Кіріспе

Италиялық асыл отбасы

Колонна әулеті, сондай-ақ Sciarrillo немесе Sciarra деп те аталады, – бұл Рим папасының асыл отбасының құрамына кіретін итальяндық асыл отбасы. Орта ғасырлар мен Ренессанс дәуіріндегі Римде ықпалды болды, бір папа (Мартин V) және көптеген шіркеу және саяси қайраткерлерді өкілді. Отбасы Римдегі ықпал үшін Орсини әулетімен болған қатыгез жанжалдарымен белгілі, ол 1511 жылы папалық бұйрық арқылы тоқтатылды. 1571 жылы екі әулеттің басшылары да Папа Сикст V-нің қыздарына үйленді. Осыдан кейін тарихшылар «Христиан әмірлері арасында олардың есімдерімен аталмаған бейбіт келісім болған емес» деп жазды.

Шығу тегі

Дәстүр бойынша, Колонна әулеті – Питердің (1099–1151) Тоскулум графтарының тармағы, Грегорий III-тің ұлы, Альбан төбелеріндегі Колоннадағы Колумна қамалының иелігінен «де Колумна» деп аталған. Олар өз тегін Тюскулум графтары арқылы ерте орта ғасырлардағы Ломбард және Итало-римдік ақсүйектері, саудагерлері мен дін қызметкерлеріне дейін жегізеді – тіпті Юлий-Клавдий әулетінен және Юлия руынан шыққандарын айтады, олардың бастауы уақыттың тынысынан жоғалған, бірақ б.з.д. 489 жылы Гай Юлий Иулдің консулдығымен жылнамаларға алғаш рет енген. Әулеттен шыққан алғашқы кардинал 1206 жылы тағайындалды, сол кезде Джованни Колонна ди Карбогнано СС. Косма мен Дамианоның кардинал-диаконы болды. Көп жылдар бойы кардинал Джованни ди Сан-Паоло (1193 жылы жоғарылатылған) Колонна әулетінің мүшесі және демек, кардиналдар алқасындағы оның алғашқы өкілі деп есептелді, бірақ қазіргі ғалымдар бұл 16 ғасырдың басындағы жалған ақпаратқа негізделгенін анықтады. Джованни Колонна (шамамен 1206 жылы туған), кардинал Джованни Колонна ди Карбогнаноның немересі, 1228 жыл шамасында Доминикан ретінде салтанатты ант берді және Сант-Томас Аквинскийдің понтификалдық университетінің алдағы Санта-Сабинадағы римдік студиумда теологиялық және философиялық білім алды. Ол Доминикан орденінің Рим провинциясының провинциалы қызметін атқарды және 1248 жылы Ананьиде провинциялық басқосуға төрағалық етті. Колонна 1255 жылы Мессина архиепископы болып тағайындалды. Маргарита Колонна (1248 жылы қайтыс болған) Францискан орденінің мүшесі болды. Ол 1848 жылы Папа Пий IX-шы тарапынан киелі деп жарияланды. Осы кезде папаға жақын Гюльфтер фракциясының басшылары Орсини әулетімен бәсекелестік басталды. Бұл Колонна әулеті Папалық пен Киелі Рим империясы арасындағы қақтығыс кезеңінде ұстанған императорлық Гибеллиндік бағытын нығайтты. Қызығы, өздерінің отбасылық аңыздарына сәйкес, Орсинилер де ежелгі Римнің Юлий-Клавдий әулетінен тегін шығарады.

Колонна папалыққа қарсы

1297 жылы кардинал Жакопо ағалары Оттоне, Маттео және Ландольфоны жерлерінен мүліктің иесі ретінде айырды. Соңғы үшеуі Папа Бонифаций VIII-ге шағымданды, ол Жакопоға жерді қайтаруға, сондай-ақ отбасының Колона, Палестрина және басқа қалалардағы бекіністерін Папалыққа беруге бұйрық берді. Жакопо бас тартты; мамыр айында Бонифаций оны кардиналдар алқасынан шеттетуге және оны және оның жақтастарын қауымнан шығаруға бұйрық берді. Колонна отбасы (Папамен одақтас үш бауырдан басқа) Бонифацийдің Папа Селестин V-тің бұрын-соңды болмаған бас тартуынан кейін заңсыз сайланғанын мәлімдеді. Осы дау ашық соғысқа ұласты, қыркүйек айында Бонифаций Ландольфоны өзінің әскеріне қолбасшы етіп тағайындады, оның мақсаты Ландольфоның өзінің Колонна туыстарының бүліктерін басу болды. 1298 жылдың соңына қарай Ландольфо Колонна, Палестрина және басқа қалаларды басып алып, оларды толығымен қиратты. Отбасының жерлері Ландольфо мен оның адал бауырлары арасында бөлісті; отбасының қалған бөлігі Италиядан қашып кетті. Шеттегі Колонналар Папаның тағы бір үлкен жауы Францияның Филипп IV-імен одақтасты, оған жас кезінде кардинал Эгидио Колонна тәрбие берген болатын. 1303 жылдың қыркүйегінде Шиарра және Филипптің кеңесшісі Гийом де Ногарет кішкентай жасақпен Ананьиге барып, Бонифаций VIII-ді тұтқындауға және оны Францияға сотқа беруге тырысты. Екеуі де Папаны ұстауға қол жеткізді, ал Шиарраның Папаны бетінен ұрғандығы айтылады, осы оқиға «Ананьидің ашуы» деп аталды. Бірнеше күннен кейін жергілікті тұрғындар Папаны босатып, бұл әрекет сәтсіз аяқталды. Алайда, 11 қазанда Бонифаций VIII қайтыс болды, бұл Францияға оның әлсіз ізбасарларын Авиньон папалығы кезінде басып тастауға мүмкіндік берді.

Орта ғасырдың соңы

Отбасы орта ғасырдың соңына дейін азаматтық және діни өмірдің орталығы болып қала берді. Кардинал Эгидио Колонна 1314 жылы Авиньондағы папалық сарайда қайтыс болды. Августин орденінің мүшесі болған ол, өз заманының ең беделді ойшылдарының бірі болу үшін Париж университетінде Ақын Томас Аквинскийден дінтануды оқыды. 14 ғасырда отбасы Сан-Джованни шіркеуін безендіруге демеушілік етті, ең бастысы – еденге мозаика орнатуға қаржы жұмсады. 1328 жылы Германияның Людовик IV қасиетті Рим императоры болып тағайындалу үшін Италияға жорық жасады. Папа Жохан XXII Авиньонда тұрып, Луиге таж кигізбейтінін жариялағандықтан, король римдік аристократияның біреуінен таж кигізілуге шешім қабылдады, ол Скиарра Колоннаны ұсынды. Осы оқиғаның құрметіне Колонна отбасына гербтерінің үстінде императорлық тік тәжді пайдалану құқығы берілді. Даңқты ақын Петрарка отбасымен, әсіресе Джованни Колоннамен жақын дос болып, көбінесе Римде отбасының қонағы ретінде тұрды. Ол Колонна отбасының ерекше оқиғаларына арнап бірнеше сонеттер жазды, соның ішінде "Даңқты Колонна, барлық үмітіміздің негізі – ұлы латынша есім". Осы кезеңде Колонналар өздерін Юлий-Клавдий әулетінің ұрпақтары деп жариялауды бастады. Колонналар 14 қараша 1417 жылы Констанц соборында Одон Колонна сайланғанда, папалық амбицияларына қол жеткізді. V Мартин атымен танылған ол, 20 ақпан 1431 жылы қайтыс болғанға дейін билік етті.

Ерте заманауи кезең

Виттория Colonna XVI ғасырда ақын ретінде және оқымысты қауымда танымал болды. 1627 жылы Филиппо I Colonnaның қызы Анна Colonna, Барберини әулетінен Таддео Барбериниге үйленді; ол Папа VIII Урбанның немересі еді. 1728 жылы Colonna әулетінің Карбогнано тармағы (Colonna di Sciarra), Джулио Чезаре Colonna di Sciarra Корнелия Барбериниге үйленген кезде, фамилиясына Барберини есімін қосты. Корнелия Барберини – фамилияны соңғы рет иеленген ер адам Барберинидің қызы және Маффео Барберинидің (Таддео Барберинидің ұлы) немересі болды.

Ағымдағы жағдай

Колонналар отбасы 1710 жылдан бері Папалық тақтың принц көмекшілері болып табылады, бірақ олардың папалық князьдік атағы тек 1854 жылдан бастау алды. Римдегі отбасының резиденциясы – Палаццо Колонна, әр сенбі күні таңертең жұртшылыққа ашық. «Colonna di Paliano» негізгі тармағын бүгінде Палианоның принці және герцогы, Принц Маркантонио Колонна ди Палиано (1948 ж.т.), оның мұрагері Дон Джованни Андреа Колонна ди Палиано (1975 ж.т.), сондай-ақ Авелланың принці Дон Просперо Колонна ди Палиано (1956 ж.т.), оның мұрагері Дон Филиппо Колонна ди Палиано (1995 ж.т.) ұсынады. «Colonna di Stigliano» тармағын Стильяноның принці Дон Просперо Колонна ди Стильяно (1938 ж.т.) және оның туысы Дон Стефано Колонна ди Стильяно (1975 ж.т.) ұсынады, сондай-ақ 1954 жылы туған Принц Фредерик Джузеппе де бар.