Кронштадт – Санкт-Петербург маңындағы Ресей порты. Петр I құрған қала, Балтық флотының базасы, 1921 ж. Кронштадт көтерілісіне танымал. Тарихы, орны және маңызы туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Кронштадт (Кроншта́дт) – Ресейдің Санкт-Петербург федералды қаласының Кронштадтский ауданындағы порты бар қала. Ол Санкт-Петербургтің батысында, Фин шығанағының бастауына жақын, Котлин аралында орналасқан. Қала бұрынғы Ресей астанасымен бөгет, теңізге қарай созылатын жол және Санкт-Петербург бөгеті арқылы байланысты. Бұл бөгет қаланың су тасқынынан қорғанысының бір бөлігі және материктен Котлин аралына қатынас жолы болып табылады. XVIII ғасырдың басында Ұлы Петр құрған Кронштадт маңызды халықаралық сауда орталығына айналды, бірақ кейіннен бұрынғы Ресей астанасының маңызды теңіз қорғаныс бекінісі ретіндегі стратегиялық мәні саудалық рөлін басып озды. Ресейдің Балтық флотының негізгі базасы Кронштадтта орналасып, Санкт-Петербургке келетін теңіз жолдарын қорғады. 1921 жылдың наурыз айында осы қалада Кронштадт көтерілісі болды. Қаланың тарихи орталығы мен бекіністері Санкт-Петербург және оған байланысты ескерткіштер тобының Мәдениет мұрасы тізіміне енген. Кронштадт көп жылдар бойы православиелік христиандардың қасиетті Иоанн Кронштадтскийді еске алу үшін зыярат ететін орны болып табылады.
Kronstadt (Кроншта́дт, ) is a Russian port city in Kronshtadtsky District of the federal city of Saint Petersburg, located on Kotlin Island, west of Saint Petersburg, near the head of the Gulf of Finland. It is linked to the former Russian capital by a combination levee causeway seagate, the St Petersburg Dam, part of the city's flood defences, which also acts as road access to Kotlin island from the mainland. Founded in the early 18th century by Peter the Great, it became an important international centre of commerce whose trade role was later eclipsed by its strategic significance as the primary maritime defence outpost of the former Russian capital. The main base of the Russian Baltic Fleet was located in Kronstadt, guarding the approaches to Saint Petersburg. In March 1921, the island city was the site of the Kronstadt rebellion. The historic centre of the city and its fortifications are part of the World Heritage Site that is Saint Petersburg and Related Groups of Monuments. Kronstadt has been a place of pilgrimage for Orthodox Christians for many years due to the memory of Saint John of Kronstadt.
Атауы
Қаланың атауы Kronshtadt, Cronstadt немесе Kronštadt деп те жазылуы мүмкін. Ол неміс тілінен келген Kronstadt сөзінен туындаған. Аудан Kronshtadtsky ауданы деп аталады.
The name of the city is alternatively spelled as Kronshtadt, Cronstadt or Kronštadt. It is derived from German Kronstadt The district is referred to as Kronshtadtsky District.
Қор
Кронштадт қаласын Ұлы Петр негіздеді, оның Ресей империясының әскерлері 1703 жылы Ұлы Солтүстік соғысы кезінде Котлин аралын шведтерден тартып алды. Алғашқы бекіністер 1704 жылғы 18 мамырда [ескі стиль бойынша 7 мамыр] ашылды. Кроншлот деп аталатын бұл бекіністер өте жылдам салынды. Қыс айларында Фин шығанағы толығымен қатып мұзданады. Генерал-губернатор Александр Данилович Меншиковтың басшылығымен жұмысшылар мыңдаған каркастарды (кассиондар) пайдаланды, олар мәңгі жасыл ағаштардан жасалған бөренелермен толтырылып, мұз үстінде аттармен тасымалданды және мұзда жасалған ойыстарға орналастырылды. Осылайша бірнеше жаңа шағын аралдар құрылды, оларға қамалдар салынды, бұл теңіз арқылы Санкт-Петербургке кіруді дерлік тоқтатты. Тек екі тар, кеме жүзе алатын арна қалды, оларды қамалдар қорғады. Кронштадттың алғашқы губернаторларының бірі – Шотландия Корольдік флотының қарт теңізшісі, адмирал Томас Гордон болды. Ол Шотландияның Англиямен бірігуінен Ресейге қашқан және 1727 жылдан 1741 жылға дейін Кронштадт портының бас қолбасшысы болды. Кронштадт халқымен толып, бекітілген соң, ол Ханза байланыстары арқылы теңіздік державалардан, әсіресе голландтардан, британдықтардан және немістерден саудагерлерді тартты. Британдық саудагерлер немесе «факторлар» қауымдастығы, көптегендері шотландтықтар болғанына қарамастан, «Ағылшын фабрикасы» деп аталды. Олар Кронштадт пен Санкт-Петербургтің өзінде қоныстанды және біраз уақыт бойы ішкі және сыртқы сауданы, әсіресе Екатерина Ұлының билігінде басып алды. Олар Лондондағы Сауда кеңесі арқылы британдық сауда мен сыртқы саясаттың ажырамас бөлігіне айналды. Британдықтардың көптегені орыс азаматтығын алды. 1919 жылғы 18 тамызда Корольдік теңіз күштерінің жеті жағалаулық моторлық қайығы Кронштадт портына шабуыл жасады, нәтижесінде советтік жауынгерлік кемелер – «Петропавловск» және «Андрей Первозванный» зардап шекті, ал ресейлік крейсер «Памят Азова» суасты кемесі батып кетті.
Kronstadt was founded by Peter the Great, whose Imperial Russian forces took the island of Kotlin from the Swedes during the Great Northern War in 1703. The first fortifications were inaugurated on 18 May 1704 [O. S. 7 May 1704]. These fortifications, known as Кроншлот (Кроншлот), were constructed very quickly. During the winter, the Gulf of Finland freezes over completely. Under the command of Governor general Alexander Danilovich Menshikov, workers used thousands of frames (caissons) made of logs from evergreen trees filled with stones which were moved by horses across the frozen sea, and placed in cuttings made in the ice. Thus, several new small islands were created, and forts were erected on them, virtually closing access to Saint Petersburg by sea. Only two narrow navigable channels remained, with forts guarding them. One of the first governors of Kronstadt was a veteran of the Royal Scots Navy, Admiral Thomas Gordon who was a refugee in Russia from the Scottish union with England and became chief commander of the port of Kronstadt from 1727 to 1741. Just as Kronstadt became populated and fortified, it attracted merchants from maritime powers most notably, the Dutch, the British and the Germans through the old Hanse connections. The community of British merchants or "factors" came to be known as the English Factory, despite the fact that many of them were Scots. They settled both in Kronstadt and in St Petersburg itself and for a time dominated both inward and outward trade, especially in the reign of Catherine the Great. They became an integral part of British trade and foreign policy through the Board of Trade in London. A number of the British settlers became naturalised Russians. This was followed on August 18, 1919, by a raid of seven Royal Navy Coastal Motor Boats inside the harbour of Kronstadt itself, damaging the Soviet battleships Russian battleship Petropavlovsk and Andrei Pervozvanny, and sinking a submarine supply ship, the Russian cruiser Pamiat Azova.
Кронштадт көтерілісі
1921 жылы әскери офицерлер мен теңізшілер тобы, сондай-ақ солдаттар мен азаматтық қолдаушылар Кеңес Кронштадтындағы большевик үкіметіне қарсы көтерілді. Бұл гарнизон бұрынғыда большевиктерге зор қолдау көрсеткен, ал 1917–1921 жылдардағы Азамат соғысы барысында Кронштадттың теңіз күштері большевиктердің басты шабуылдарының алғы шебінде болды. Олардың талаптарында сөз бостандығы, еңбек лагерлеріне жер аударуды тоқтату, Кеңес үкіметінің соғыс саясатын өзгерту және кеңестерді (жұмыскерлер кеңестерін) "партиялық бақылаудан" азат ету мәселелері көтерілді. Ұзаққа соқпаған келіссөздерден кейін, Леон Троцкий (сол кезде Кеңес үкіметіндегі соғыс министрі және Қызыл Армияның басшысы) армияны Кронштадтқа, сонымен қатар Чекамен бірге жіберді. Көтеріліс осылайша, қанды қырғыннан кейін жаншылды.
In 1921, a group of naval officers and men, together with soldiers and civilian supporters, rebelled against the Bolshevik government in Soviet Kronstadt. The garrison had previously been a centre of major support for the Bolsheviks, and throughout the Civil War of 1917–1921, the naval forces at Kronstadt had been at the vanguard of the main Bolshevik attacks. Their demands included freedom of speech, the end of deportation to work camps, a change in Soviet war politics, and liberation of the soviets (workers' councils) from "party control". After brief negotiations, Leon Trotsky (then the Minister of War in the Soviet Government, and the leader of the Red Army) responded by sending the army to Kronstadt, along with the Cheka. The uprising was thus suppressed following a massacre.
Соғыс аралығы мен Екінші дүниежүзілік соғыс
1930 жылдардың аяғында бекінілген қала Совет Балтық флотының базасына айналды. Ол сол кезде Совет теңіз күштері үшін маңызды оқу орталығы болды. Кронштадт кеме құрылыс-жөндеу зауыты Балтық флотының су үсті және су асты кемелерін жөндеумен айналысты. Қаланың барлық бекіністері мен батареялары қайта жаңартылды. 1941 жылдың 21 маусымында сағат 23:37-де Балтық флотының қолбасшысы вице-адмирал В. Трибутс, Әскери-теңіз күштерінің халық комиссары адмирал Н.Г. Кузнецовтың бұйрығымен, 1-дәрежелі оперативтік дайындық жарияланды. Бірнеше сағаттан кейін алғашқы неміс ұшақтары Кронштадттың сыртындағы каналға миналар тастай бастады. Қызметтегі офицер, бірінші лейтенант С. Кушнерев, жау ұшақтарына қарсы батареяларға оқ атуға бұйрық берді. Бірнеше ұшақ атып түсірілді немесе зақымдалды. Бірінші шабуылға 27 неміс ұшағы қатысты, ал Балтық флотының 1-ші әуе қорғаныс полкінің зениттік артиллериясы үш ұшақты жойды. Бұл полк оңтүстік бекіністерде орналасқан. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Кронштадт Люфтваффе жасаған бірнеше бомбалау шабуылына ұшырады. 1941 жылдың тамызында Люфтваффе Кронштадтты үнемі бомбалауды бастады. Ең ірі бомбалау шабуылы – «Стука» эйсі Ханс Ульрих Рудельдің «Марат» соғыс кемесін батыруы болды. Жаудың десант түсіруіне жол бермеу үшін Кронштадтта 13 артиллериялық батарея, ал қала сыртындағы Котлин аралында тағы тоғыз батарея орнатылды. Басты бақылау орны – Теңіз соборы болды. Жағалау қорғаныс күштерінің көру қашықтығы жеткілікті болды. Кронштадттың жағалау қорғаныс күштеріне екі жаяу әскер полкі кірді. Тамыз айының соңында Балтық елдеріндегі Қызыл Армияның жағдайы қиын болды. Флоттың негізгі базасы Таллин қауіп астында болды және флотты Таллиннен Кронштадтқа көшіру туралы бұйрық берілді. Кеңес әскері Таллиннен теңіз арқылы эвакуациялауды шешкен кезде Таллин портына 200-ден астам совет азаматтық және әскери кемелері жиналған еді. Таллиннен эвакуацияланғаннан кейін Кронштадтта су асты кемелері бөлімшесі құрылды. 1941 жылдың соңына қарай 82 теңіз операциясы жүргізілді. Гитлер ашуланды, себебі совет су асты кемелері Швециядан Германияға стратегиялық материалдардың әскери тасымалын үнемі тоқтатып отырды. Немістер Фин шығанағынан шығуды толығымен бөгеу үшін су асты кемелеріне қарсы торлар мен миналар қолданды. Осы күш-жігерге қарамастан, совет су асты кемешілері неміс кемелеріне шабуылдауды жалғастырды. 1942 жылы 29 неміс кемесі батырылды. Су асты кемелері әскери нысандарды іздеуде барлау ұшақтарымен бірлесіп жұмыс істеді. 1942 жылы совет су асты кемелері Фин шығанағындағы миналар тоғанын бұзып өтті. Совет су асты кемелерінің Балтық теңізіне еркін өтуіне кедерес келтіру үшін күшті шаралар жоспарланды. Миналардың саны арттырылып, Порккаладан Найсаарға дейін екі қабатты су асты торлары орнатылды. Фин шығанағының блокадасы толыққанды тиімді болды. Бірақ 1944 жылы Финляндия Кеңес Одағымен бейбіт келісімге келген кезде, шарттардың бірі – Кеңес Одағы Финляндияда Порккала қаласында әскери-теңіз базасын орналастыруы керек болды. Балтық теңізіндегі су асты кемелері соғысы Финляндиямен бейбітшілік орнағаннан кейін аяқталды. Балтық флоты 125 мыңнан астам адамды фронтқа, жағалаудағы әскерлерге жіберді. 83 мың адам Ленинград майданында тікелей соғысты. Ленинградты қорғау үшін Кронштадтта 10 теңіз жаяу әскер бригадасы, төрт полк және 40-тан астам жеке батальон мен рота құрылды. Неміс Люфтваффе және артиллериясы кеме құрылыс-жөндеу зауытына және Арсенал зауытына мыңдаған бомбалар мен снарядтар тастады. 1941 жылдың қыркүйегіндегі неміс авиашабуылы Балтық флотының кемелеріне және кеме құрылыс-жөндеу зауытының инфрақұрылымына зақым келтірді. Зауыттың бірнеше бөлімі қирады, доктар қатты бомбаланды, нәтижесінде ондаған жұмысшы мен инженер қаза тапты. Дегенмен, кеме құрылыс-жөндеу зауыты жұмысын жалғастырды. Қоршауға қарамастан, жұмысшылар табандылықпен жұмыс істеді, көбінесе күніне 18-20 сағат еңбек етті. Кронштадт бекінісінің күші арқасында Ленинград, Совет Одағының негізгі өндірістік және мәдени орталығы, жойылмай қалды. Ресей Федерациясының президенті Дмитрий Медведев 2009 жылдың 27 сәуірінде қаланың «Әскери даңқ қаласы» мәртебесін берді, «қаланың қорғаушылары Отанның бостандығы мен тәуелсіздігі үшін күресте көрсеткен батылдығы, төзімділігі және жаппай ерлігі» үшін.
In the late 1930s, the fortified city became the base of the Soviet Baltic Fleet. During that time it was an important training centre for the Soviet navy. The Kronstadt naval dockyard overhauled and repaired surface ships and submarines for the Baltic Fleet. All forts and batteries of the city were reconstructed. At 23:37 on June 21, 1941, fleet operational readiness Number 1 was announced by Baltic Fleet Commander Vice Admiral V. Tributs on the order of the People's Commissar of the Navy Admiral N. G. Kuznetsov. Several hours later the first German aircraft began dropping mines into the canal outside Kronstadt. The duty officer, first lieutenant S. Kushnerev, ordered anti aircraft batteries to open fire on enemy planes. Several aircraft were shot down or damaged. Twenty seven German planes took part in the first attack, and three were destroyed by the anti aircraft guns of the 1st Air Defence Regiment of the Baltic Fleet. This regiment was situated in the southern forts. During World War II, Kronstadt was subject to several bombing raids by the Luftwaffe. In August 1941 the Luftwaffe began bombing Kronstadt repeatedly. The most notable bombing was Stuka ace Hans Ulrich Rudel's sinking of the battleship Marat. To prevent an enemy landing, 13 artillery batteries were established in Kronstadt with nine more batteries outside the city, on the island of Kotlin. The main lookout was located in the Naval Cathedral. Visual range reached The coastal defence forces of Kronstadt included two infantry regiments. In late August, the Red Army in the Baltic States was in a critical situation. Tallinn, the main base of the fleet, was in danger and an order to relocate the fleet from Tallinn to Kronstadt was given. By the time the Soviets had decided on a maritime evacuation of Tallinn, over 200 Soviet civilian and military vessels had been assembled in Tallinn harbour. After the evacuation of Tallinn, a submarine subdivision had been organized in Kronstadt. By the end of 1941, 82 naval operations had taken place. Hitler was enraged, because Soviet submarines frequently disrupted military supplies of strategic materials from Sweden to Germany. The Germans tried to block the exit completely from the Gulf of Finland with anti submarine nets and mines. Despite these efforts, the Soviet submariners continued to attack German ships. In 1942, 29 German vessels were sunk. Submarines cooperated with reconnaissance aircraft in searching for military targets. Soviet submarines had broken through the mine barrages in the Gulf of Finland in 1942. To keep the Soviet submarine force away from Baltic shipping stronger efforts were planned. The minefields would be larger and in addition a double submarine net would be laid from Porkkala to Naissaar in Operation Walross. The blockade of the Gulf of Finland turned out to be 100% effective. But in 1944, when Finland signed a peace treaty with the Soviet Union, one of the conditions was that the Soviets could locate one naval base in Finland at Porkkala. Submarine warfare in the Baltic Sea reached its final stage after peace was reached with Finland. The Baltic Fleet sent more than 125,000 people to serve on shore at the front. Eighty three thousand people fought directly on the Leningrad Front. For the protection of Leningrad 10 brigades of naval infantry, four regiments, and more than 40 separate battalions and companies were formed in Kronstadt. The Luftwaffe and German artillery sent thousands of bombs and shells onto the naval dockyard and the Arsenal factory. The German air raids in September 1941, damaged ships of the Baltic Fleet and the infrastructure of the naval dockyard. Several sections of the yard were destroyed, the docks were heavily bombed causing the death of dozens of workers and engineers. Nevertheless, the naval yard continued its work. Despite the siege, the workers persevered with their work, often working 18–20 hours a day. Thanks to the power of the Kronstadt Fortress the destruction of Leningrad, then the main industrial and cultural centre of the Soviet Union, was successfully prevented. The honorary status of "City of Military Glory" was conferred on it by the President of the Russian Federation Dmitriy Medvedev on April 27, 2009, citing the "courage, endurance and mass heroism, exhibited by defenders of the city in the struggle for the freedom and independence of the Motherland".
Кронштадт қаласының әулие Иоаннға бағышталу
Қазір бұзылған ескі Санкт-Андрей соборы (1817), бір кезде Кронштадттың маңызды нысаны болған, 1932 жылы коммунистік үкіммен қиратылды. Ресейдің ең қадірлі қасиетті кісілерінің бірі – Кронштадттық Иоанн 1855 жылдан 1908 жылға дейін осы соборда дін қызметкері болып қызмет еткен.
The now demolished older St Andrew Cathedral (1817), once a prominent Kronstadt landmark, was destroyed on Communist orders in 1932. St John of Kronstadt, one of the most venerated Russian saints, served there as priest from 1855 to 1908.
Санкт-Петербург бөгеті
30 жыл бойы (1980–2011) салынған даулы бөгет қазір Котлин аралын солтүстік және оңтүстік жағынан материкке қосып тұр, су тасқынынан қорғаумен қатар кемелердің өтуіне мүмкіндік береді және Санкт-Петербург қаласының айналма жол жүйесін арал арқылы толықтырады. Бұл – теңіз инженерлігінің үлкен жетістігі, ол бөгет және теңіз қақпасынан тұрады. Фин шығанағының аймағындағы құрылысы кезінде кейбір тарихи бекіністер бұзылып алынды.
The controversial dam that took 30 years to build (1980–2011) now links Kotlin island to the mainland from north and south, not only acts as part of the flood defences, but lets through shipping and completes the St Petersburg ring road system, across the island. It is a feat of marine engineering consisting of a combination of levee causeway and seagate. Its construction on the shoals of the Gulf of Finland involved the removal of some of the historic fortifications.