Кіріспе

1931 жылғы фильм

Сюжет

Энди "Чемп" Перселл (Уоллас Бири) – бұрынғы ауыр салмақтағы әлем чемпионы, қазір бақытсыздыққа ұшырап, Тихуанада (Мексика) сегіз жасар ұлы "Динкпен" қиын жағдайда өмір сүреді. Чемп промоутерлерді оған жекпе-жек ұйымдастыруға көндіруге тырысады, бірақ алкоголизм оның күш-жігеріне кедергі келтіреді. Динк әкесінің жауапсыздыққа толы әрекеттерінен және жиі бұзылатын уәделерінен қайта-қайта ренжіп, бірақ әкесіне деген адалдығы ешқашан шайқалмайды. Чемп сондай-ақ құмар ойындарға тәуелді, ол да бас тартамын деп уәделейді. Жеңіс сериясынан кейін ол Динкке ат сатып алуға берген уәдесін орындайды, оны "Кішкентай Чемпион" деп атайды және жарысқа қатысуға шешім қабылдайды. Жарыс алаңында Динк бұрыннан таныс емес әйелмен кездеседі, ол оның анасы Линда екенін біледі. Линда бай Тониге үйленген. Линда мен Тони Динк пен Чемпті бірге байқап, Динк оның ұлы екенін түсінеді. Чемп Линдаға Динкпен көруге рұқсат береді, ол оның анасы екенін қабылдайды. Бірақ ол оған ешқандай сезім білдірмейді, өйткені ол оның өмірінде болған емес. Линда Динкты өскен жағымсыз ортадан алып, оны өз отбасымен бірге тұрғызуға ниеттенді. Чемпті түнгі құмар ойындар кезінде ұстап, Тони одан Динкты Тони мен Линдаға мектепке беру үшін тапсыруын сұрайды. Чемп бас тартады. Ойын кеші Чемптің "Кішкентай Чемпионды" жоғалтуымен аяқталады, бұл Динк үшін үлкен соққы болады. Чемп Линдадан жылқыны қайта сатып алу үшін ақша сұрайды, ол оған ақша береді. Бірақ ол қайтадан құмар ойындар ойнай бастайды және Линда берген ақшаны жоғалтады. Содан кейін ол түрмеге түсіп, Динктың жүрегін тағы да жаралайды. Ұялып, Чемп Динкты Тони мен Линдаға жіберуге келіседі, бірақ Динк бұған қарсы. Пойызда үйге қайтып келе жатқанда, Тони мен Линда Динкты өз отбасына қабылдауға бар күштерін салады. Динк оларды жақтырмайды, бірақ ол әкесі туралы ойлардан ғана азаптанады. Ол Тихуанаға қашып қайтады, онда Чемптің Мексиканың ауыр салмақ чемпионымен жекпе-жекке дайындалып жатқанын біледі. Чемп Динкты көргенде, көңілі көтеріліп, жаттығуды күшейтеді және алғаш рет ішуден және құмар ойындардан аулақ болады. Чемп жекпе-жекте жеңіске жетіп, Динкты мақтан етуге және жүлде ақшасын "Кішкентай Чемпионды" қайта сатып алуға бел буады. Тони мен Линда жекпе-жекке келеді, Чемпті қолдап, Динкты одан ажыратпайтындарын айтады. Жекпе-жек қатал болады, Чемп ауыр жарақат алады. Динк және оның командасы оны жекпе-жектен бас тартуға шақырады, бірақ Чемп бас тартады. Ол соңғы күшін жинап, қарсыласын нокаутқа түсіреді. Жекпе-жектен кейін ол Динкке "Кішкентай Чемпионды" сыйлайды. Бірақ ұлының қуаныштанған реакциясын көргеннен кейін Чемп құлап қалады. Оны киім ауыстыратын бөлмеге алып келеді, дәрігер оның жарақаттары өлімге әкелетінін анықтайды. Чемп Динкты көңілін көтеруге шақырады, содан кейін көз жұмады. Басқалар оны тыныштандыруға тырысса да, Динк үнемі: "Мен Чемпионды қалаймын!" деп зарлайды. Соңында ол Линданың бөлмеге кіргенін көреді. Динк оған қарап: "Ана!" – деп айқай салады және оның құшағына жүгіреді. Линда оны көтеріп алады, ал ол: "Чемпион өлді, анам!" – деп жылайды. Линда оны бөлмеден шығарып әкетеді, Динк иығына бетін тығып жылай береді.

Өндіріс

Сценарист Фрэнсис Марион бас рөлді арнайы Уоллес Бери үшін жазды, оның бұрынғысымен гүлденген мансабы дыбыстың пайда болуымен күрт тоқтаған еді. 1930 жылы «Үлкен үй» үшін «Оскарға» ұсынылғандығы және Мари Дресслермен бірге «Мин мен Билл» фильмінің үлкен табысы оны қайта жандандырды. Режиссер Кинг Видор фильмге ынтамен кірісті, себебі ол дәстүрлі отбасылық құндылықтарды және үмітке деген мызғымас сенімді көрсетті – осы қасиеттер жақсы киноның мәні деп ойлады. Уоллес Бери «Чемпион» рөліне келісу үшін үнді студияларының консорциумынан Будда рөлін ойнау үшін ұсынылған 500 000 доллардан бас тартқанын мәлімдеді. Купер фильмде жұмыс істеген кезде аптасына 1500 доллар алды. Түсірілім 1931 жылдың тамыз айының ортасында басталды және сегіз аптадан кейін аяқталды, сол кезде Джеки Купердің Paramount Pictures-пен жасасқан келісімі MGM-ге берілді. «Чемпион» 1931 жылдың 9 қарашасында Нью-Йорктегі Астор театрында тұңғыш рет көрсетілді. Бири премьераға қатысу үшін Лос-Анджелестен, Калифорниядан жеке ұшағымен ұшып келді. Фильмнің көрсетілімінен кейін Бири Куперді «тамаша бала» деп атады, бірақ ол осы бала актермен қайтадан жұмыс істемейтінін айтты. Содан кейін Бири MGM-мен келісімшартқа отырды, онда ол лоттың кез келген басқа актерге қарағанда жылына бір доллар көп алатыны көрсетілді, бұл оны әлемдегі ең көп жалақы алатын актер етті. Бұл фильм сонымен қатар тоғыз жасар Джеки Куперді 1930 жылдардың алғашқы балалар жұлдызы етіп таныстырды, бұл кезең көптеген танымал бала актерлерімен ерекшеленді. Фильм шыққан кезде сыншылар оның жаңалықсыздығын сынады. Мысалы, The New York Times «жаңа және нәзік нәрсе» қажет екенін мәлімдеді, бірақ Беридің актерлік шеберлігін де жоғары бағалады. Variety журналы да Беридің фильмдегі рөлінен қатты ләззат алды, оның «зерттелген, ересек» рөлді сомдағанын атап өтті. Time журналы фильмді қайталанатын деп сипаттады, Куперді жылап-сықтап жылауы үшін сынады және режиссер Кинг Видорды «көңілді жағдайды бу машинасымен салғаны» үшін айыптады. Купер мен Беридің экраннан тыс қарым-қатынасы мүлдем басқаша болды. Купер Бериді өзін басып озуға және оның өнерін әлсіретуге тырысқанын айыптады, бұл Купердің қызғаныштан туындады деп ойлады. Бүгінгі сыншылар да «Чемпионды» жоғары бағалайды. «Чемпион» әйелдер фильмінің инверсиясы ретінде сипатталды, себебі фильмдегі ерлер әдетте әлеуметтік-экономикалық сатының жоғарғы жағында бейнеленбейді, бірақ олар негізгі бала күтімімен айналысады. Киносыншы Джудит Крист ересек актер мен бала актердің арасындағы химия және фильмнің тиімділігі тұрғысынан кез келген фильм «Чемпионмен» салыстырылуы керек деп мәлімдеді. Фильм әлемдік киноға да бірден әсер етті. «Чемпион» Ясуджиро Одзудың «Ақырғы қиял» (Dekigokoro, 1933) классикалық жапон фильмінің шабыт көзі болды. Фильм, ішінара, «Беренштейн аюлары» кітабындағы әке мен баланың кейіптерін жасауға себеп болды.

Қайта жасау

Фильм 1952 жылы "Клоун" деп қайта түсірілді, онда Ред Скелтон боксшы емес, өмірден шаршаған клоун рөлінде ойнады. 1979 жылы бұл фильмді Франко Зефирелли қайта түсірді ("The Champ" фильмін қараңыз).