Доктор Кто және Силуриандар: Жер бетіндегі ежелгі жанжал
Doctor Who and the Silurians
Доктор Кто и Силуриандар: 1970 жылғы ғылыми-фантастикалық сериал. Адамзат пен Силуриандар арасында бейбітшілік орнатуға талпыныс, қақтығыстар мен сырлар!
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1970 жылғы британдық ғылыми фантастикалық телесериал
1970 British sci fi TV serial
"Доктор Кто және Силуриандар" – британдық ғылыми фантастикалық телесериал "Доктор Кто" жетінші маусымның екінші сериясы. Ол алғаш рет 1970 жылдың 31 қаңтарынан 14 наурызына дейін BBC1 арнасында аптасына жеті бөлімнен көрсетілді. Сериал ағылшын даласында, оның астындағы үңгірлер жүйесінде және Лондонда өтеді. Сериалда Үшінші Доктор (Джон Пертуи) адамзат пен Силуриандар арасында бейбітшілік орнатуға тырысады. Силуриандар – адамдардан бұрын Жерді билеген интеллектуалды, екі аяқты бауырытқындар. Бірақ, ксенофобияға бой алған Силуриан узурпаторы мен соғысқа құштар адам әскерлерінің салдарынан бұл әрекет сәтсіз аяқталады. Оқиғада Силуриандар алғаш рет пайда болады, және олардың құрметіне ғылымда Силуриан гипотезасы аталған.
Doctor Who and the Silurians is the second serial of the seventh season in the British science fiction television series Doctor Who. It was first broadcast in seven weekly parts on BBC1 from 31 January to 14 March 1970. The serial is set in an English moorland, the cave system below it, and London. In the serial, the Third Doctor (Jon Pertwee) attempts to broker peace between humanity and the Silurians, an intelligent bipedal race of reptilians that ruled Earth before humans. This effort becomes undone by a xenophobic usurper Silurian, along with gung ho human soldiers. The story is the first appearance of the Silurians, for whom the Silurian hypothesis in science is named.
Сюжет
Ядролық қуатпен жұмыс істейтін циклотрон кешені, сортаң даладағы үңгірлерде, күңгірт қуат жоғалулары мен қызметкерлер арасында психикалық бұзылыстарды бастан өткеруде. Үшінші Доктор мен Лиз Шоу Бригадир Летбридж Стюартпен кездесіп, оқиғаны тергеуге кіріседі. Қауіпсіздік басшысы, майор Бейкер, орталықта саботаж жасаушы бар деп санайды. Доктор мен Лиз сигнал құрылғысы бар силуриандық базаны табады, онда олар машинаның көмегімен силурианның ұйқыдан оянып, қайта тірілгеніне куә болады, бұл реактордың қуатын жоғалтуын түсіндіреді. Орталыққа жауапты тұрақты хатшы Мастерс келеді. Доктор оларға үңгірдегі силуриандар туралы айтады, бейбітшілік орнатуға шақырады. Бірақ, Куинннің көмекшісі оның тұтқында ұстаған силурианнан қаза тапқанын айтқанда, бұл ескерілмейді. Доктор силуриандарды ескертуге тырысады, бірақ олар оны түрмеге қамап қояды. Ол силуриандардың басшысымен ақылдаса алады, ол өз тайпаластарын адамдармен қатар өмір сүрудің жолын табуға көндіруге тырысады. Жас силуриан бас тартады және басшыны өлтіріп, оның орнына өзі көшбасшы болады. Кейін Бейкер силуриандармен босатылар алдында, өлімге әкелетін бактерия жұқтырады, нәтижесінде бүкіл Ұлыбританияда эпидемия таралады. Доктор ем табады, ол көптеп өндіріліп, эпидемияны тоқтатады. Доктор, Лиз және Бригадир силуриандармен бірге электр стансасына әкетіледі, онда Доктор реакторды жоғары жүктемеге салып, жас силурианға бұл аймақ кем дегенде 25 жыл бойы радиацияға шалдығатынын айтады. Силуриандар қауіп сейілгенше үңгірлерге қайта оралып, қайтадан ұйықтап кетеді. Механизм бұзық болғандықтан, жас силуриан оны іске қосу үшін ояқ болып, өмірін құрбан етеді. Доктор мен Лиз реакторды жөндеп жасайды. Жас силуриан өзінің тайпасын қайтадан ұйықтатуға алданғанын түсінеді. Ол Докторға шабуыл жасайды, бірақ Бригадир оны атып өлтіреді. Доктор силуриандардың бейбіт ұйықтауы үшін үңгірлерге қол тигізбеу керектігін, болашақта олар мен адамзат арасында бейбіт келісімге келу мүмкіндігі бар екенін айтады. Бірақ Бригадир үңгірлерді жоюға бұйрық береді, ішіндегі силуриандарды өлтіреді, бұл силуриандарды жаппай қырғынға қарсы болған Докторды қорқытады.
A nuclear powered cyclotron facility in some caves under a moorland is experiencing mysterious power drains and mental breakdowns amongst staff. The Third Doctor and Liz Shaw meet Brigadier Lethbridge Stewart there to investigate. Major Baker, the security chief, believes there is a saboteur in the centre. The Doctor and Liz discover a Silurian base with the signal device, where they witness a Silurian being revived from hibernation by a machine, explaining the energy drains that the reactor has been experiencing. Masters, the Permanent Under Secretary in charge of the centre, arrives. The Doctor tells them about the Silurians in the caves, urging peaceful contact. However, this is ignored when Quinn's assistant reveals that he was killed by the Silurian he held captive. The Doctor attempts to warn the Silurians, but they put him in a cage. He is able to reason with the leader of the Silurians, who attempts to convince his brethren to find a way of co existing with humans. The younger Silurian refuses and kills the leader, usurping the title as leader. Baker is later infected with a deadly strain of bacteria by the Silurians before he is released, resulting in an epidemic to spread across Britain. The Doctor is able to find a cure, which is mass produced, ending the epidemic. The Doctor, Liz and the Brigadier are then abducted by the Silurians and taken to the power plant, where the Doctor overloads the reactor and tells the younger Silurian that the area will be irradiated for at least 25 years. The Silurians re enter the caves to hibernate until the danger has passed. Since the mechanism is faulty, the younger Silurian will stay awake to operate it and sacrifice his life. The Doctor and Liz repair the reactor. The younger Silurian realises he has been duped into sending his race back to sleep. He attacks the Doctor but is shot by the Brigadier. The Doctor insists that the caves are to remain untouched to allow the Silurians to hibernate peacefully, hopeful that talks of peace may occur between them and humankind in the future. However, the Brigadier orders the caves to be destroyed, killing the Silurians inside and horrifying the Doctor, who opposed the mass murder of the Silurians.
Басқа атаулар
Бұл "Доктор Ху" деген аттың экрандағы сериал аталысында қолданылған жалғыз жағдай болды (дегенмен, "The Chase" сериалының 5-ші бөлімі экранда "Доктор Худың өлімі" деп, ал "The Gunfighters" сериалының соңында "Келесі аптада Доктор Ху және жабайылар" деген мәтін көрсетілді). Сол кезде өндіріс құжаттарында әдетте "Доктор Ху және..." деп басталатын сериал атауларын қолдану қалыпты болған, бірақ режиссер тақырыптарды эфирге беру үшін субтитрлеу бөлімінен тапсырыс бергенде, көбінесе бұл префикс жойылып кететін. Алайда, осы сериал үшін мұндай шара жасалмады.
This was the only time the name "Doctor Who" was used in the title of a serial on screen (although Episode 5 of The Chase was titled "The Death of Doctor Who" on screen and at the end of The Gunfighters, the caption read "Next Week Doctor Who and the Savages"). Although it was common in production paperwork to prefix "Doctor Who and " to the story title at the time, the prefix was usually dropped when the director ordered the titles from the captioning department for transmission. However, this was not done for this particular story.
Қалыптастыру жазбалары
Актер Пол Дарроу "Таймелаш" (1985) сериалында Текер рөлін ойнап, кейін оған оралды. Ол сондай-ақ "The Next Life" аудиоспектаклінде де ойнады. Мастерстерді ойнаған Джеффри Палмер "Мутанттар" (1972) және "Қиямет сапары" (2007) фильмдерінде де пайда болды. Питер Майлз кейін "Динозаврлардың шабуылы" (1974) фильмінде профессор Уитакерді, ал "Далектердің пайда болуы" (1975) фильмінде Найдерді ойнады. Ол сонымен қатар радиодрамада Траганды ойнады. "Өлімнің жұмағы" және "Террордың сыбырлары" аудиоспектаклінде Гантман рөлін сомдады. Норман Джонс бұрын "Қарлы адамдар" (1967) фильмінде Криссонг рөлін ойнаған, ал кейін "Мандрагораның маскасы" (1976) фильмінде Иероним рөлін ойнады. Төртінші эпизодта Трэвис рөлін ойнаған Иан Талбот кейін "The Leisure Hive" (1980) фильмінде Клаут рөліне оралды. Сержант Харт рөлін ойнаған Ричард Стил бұрын "Соғыс ойындары" (1969) фильмінің 2-ші бөлімінде командир Гортон рөлінде, кейін "Раннидің белгісі" (1985) фильмінде күзетші ретінде пайда болды.
Actor Paul Darrow would return to the series playing Tekker in Timelash (1985); he also appeared in the audio play The Next Life. Geoffrey Palmer, who played Masters, also appears in The Mutants (1972) and in "Voyage of the Damned" (2007). Peter Miles later played Professor Whitaker in Invasion of the Dinosaurs (1974) and Nyder in Genesis of the Daleks (1975). He also played Tragan in the radio drama The Paradise of Death and Gantman in the audio play Whispers of Terror. Norman Jones had previously appeared as Khrisong in The Abominable Snowmen (1967) and would later play Hieronymous in The Masque of Mandragora (1976). Ian Talbot, who played Travis in Episode Four, would later return as Klout in The Leisure Hive (1980). Richard Steele, who plays Sergeant Hart, previously appeared as Commandant Gorton in Episode 2 of The War Games (1969) and would later appear as a guard in The Mark of the Rani (1985).
Баспаға шығарылған
Бұл сериалдың романдық нұсқасын Малкольм Хулк жазды, ол 1974 жылғы қаңтарда Target Books баспасынан «Доктор Ху және үңгір монстрлары» деген атпен жарық көрді. Осы бейімделуде силурийліктерге Морка, Окдел және К’то сияқты есімдер берілді. Романдық нұсқада рептилия мәдениетінің кең тарихы, соның ішінде олардың қыстамаға түсуінің басталуы туралы кіріспе бар. Романның көп бөлігі рептилиялардың көзқарасынан баяндалады және Куинн мен майор Бейкерге (романда Баркер деп аталған) сияқты кейіпкерлердің кең тарихы келтіріледі. Романдық нұсқада рептилияларды силурийліктер деп атаудан қашытылады (бұл сөз ЮНИТ құпия сөзі ретінде қолданылады), бірақ үңгірдегі динозавр тираннозавр рекс деп анықталады. Роман голланд, фин, жапон және португал тілдеріне де аударылды. Актриса Кэролайн Джон оқыған романдық нұсқаның толық нұсқасы 2007 жылдың қыркүйек айында BBC Audiobooks компаниясы тарапынан CD-де жарық көрді.
A novelisation of this serial, written by Malcolm Hulke, was published by Target Books in January 1974 under the title Doctor Who and the Cave Monsters. In this adaptation, the Silurians were given names like Morka, Okdel and K'to. The novelisation gives extensive background to the reptile culture, including a prologue featuring their hibernation beginning. Large parts of the novelisation are told from the reptiles' point of view and there is an extensive back story given to several characters including Quinn and Major Baker (called Barker in the novelisation). The novelisation avoids referring to the reptiles as Silurians (the word turns up as a UNIT password) but identifies the dinosaur in the caves as a tyrannosaurus rex. The novelisation was also translated into Dutch, Finnish, Japanese and Portuguese. An unabridged reading of the novelisation by actress Caroline John was released on CD in September 2007 by BBC Audiobooks.
Үй медиасы
Сериалдың бастапқы 625 жолды PAL видеотаспалары BBC тарапынан қайта пайдалану үшін жойылды, бірақ олар 16 мм қара-ақ фильмді сақтап қалды. 1993 жылы барлық жеті эпизодтың 525 жолды NTSC нұсқасынан түс сигналы (4-эпизодтың басындағы бөлігінен басқа) VHS нұсқасы үшін түсті бояу техникаларымен бірге қолданылды, ол сол жылдың шілде айында жарық көрді. 2006 жылдың қазан айында оқиғаның түпнұсқа саундтрегі «Жердегі монстрлар» жинағының бөлігі ретінде CD-де шығарылды, қайтадан «Теңіз шайтандары» және «Теңіздің жауынгерлері» сериалдарымен бірге, Кэролайн Джонның қосымша әңгімелерімен. CD кейін 2008 жылдың қаңтарында жекелеген түрде қайта шығарылды. 2008 жылдың 14 қаңтарында оқиғаның жаңа қалпына келтірілген нұсқасы «Жер астында» деп аталатын жинақтың бөлігі ретінде DVD-де жарық көрді, сонымен қатар «Теңіз шайтандары» және «Теңіздің жауынгерлері» де кірді (қара-ақ басылымдар мен эфирден алынған түсті жазбалар біріктірілді, түсті басылымдардың шеттері бұрмаланды, ал екі өріс арасындағы қозғалыс ақпараты жоқ 50 уникалды өріске бейне бөлімдерін қалпына келтіру үшін екі басылым VidFIRE арқылы өңделді). Содан кейін оқиға 2013 жылы DVD-де қайтадан шығарылды, «Аштық Жер» және «Суық қан» (2010 жылғы Елдік Доктордың екі бөлімдік оқиғасы) жинағына қосылды, «Монстрлер жинағы» сериясының, атап айтқанда «Силуриандар» бөлігінде.
The original 625 line PAL videotapes of the serial were wiped by the BBC for reuse, although they retained 16 mm b/w film recordings. In 1993, the colour signal from a 525 line NTSC version of all seven episodes (except for part of the beginning of episode 4) was used, along with colourisation techniques, to colourise the film prints for the VHS release, which was in July that year. In October 2006, the story's original soundtrack was released on CD as part of the 'Monsters on Earth' tin set, again alongside The Sea Devils and Warriors of the Deep, with linking narration from Caroline John. The CD was then individually re issued in January 2008. On 14 January 2008, a fresh restoration of the story was released on DVD as part of the boxed set called "Beneath the Surface", also including The Sea Devils and Warriors of the Deep (the black and white prints and off air colour recordings were combined, with the colour prints distorted to reduce fringing and both prints processed with VidFIRE to restore video sections to 50 unique fields per second, rather than 25 frames per second, with no motion information between the two fields corresponding to each frame). The story was then released on DVD again in 2013, included in a set paired with The Hungry Earth and Cold Blood (a two part Eleventh Doctor story from 2010), in 'The Monster Collection' series, specifically The Silurians entry.