Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Мифологиялық ең қатты зат
Адаманттың басқа қолданылуы және ұқсас терминдер
Mythological hardest substance
other uses of adamant and similar terms
Классикалық мифологияда адамант – алмастың ежелгі түрі. Шындығында, ағылшын тіліндегі "алмаз" сөзі түпкілікті түрде адамастан, кейін латын тіліндегі "diamas" және көне француз тіліндегі "diamant" арқылы келген. Ежелгі грек тілінде [[wikt:ἀδάμας , genitive ἀδάμαντος , сөзбе-сөз мағынасында 'жеңілмейтін, бағындырылмайтын'. Сол кезде оған қатты металлдың (мүмкін, болаттың) қасиеттері таңылды, нәтижесінде адамант жеке тұжырымға айналды. Орта ғасырларда адамант магниттік тас – магнитпен шатастырылды, ал халық этимологиясы оны латын тіліндегі "adamare" – 'сүйіп, немесе бір нәрсеге байланысты болу' сөзімен байланыстырды. Тағы бір байланыс – адаманттың (алмаз ретінде) магниттің әсерін тоқтатуға қабілетті деген сенім болды. Мысалы, бұл мәселе Pseudodoxia Epidemica кітабының III тарауында қарастырылған. Қазіргі алмаз сөзі ең қатты асыл тас үшін қолданылатындықтан, көне атау адамант көбінесе поэзияда немесе тарихи дұрыс емес қолданыста қалды. Осылайша, бұл атау және оның түрлі туындылары заманауи медиада әртүрлі ойдан туған заттарды көрсету үшін жиі қолданылады.
Adamant in classical mythology is an archaic form of diamond. In fact, the English word diamond is ultimately derived from adamas, via Late Latin diamas and Old French diamant. In ancient Greek [[wikt:ἀδάμας , genitive ἀδάμαντος , literally 'unconquerable, untameable'. In those days, the qualities of hard metal (probably steel) were attributed to it, and adamant became as a result an independent concept. In the Middle Ages adamant also became confused with the magnetic rock lodestone, and a folk etymology connected it with the Latin adamare, 'to love or be attached to'. Another connection was the belief that adamant (the diamond definition) could block the effects of a magnet. This was addressed in chapter III of Pseudodoxia Epidemica, for instance. Since the contemporary word diamond is now used for the hardest gemstone, the increasingly archaic noun adamant has been reduced to mostly poetic or anachronistic use. In that capacity, the name, and various derivatives of it, are frequently used in modern media to refer to a variety of fictional substances.
Танымал мәдениетте
1320 жылы аяқталған Дантенің «Құдайлық комедиясында» тазару орнының қақпасындағы періште адаманттан жасалған таққа отырады. 1590 жылы жарық көрген «Фэйри Куин» ортағасырлық дастанында сэр Артегальдың қылышы адаманттан жасалған. 1620 жылы жарық көрген «I қасиетті сонетте» Джон Донн 14-жолда: «Сен менің темір жүрегімді адаманттай тартып аласың» дейді. Джонатан Свифттің «Гулливердің саяхаттарында» Лапутаның (Гулливердің саяхаттарының III бөлімі) қияли ұшатын аралының негізі адаманттан жасалған. Ж.Р.Р. Толкиннің «Сақиналардың иесі» романында Ненья, Үш Күшті Сақинаның бірі, адаманттан жасалған қымбат тастармен әшекейленген; Барад-дүр бекінісі де ішінара «адаманттан» салынған. Гондордың тәжінде «жеті адамант тасы» бар екені айтылады. Dungeons & Dragons үстелдік ролик ойынында Адамантин – өте мықты экзотикалық металл. Филип Пуллманның «Қараңғы заттар» кітабының үшінші кітабы «Күміс күзгү» (2000) кітабында Лорд Асриелдің мұнарасы адаманттан жасалған.
In The Divine Comedy by Dante, completed 1320, the angel at purgatory's gate sits on adamant. In the Medieval epic poem The Faerie Queene, published 1590, Sir Artegal's sword is made of Adamant. In the Holy Sonnet I, published 1620, John Donne states in line 14, "And thou like adamant draw mine iron heart". In Gulliver's Travels by Jonathan Swift, the base of the fictitious flying island of Laputa (Part III of Gulliver's Travels) is constructed of Adamant. In J. R. R. Tolkien's The Lord of the Rings, Nenya, one of the Three Rings of Power, is set with a gem of adamant; the fortress of Barad dûr is also partly built from "adamant". The crown of Gondor is described as having "seven gems of adamant". In the tabletop roleplaying game Dungeons & Dragons, Adamantine is an exotic metal of great strength. In His Dark Materials by Philip Pullman, in the third book, The Amber Spyglass (2000), Lord Asriel's tower is made of adamant.