Marsh Lane East (екінші учаске)

Бұл алғашқыда неолиттік сопақ оба болған деп саналады, бірақ қола дәуірінде қайтадан қазылған, сондықтан бастапқы обаның көбі қалмаған.